WEBVTT 00:00:02.480 --> 00:00:05.200 Witam państwa w Instytucie Kultury Miejskiej. 00:00:05.760 --> 00:00:09.400 Na kolejnym wykładzie z cyklu o historii etyce. 00:00:09.960 --> 00:00:14.520 Dzisiaj gościmy panią doktor Gabriela Rembarz, która będzie opowiadała o 00:00:14.600 --> 00:00:17.760 blokowiskach i ich strategii na przyszłość. 00:00:19.880 --> 00:00:26.280 Cykl wykładów o historii etyce został przez nas zorganizowany dzięki projektowi 00:00:26.360 --> 00:00:30.720 Urbact Archetics, którego jestem koordynatorem i projekt dotyczy 00:00:30.800 --> 00:00:32.280 dysonansowej architektury. 00:00:32.920 --> 00:00:37.600 My zajmujemy się głównie architekturą, która powstała w okresie 00:00:37.680 --> 00:00:39.000 stalinizmu w Gdańsku. 00:00:39.640 --> 00:00:42.720 Wbrew pozorom tej architektury jest w Gdańsku całkiem sporo. 00:00:43.440 --> 00:00:47.360 Jednym z największych takich obiektów w Gdańsku jest Grunwaldzka dzielnica 00:00:47.440 --> 00:00:51.240 mieszkaniowa, która jest naszym głównym obiektem. 00:00:52.360 --> 00:00:56.840 W trakcie badań nad Grunwaldzką dzielnicą mieszkaniową 00:00:57.920 --> 00:01:01.760 wpadliśmy na pomysł, żeby zorganizować cykl wykładów o historii, 00:01:01.840 --> 00:01:04.920 etyce, która by przybliżyła tło. 00:01:05.000 --> 00:01:08.600 Tak naprawdę tym dużym inwestycjom w Trójmieście. 00:01:08.840 --> 00:01:14.680 Na nasz pierwszy wykład inauguracyjny zaprosiliśmy profesora Jacka Friedricha, 00:01:15.840 --> 00:01:20.720 który wraz ze sobą, że tak powiem, ściągnął na wykład tłumy, 00:01:20.800 --> 00:01:25.440 bo było wtedy prawie sześćdziesiąt osiem osób na wykładzie. 00:01:25.600 --> 00:01:28.240 Jest to dotychczas nasz nie pobity rekord. 00:01:28.720 --> 00:01:33.640 Natomiast widzę po dzisiejszych tutaj tłumach na wykładzie, że doktor pani 00:01:34.000 --> 00:01:39.360 wykład pani doktor również cieszy się dużym powodzeniem i powoli będę 00:01:39.920 --> 00:01:43.120 już oddawał mikrofon pani doktor. 00:01:44.160 --> 00:01:48.400 Ścigać się z Friedrichem jeszcze wiedząc, że wczoraj Dominiczak 00:01:48.960 --> 00:01:54.680 zapełnił teatr to po prostu wczoraj wykład performatywny, więc ja zapragnęłam również 00:01:54.760 --> 00:01:59.440 performatywne o tych blokowiskach, Bo nie ma nudniejszego tematu. 00:01:59.680 --> 00:02:04.120 Wszyscy jesteśmy specjalistami od blokowisk, bo kto z was 00:02:04.200 --> 00:02:05.640 nigdy nie był w blokowisku? 00:02:06.280 --> 00:02:08.840 Mała. Kto się urodził w blokowisku? 00:02:08.920 --> 00:02:11.320 Proszę bardzo, Ręka do góry. Bardzo proszę. 00:02:11.400 --> 00:02:14.520 Kto posiada mieszkanie, nieruchomość po babci? 00:02:15.440 --> 00:02:17.120 Proszę bardzo. Proszę się nie wstydzić. 00:02:17.200 --> 00:02:18.200 To jest duża wartość. 00:02:18.280 --> 00:02:19.880 Chcemy widzieć milionerów. 00:02:20.880 --> 00:02:21.760 To nie debata. 00:02:22.440 --> 00:02:23.760 Czyli jakby to powiedzieć. 00:02:25.680 --> 00:02:28.080 Tak, oczywiście. Pięć kondygnacji to ty wisz. 00:02:28.280 --> 00:02:29.440 Czyli możemy. 00:02:29.520 --> 00:02:33.280 Tu właśnie powstaje wątpliwość, co to jest blokowisko? 00:02:34.200 --> 00:02:35.800 A teraz tu się. Piękne. 00:02:36.240 --> 00:02:37.720 Nie liczcie na definicję. 00:02:39.120 --> 00:02:41.840 Mówimy powszechnie o blokowiskach. 00:02:42.240 --> 00:02:44.040 Ale co mamy na uwadze. 00:02:44.200 --> 00:02:48.040 W literaturze przedmiotu mówi się o wielkich osiedlach mieszkaniowych i mówi 00:02:48.120 --> 00:02:52.120 się, że są to homogeniczne struktury, czyli bardzo jednorodne jak serek 00:02:52.200 --> 00:02:54.480 homogeniczny, homogenizowany. Taki nie. 00:02:55.040 --> 00:02:57.080 To obrazek zrobiła moja siostra. 00:02:57.160 --> 00:03:00.960 Bardzo ładnie wymyśliłam i wymusiłam ten obrazek na niej jak robiłam 00:03:01.040 --> 00:03:05.520 doktorat 20 lat temu i do tej pory jest aktualny, szczególnie po wyborach. 00:03:06.600 --> 00:03:08.040 W tej chwili papieża. 00:03:08.640 --> 00:03:10.120 Ale żeby skończyć? 00:03:10.200 --> 00:03:11.680 Co to znaczy blokowisko? 00:03:11.760 --> 00:03:13.160 To się nie tłumaczy. 00:03:13.320 --> 00:03:16.280 Nie tłumaczy się na żaden normalny język. 00:03:16.800 --> 00:03:20.440 Określamy tym wielkie osiedla mieszkaniowe, które powstały 00:03:21.800 --> 00:03:27.480 w latach socjalizmu u nas, a w kapitalizmie w innych krajach. 00:03:27.840 --> 00:03:33.280 Ale one muszą być według definicji mieć powyżej 200 500 mieszkań zbudowanych w 00:03:33.360 --> 00:03:37.000 podobnej technologii, w podobnej architekturze, w podobnych rzutach 00:03:37.080 --> 00:03:39.000 mieszkań dla podobnych ludzi. 00:03:40.280 --> 00:03:46.080 I ta definicja jest ukuta przez kulturę planistyczną, zachodnią. 00:03:46.880 --> 00:03:52.840 Ponieważ wielkie osiedla mieszkaniowe były pomysłem na zagospodarowanie klasy 00:03:52.920 --> 00:03:57.760 robotniczej, na zagospodarowanie problemów mieszkaniowych z masami, których nie 00:03:57.840 --> 00:04:00.280 stać było na mieszkania własnościowe. 00:04:01.000 --> 00:04:03.640 I do tej pory w literaturze nie. 00:04:03.720 --> 00:04:09.120 Ani w naszym kraju, w żadnym prawodawstwie nie zmieniono definicji uwzględniającej 00:04:09.200 --> 00:04:14.440 ten specyficzny rys socjalistyczny, który powodował, że rzeczywiście osiedla były 00:04:14.520 --> 00:04:19.600 wielkie, rozległe, zbudowane z jednorodnej technologii. 00:04:19.680 --> 00:04:22.240 Jest to albo wielki blok, albo wielka płyta. 00:04:23.760 --> 00:04:28.920 Natomiast na pewno nie były społecznie jednorodne. 00:04:29.000 --> 00:04:29.880 Oczywiście. 00:04:32.880 --> 00:04:36.680 Mówimy o klasowej niejednorodności, czyli w latach 70. 00:04:36.960 --> 00:04:40.480 Przysłowiowa pani sprzątaczka i pan profesor mieszkający drzwi w drzwi i 00:04:40.560 --> 00:04:42.720 dzielący te same standardy mieszkaniowe. 00:04:43.280 --> 00:04:48.280 Nie zdarzało się to na Zachodzie, natomiast na Zachodzie zdarzało się to, że 00:04:49.280 --> 00:04:53.880 te mieszkania w wielkich osiedlach były zagospodarowane przede wszystkim przez 00:04:53.960 --> 00:04:57.560 napływową siłę roboczą, czyli 00:04:57.640 --> 00:05:01.400 różniły się od hotelowych. 00:05:02.120 --> 00:05:02.560 Nie, nie. 00:05:02.640 --> 00:05:04.880 To słuchaj, to jest w ogóle to jest pasjonujące. 00:05:05.240 --> 00:05:08.400 Ja tutaj jak dotknę, to nie wybuchnie Tak czy nie? 00:05:08.480 --> 00:05:09.760 Tu z tej strony. Okej, Dobra. 00:05:11.120 --> 00:05:13.520 Jezu, test na inteligencję. Naprawdę? 00:05:13.600 --> 00:05:14.080 Nie. 00:05:15.080 --> 00:05:15.360 O. 00:05:16.520 --> 00:05:18.600 One przypominały to, co my znamy. 00:05:18.680 --> 00:05:23.560 To jest przykład, który ostatnio jest ulubionym przykładem moich 00:05:23.640 --> 00:05:28.440 studentów, ponieważ pani, która przerobiła ten tą deskę tak zwaną w 00:05:28.520 --> 00:05:29.440 Poznaniu się mówi deski. 00:05:29.520 --> 00:05:30.520 U nas się mówi fachowcy. 00:05:30.600 --> 00:05:35.760 Na atrakcyjniejszą wersję mieszkania socjalnego dostała nagrodę 00:05:36.200 --> 00:05:39.800 Misia Vandendron, czyli to jest taki Nobel w dziedzinie architektury. 00:05:40.280 --> 00:05:45.840 To co patrzymy przypomina bardzo to, co znamy, ale różni się zasadniczo tym, że w 00:05:45.920 --> 00:05:52.400 tym budynku nie ma mieszkań własnościowych i różnice, które wynikają na tym po 00:05:52.480 --> 00:05:56.640 przekroczeniu magicznej linii w środku Niemiec. 00:05:57.800 --> 00:06:02.640 Polega na tym, że pewne rzeczy, które można z tymi blokowiskami robić w 00:06:02.720 --> 00:06:07.840 momencie, w którym właścicielem jest albo miasto, albo jakieś publiczne podmioty 00:06:07.920 --> 00:06:14.400 typu spółki miejskie Nie, nie nadają się, to znaczy są bardzo 00:06:14.480 --> 00:06:18.480 interesującymi opowieściami, co można technicznie zrobić z takimi budynkami i z 00:06:18.560 --> 00:06:24.960 takimi osiedlami, natomiast powodują ogromne trudności w realizacji i 00:06:25.040 --> 00:06:28.440 od razu odsunięcie tego jako jako bajki. 00:06:28.520 --> 00:06:30.480 Ale państwu trochę pokażę tych bajek. 00:06:30.920 --> 00:06:36.760 To jest właśnie to, co nas bardzo znerwic zachwyciło i chcielibyśmy, żeby na 00:06:36.840 --> 00:06:42.880 przykład bloki na na Wejhera czy wzdłuż Pomorskiej, te takie z lat 60. 00:06:42.960 --> 00:06:47.280 Stojące, wyglądały w ten sposób, no ale nie mamy na to szans. 00:06:47.360 --> 00:06:49.920 Natomiast to jest druga rzecz, która nam Stirblatt. 00:06:50.000 --> 00:06:52.600 Jak to się mówi po angielsku, która nas zelektryzowała. 00:06:52.880 --> 00:06:55.320 To jest doniesienie z tego roku, z kwietnia. 00:06:55.600 --> 00:07:01.320 Cytuję tutaj bardzo czytelny magazyn Architektura w Warszawie 00:07:01.720 --> 00:07:03.680 na ulicy Wola Księcia Janusza. 00:07:03.760 --> 00:07:07.760 Przed taką deską buduje się właśnie deweloperski blok. 00:07:07.840 --> 00:07:13.040 Deskę taką samą, trochę niższą, ale jakże kameralnie przyciśniętą 00:07:13.120 --> 00:07:15.520 do tego dzieła z lat 60. 00:07:16.440 --> 00:07:17.400 Okna w okna. 00:07:17.480 --> 00:07:21.760 Dzieje się to w świetle absolutnego majestatu prawa, 00:07:22.760 --> 00:07:26.560 ponieważ zespoły mieszkaniowe, wielkopłytowe czy 00:07:27.400 --> 00:07:30.360 blokowiska, czy wielkie osiedla mieszkaniowe w Polsce 00:07:31.120 --> 00:07:32.920 są spółdzielniami mieszkaniowymi. 00:07:33.040 --> 00:07:36.520 A spółdzielnia mieszkaniowa w świetle prawa polskiego i międzynarodowego 00:07:36.600 --> 00:07:38.440 to jest zasób prywatny. 00:07:39.520 --> 00:07:44.320 Jeżeli byśmy mieli mieszkania, to samo, te same budynek tylko 00:07:44.440 --> 00:07:47.000 byłby własnością publiczną. 00:07:47.080 --> 00:07:52.320 Moglibyśmy rozwijać tam programy pomocowe, 00:07:52.400 --> 00:07:56.040 osłonowe, formułować różne prawa, które 00:07:56.120 --> 00:07:59.200 nie stawiałyby tych zespołów mieszkaniowych twarzą w twarz 00:07:59.760 --> 00:08:05.040 z spekulacyjnym rynkiem deweloperskim, jaki mamy w naszym kraju. 00:08:06.520 --> 00:08:09.920 Stąd też zaproszenie mnie na wykład 00:08:11.160 --> 00:08:14.360 Archietics Archetics. 00:08:14.440 --> 00:08:19.360 Tak, postawiło mnie tutaj w stan mobilizacji, ponieważ 00:08:20.480 --> 00:08:23.680 ja bardzo Was wszystkich przepraszam za spóźnienie, ale ja byłam Tak długo 00:08:23.760 --> 00:08:25.360 myślałam co tutaj, Jak tu zacząć? 00:08:25.440 --> 00:08:28.240 Sprytnie, żebyście się wciągnęli od razu. 00:08:28.840 --> 00:08:31.600 Więc pytanie jest dla mnie takie 00:08:33.560 --> 00:08:36.000 jeżeli patrzymy na tę sytuację, 00:08:37.560 --> 00:08:42.080 to patrzymy na parę wymiarów tej etics w tym wszystkim 00:08:43.120 --> 00:08:46.760 teraz, jeżeli to sobie uzmysłowić, to widzimy to ci ludzie, 00:08:47.280 --> 00:08:51.720 którzy tam mieszkają, którzy są właścicielami, z dnia na dzień dowiadują 00:08:51.800 --> 00:08:55.760 się, że w majestacie prawa, czasem bez informowania ich, bez żadnych warsztatów, 00:08:55.840 --> 00:08:58.880 bez niczego, że im wyrasta blok przed oknami. 00:09:00.480 --> 00:09:01.960 To jest bardzo czytelne. 00:09:02.040 --> 00:09:07.360 Wszyscy czujemy już ten bunt i tą agresję tutaj, ale to jest jakby 00:09:07.800 --> 00:09:10.640 w naszym przypadku czubek góry lodowej. 00:09:11.400 --> 00:09:12.640 Pomnóżmy sobie. 00:09:13.400 --> 00:09:15.400 Pomyślmy sobie teraz o dwóch rzeczach. 00:09:16.760 --> 00:09:22.880 Blokowiska kojarzone na świecie z biednymi ludźmi i z taką trochę ekskluzją. 00:09:23.600 --> 00:09:27.640 Wielu profesorów, którzy dowiadywali się, że moim faterlandem jest falowiec, 00:09:28.200 --> 00:09:33.120 patrzyli na mnie jak na biedne dziecko, które się wyrwało z tego, z tej biedy, ale 00:09:33.200 --> 00:09:39.520 nie wiedzieli, że w mojej klatce schodowej architekturę studiowało 6 osób, a jeden z 00:09:39.600 --> 00:09:42.080 nich zbudował Muzeum II Wojny Światowej. 00:09:42.160 --> 00:09:46.440 Więc żeśmy się z tej biedy wyrwali w ten sposób, że mieliśmy bardzo 00:09:46.520 --> 00:09:48.240 dobre warunki mieszkaniowe. 00:09:48.320 --> 00:09:54.640 Jeżeli dzisiaj porównamy to z powstającymi patodeweloperkami, to mam. 00:09:54.720 --> 00:09:58.320 Dima jest specjalistą od koncepcji patodeweloperki, więc 00:09:58.400 --> 00:09:59.840 następny wykład jest Twój. 00:10:00.360 --> 00:10:05.960 Czyli mieliśmy w miarę dobre wyposażenie w infrastrukturę techniczną. 00:10:06.600 --> 00:10:07.320 Mieliśmy. 00:10:07.840 --> 00:10:11.360 No oczywiście nie było chodników przez pierwsze 10 lat, ale któż by o to dbał. 00:10:11.440 --> 00:10:12.640 Dla dzieci był to raj. 00:10:12.720 --> 00:10:14.520 Bawiliśmy się w piachu ile trzeba. 00:10:15.160 --> 00:10:18.320 Mieliśmy szkoły, mieliśmy przedszkola, mieliśmy ośrodki zdrowia. 00:10:18.640 --> 00:10:22.600 Nie mieliśmy samochodów, bo była tylko jedna syrenka pod moim blokiem, a w klatce 00:10:22.680 --> 00:10:26.720 mieszkało 180 osób, ale wszyscy je pilnowali, więc nie było. 00:10:28.640 --> 00:10:32.360 Może tak eufemistycznie opowiadam o tych czasach, ponieważ 00:10:34.240 --> 00:10:40.520 obserwuję, co się dzieje z moim falowcem przez ostatnie od 73 roku i patrzę jakie 00:10:40.600 --> 00:10:43.880 są zmiany, jak to przechodzi ekonomicznie i społecznie. 00:10:43.960 --> 00:10:48.720 I dzisiaj widzę swego rodzaju renesans, który się odbywa w 00:10:48.800 --> 00:10:55.480 porównaniu z tym, co jest możliwe do nabycia czy do wynajęcia dla najszerszej 00:10:55.560 --> 00:10:57.280 grupy społecznej w naszym kraju. 00:10:58.400 --> 00:11:04.440 Czyli pytanie jest nie tylko o tych właścicieli, nie tylko o tych mieszkańców. 00:11:04.960 --> 00:11:09.480 Bardzo często już senioralnych, którzy u schyłku swojego życia denerwują 00:11:09.560 --> 00:11:11.160 się, że im blok stawiają. 00:11:11.840 --> 00:11:16.160 Ale jest to temat szerszy zabezpieczenia 00:11:16.240 --> 00:11:19.640 ekonomicznego, najszerszej grupy, która gdzieś tam dotyka tej 00:11:19.720 --> 00:11:21.040 middle class od dołu. 00:11:23.200 --> 00:11:28.760 I jedynym właściwie elementem, który dziedziczy czy jest jego takim assetem 00:11:28.840 --> 00:11:30.880 istotnym, to jakość tego mieszkania. 00:11:31.880 --> 00:11:34.760 Nie wiem, czy zrozumieliście, jak ja skalę przeskakuję od 00:11:35.280 --> 00:11:40.160 pani Wandzi, która jest wkurzona, że nie będzie mogła karmić kotka na tym 00:11:40.680 --> 00:11:41.920 trawniku co zawsze. 00:11:42.760 --> 00:11:48.200 Do milionów ludzi, którzy z przyczyn braku 00:11:48.280 --> 00:11:51.280 odpowiedniego planowania, odpowiedniej 00:11:51.360 --> 00:11:56.360 polityki mogą utracić wartość swojej nieruchomości. 00:11:57.360 --> 00:12:02.480 I to jest na tyle ciekawe zagadnienie, że właśnie przez to, że 00:12:03.040 --> 00:12:05.320 te wielkie mono struktury mieszkaniowe 00:12:06.680 --> 00:12:10.280 o bardzo zdradliwej technologii, która 00:12:10.360 --> 00:12:14.200 kiedyś była w 70 latach, to był smart, nasz ówczesny, 00:12:15.360 --> 00:12:21.160 W dzisiejszych czasach nie mają żadnych zabezpieczeń specjalnych, choć wiemy, że 00:12:21.240 --> 00:12:27.560 zbliża się moment takiej jakby no nie chcę wieszczyć tej katastrofy, bo 00:12:27.640 --> 00:12:31.400 wiadomo, ale końca wielkiej płyty, końca przede 00:12:31.480 --> 00:12:33.520 wszystkim wielkiej płyty, potem wielkiego bloku. 00:12:33.600 --> 00:12:38.080 I ten koniec jest oczywisty dla wszystkich, że technicznie może to się po 00:12:38.160 --> 00:12:42.800 prostu zacząć odpadaniem balkonów, ale z tym sobie jakoś w miare radzimy. 00:12:43.800 --> 00:12:50.200 Natomiast koniec wielkiej płyty może być taki, że one się społecznie zużyją 00:12:51.240 --> 00:12:55.960 i teraz każdy z nas oczywiście lubi pojechać na wakacje i wynająć sobie 00:12:56.040 --> 00:12:59.600 gotycki gotyckiej kamienicy mieszkanie, ale nikt z nas tej gotyckiej 00:12:59.680 --> 00:13:01.480 kamienicy mieszkać by nie chciał. 00:13:02.360 --> 00:13:05.440 I tak samo jest z pływającymi różnymi technologiami. 00:13:05.520 --> 00:13:06.440 Jeżeli się ich. 00:13:06.520 --> 00:13:09.400 Ja nie mówię o wyburzaniu, ale jeżeli się ich nie modernizuje, 00:13:10.200 --> 00:13:17.000 to stanowią w swojej takiej przetrwalnikowej wersji pewną barierę 00:13:17.080 --> 00:13:19.440 rozwoju społecznego następnej generacji. 00:13:21.960 --> 00:13:25.960 Znaczy wiesz, no fajny jest każdy, ja niebawem będę reliktem przeszłości. 00:13:26.040 --> 00:13:30.400 Zapytaj się tych studentów, to wiesz, ja myślę, że ja jestem tu taka fajna. 00:13:30.480 --> 00:13:34.360 Ubrałam się ładnie, nie było zrobione reliktem, Tak 00:13:35.640 --> 00:13:38.760 i no nie wiem, nie chciałabym być. 00:13:39.280 --> 00:13:43.160 W każdym bądź razie pytanie jest zatem 00:13:44.840 --> 00:13:48.920 bardzo śmieszne, bo tak polityka chwalę. 00:13:49.000 --> 00:13:50.600 Uchwalana Polityka Miejska 00:13:51.520 --> 00:13:56.280 2030 nie ma wzmianki o wielkiej płycie, 00:13:57.080 --> 00:14:02.480 o wielkich osiedlach mieszkaniowych, pomimo że zagraża to jakby stabilności. 00:14:02.560 --> 00:14:07.400 Oczywiście nie jest dziś na jutro może 5, ale perspektywicznie w dekadach 00:14:08.280 --> 00:14:13.960 badania naukowe, którym się oddałam z zapałem od czasów moich stypendialnych, w 00:14:14.040 --> 00:14:18.680 90 latach, kiedy studiowałam w Niemczech i pracowałam w biurze przekształcającym 00:14:18.760 --> 00:14:21.840 byłe NRD, właśnie te bloki blokowiska. 00:14:23.240 --> 00:14:29.920 Oni podjęli się rewitalizacji odnowy z takiego rachunku wówczas 95 rok. 00:14:30.480 --> 00:14:31.160 Koszt. 00:14:33.400 --> 00:14:38.840 Odnowy blokowisk Był wówczas bez uwzględnienia polityki, o 00:14:38.920 --> 00:14:42.880 której za chwilę powiem, 1/4 kosztu zrujnowania tego dorobku 00:14:42.960 --> 00:14:44.800 socjalizmu i zbudowania nowych. 00:14:46.840 --> 00:14:48.680 Oczywiście do tego wdarła się duża 00:14:48.760 --> 00:14:54.680 polityka i żeby utrzymać wyborców. 00:14:55.120 --> 00:15:00.320 Helmut Kohl mówiąc, że widzi w NRD kwitnące krajobrazy, wymyślił 00:15:00.840 --> 00:15:03.560 system podatkowy, który rozhulał 00:15:03.640 --> 00:15:08.080 suburbanizację i zaplanowana na 90 lat 00:15:08.160 --> 00:15:14.120 rewitalizacja wielkich blokowisk popłynęła na spekulacyjnym budownictwie, które 00:15:14.200 --> 00:15:18.160 odbywało się poza, poza miastami. 00:15:18.760 --> 00:15:22.560 A czego myśmy nie doświadczyli, bo Niemcy nie sprywatyzowali wielkiej 00:15:22.640 --> 00:15:25.720 płyty, utrzymując czynsz. I teraz trzymajcie się. 00:15:25.800 --> 00:15:32.720 Krzesła na poziomie roku 36, czyli Mitcha i NRD. 00:15:32.800 --> 00:15:37.240 Nie wolno było budować domków jednorodzinnych tak jak u nas, czyli wizja 00:15:37.320 --> 00:15:43.240 taniego kredytu, domku jednorodzinnego poza centrum miasta w Pustoszu w 90. 00:15:43.320 --> 00:15:43.880 Latach. 00:15:44.320 --> 00:15:51.040 Zarówno kamienice, zarówno zaniedbane, przepiękne kwartały Lipska czy 00:15:51.560 --> 00:15:57.320 Drezna czy Berlina, ale również wielką płytę Do tego stopnia plus 00:15:57.480 --> 00:16:02.160 ekonomizacja przemysłu, że niektóre osiedla po prostu rozebrano w 90. 00:16:02.240 --> 00:16:02.600 Latach. 00:16:02.800 --> 00:16:09.360 I to potwierdziło u wielu nam panującym przekonanie, że wielkiej 00:16:09.440 --> 00:16:12.040 płyty nie da się uratować. 00:16:12.360 --> 00:16:17.000 No bo przecież mamy przykłady w Wielkiej Brytanii, mamy przykłady w 00:16:17.480 --> 00:16:20.680 Stanach Zjednoczonych, że tylko co można zrobić, to wyburzyć. 00:16:21.640 --> 00:16:25.440 No i tutaj jest czynnik etyczny, tak? 00:16:25.800 --> 00:16:29.560 Pytanie nie tylko organizacyjne, ale też etyczne. 00:16:30.120 --> 00:16:31.600 Czy wolno nam tak myśleć? 00:16:33.080 --> 00:16:34.760 Czy wolno nam w ten sposób myśleć? 00:16:34.840 --> 00:16:37.960 I pytanie co to znaczy poprawa jakości? 00:16:38.360 --> 00:16:43.400 Większość bloków w naszym mieście cudownym ma wymienione wszystkie instalacje 00:16:43.480 --> 00:16:45.160 i sukcesywnie robione są remonty. 00:16:45.240 --> 00:16:47.680 Budynki są stabilne, nic nie grozi zawaleniem. 00:16:47.760 --> 00:16:51.040 Co się nie zmienia, to nie zmienia się przestrzeń wokół tych budynków 00:16:51.640 --> 00:16:57.040 i relacje tych osiedli do otoczenia. 00:16:57.440 --> 00:16:59.360 Przy czym szczególnie to widzimy. 00:16:59.440 --> 00:17:01.320 Ja będę mówić w kontekście naszego miasta. 00:17:01.400 --> 00:17:07.480 Pominę przykłady Wałbrzycha czy jakieś tam Bytomia czy miast, które walczą o 00:17:07.720 --> 00:17:12.000 przetrwanie w kontekście malejącej populacji. 00:17:13.600 --> 00:17:14.440 Co się okazuje? 00:17:14.520 --> 00:17:21.160 Napór deweloperski jest bardzo silny i właściwie tylko, no nie wiem, 00:17:21.240 --> 00:17:22.960 morale czy wielkie spółdzielnie? 00:17:23.040 --> 00:17:24.600 Wystarczy lekka spekulacja. 00:17:24.680 --> 00:17:29.080 Okaże się, że tu można uszczknąć, tam można uszczknąć, Tu można przede wszystkim 00:17:29.560 --> 00:17:35.400 odcinając te osiedla od pewnych zasobów, które były ich naturalnym zapleczem. 00:17:35.480 --> 00:17:38.560 Czyli cały dolny taras od Parku Reagana i od plaży. 00:17:39.080 --> 00:17:42.920 Wielką inwestycją Drogi Zielonej, aczkolwiek pracowałam przy tym i mam 00:17:43.000 --> 00:17:44.640 parę słów na końcu do powiedzenia. 00:17:45.960 --> 00:17:48.520 Mogę, bo jestem samorządna. 00:17:49.760 --> 00:17:51.080 Tutaj mogę o. 00:17:51.720 --> 00:17:56.920 Czyli jeszcze raz jak ktoś lubi definicję monostruktura mieszkaniowa, 00:17:57.000 --> 00:17:58.920 czyli taki serek homogenizowany. 00:17:59.000 --> 00:18:03.240 Jednorodna powstała jako przedsięwzięcie projektowo realizacyjne, 00:18:03.320 --> 00:18:04.600 a nie jako proces. 00:18:04.960 --> 00:18:10.000 Czyli pan wielki architekt narysował pewien układ przestrzenny 00:18:10.480 --> 00:18:14.440 i bez względu na to, czy jakie się zmieniały dekady, to doprowadzono to 00:18:15.000 --> 00:18:21.040 do końca, czyli od 59 roku na Przymorzu, kiedy była koncepcja 00:18:21.120 --> 00:18:27.320 konkursowa dla Przymorza, po 78 roku, kiedy zbudowano ostatni falowiec i zaczęto 00:18:27.400 --> 00:18:33.960 budować zaspy, No to takie europejskie badanie około 2000 00:18:34.040 --> 00:18:37.360 roku, które patrzyło na podobne 00:18:37.440 --> 00:18:41.360 struktury w całej Europie najczęściej. 00:18:42.400 --> 00:18:45.400 I to proszę uważać, bo teraz mamy dwie sytuacje. 00:18:45.480 --> 00:18:50.800 Sytuacja, w której biedni ludzie nie posiadają prawa własności, mieszkają w 00:18:50.880 --> 00:18:56.400 socjalnych mieszkaniach w takich wielkich osiedlach i sytuacja, kiedy na rynku 00:18:57.080 --> 00:19:02.760 metr kwadratowy w Falowcu w tej chwili nie wiem, chyba już jest 5000 czy coś takiego. 00:19:03.040 --> 00:19:09.360 Czyli na Przymorzu w jednym z bloków mieszkanie 40 metrowe może być 00:19:09.440 --> 00:19:11.160 około pół miliona złotych warte. 00:19:11.240 --> 00:19:16.160 Czyli w przypadku, gdy nie mamy wartości rynkowej w takich blokowiskach, to 00:19:16.240 --> 00:19:19.240 rozwija nam się taka spirala degradacji. 00:19:19.320 --> 00:19:22.960 To jest bez względu na to, jakim typie zabudowy mówimy. 00:19:23.040 --> 00:19:26.600 Jeżeli mamy pewne czynniki, czyli rozległość, liczebność i 00:19:27.120 --> 00:19:29.640 Homogeniczność społeczną na przykład. 00:19:29.960 --> 00:19:34.000 Jednocześnie wszyscy się starzeją albo jednocześnie wszyscy tracą pracę, 00:19:34.080 --> 00:19:36.080 albo jednocześnie coś tam się dzieje. 00:19:36.720 --> 00:19:40.720 To zachodzi tak zwana spirala upadku społecznego, czyli strach przed 00:19:40.800 --> 00:19:44.760 przyszłością, wycofywanie się, pragnienie ucieczki, wyprowadzka, ucieczka, 00:19:44.840 --> 00:19:48.720 wprowadzenie biedniejszych, potwierdzenie obaw i w dół to wszystko jedzie. 00:19:48.960 --> 00:19:54.200 Natomiast nikt jeszcze nie wie, jak ta dynamika społeczna rozwija się w 00:19:54.280 --> 00:20:00.240 momencie, kiedy blokowiska położone są tak w atrakcyjnych 00:20:00.720 --> 00:20:05.760 miejscach, że ta cena mieszkania rośnie i zaczyna się gra spekulacyjna. 00:20:06.000 --> 00:20:09.440 Przejmowanie mieszkań pomimo statusu spółdzielnianego. 00:20:10.280 --> 00:20:12.240 Kumulowanie pewnych elementów. 00:20:12.320 --> 00:20:13.680 Czy to ktoś w ogóle sprawdza? 00:20:13.920 --> 00:20:16.160 Czyli pytanie jest. Obawiam się, że nikt. 00:20:16.400 --> 00:20:18.560 Z nas nie. 00:20:18.640 --> 00:20:20.600 Chce Pan, żebym szła w tą stronę. Nie. 00:20:21.520 --> 00:20:24.760 Mamy wybory cały czas, więc muszę pytać. 00:20:25.560 --> 00:20:31.760 Natomiast rząd też pracuje nad wprowadzaniem jawności cen, co 00:20:32.880 --> 00:20:35.760 ogranicza między deweloperami. 00:20:35.840 --> 00:20:38.840 I chciałam powiedzieć, że ja nie mówię tu o 00:20:38.920 --> 00:20:45.920 dużych deweloperach, ja mówię tutaj o flipperach, ja mówię tutaj o siłach 00:20:47.280 --> 00:20:49.720 zajmujących się nieruchomościami. 00:20:51.680 --> 00:20:57.200 A pytanie jest, czy pracujemy nad innowacyjnymi metodami nie tylko 00:20:57.280 --> 00:21:01.640 techniczno architektonicznymi, ale pracujemy nad metodami zarządzania, 00:21:01.720 --> 00:21:08.640 planowania, wprowadzając, jak to się mówi, akupunkturowe rozwiązania 00:21:08.720 --> 00:21:14.360 do dobrze rozpoznanych problemów, które dotykają tego, tej struktury. 00:21:15.080 --> 00:21:19.640 A więc mój Faterland albo Mutherland, albo jak to, ale to piękne drzewo rośnie nad 00:21:19.720 --> 00:21:23.600 śmietnikiem, więc skadrowałam tak, żebyście mieli te 00:21:24.000 --> 00:21:26.240 estetyczne jak najbardziej. 00:21:30.560 --> 00:21:36.360 Czyli ja postrzegam i chciałabym dalszą opowieść snuć, ale możecie mi przerywać, 00:21:36.440 --> 00:21:39.200 jakbyście mieli pytania, albo jakbyście już mieli dosyć. 00:21:40.080 --> 00:21:43.400 Ja patrzę na wielkie osiedle, ale nie tylko ja. 00:21:43.480 --> 00:21:48.480 Tylko w tym wszystkim, co się naczytałam przez ostatnie 20 lat. 00:21:48.560 --> 00:21:53.000 Patrzymy na wielkie osiedle, nie jak rzeźbę w terenie. 00:21:53.080 --> 00:21:53.480 Tak. 00:21:53.560 --> 00:21:59.000 Nie jak stabilną strukturę, tylko jak proces, który ma. 00:21:59.600 --> 00:22:03.800 Czyli jeżeli by to było tylko jak jeden obiekt możemy. 00:22:04.080 --> 00:22:07.040 Ale to też stosunkowo rzadko patrzeć na niego jako. 00:22:07.120 --> 00:22:07.320 Nie. 00:22:08.000 --> 00:22:14.240 Jako nienaruszalna willa, która jest w ręce jednej rodziny przez pół wieku. 00:22:14.320 --> 00:22:15.720 Wiek albo dwieście lat? Tak. 00:22:15.800 --> 00:22:16.440 Pałac. 00:22:17.160 --> 00:22:20.920 Ale w momencie, w którym zmieniają się funkcje, właściciele budynku 00:22:21.000 --> 00:22:26.920 zaczyna mówić o procesie, który ma swoją sinusoidę, czyli najpierw go budujemy, 00:22:27.240 --> 00:22:31.960 jest nowiutki, potem ma czas prosperity, potem trochę trzeba go 00:22:32.040 --> 00:22:35.960 odremontować, czasami leci do dół, jest zdemolowany, ktoś go kupuje, ktoś go 00:22:36.040 --> 00:22:40.520 przyjmuje i znowu jest abarot tka, czyli renowacja, rewitalizacja, 00:22:40.600 --> 00:22:43.520 modernizacja i znowu czas świetności. 00:22:43.600 --> 00:22:45.480 I pytanie czy to przetrwa? 00:22:46.760 --> 00:22:48.400 Dla mnie struktura społeczna. 00:22:48.480 --> 00:22:51.240 Jak zaczynałam moją pracę na Politechnice 00:22:51.520 --> 00:22:56.840 w 97 roku, moi profesorowie ówcześni 00:22:57.080 --> 00:23:00.080 kazali mi pisać, że to są struktury ustabilizowane. 00:23:01.000 --> 00:23:03.440 I ja zaczynałam mówić Jak to ustabilizowane? 00:23:03.520 --> 00:23:06.200 Przecież starzejemy się, sąsiedzi umierają i tam. 00:23:06.640 --> 00:23:09.640 A dzisiaj chodzę przez Przymorze i nie tylko. 00:23:09.720 --> 00:23:15.480 Słyszę przemiłe słowiańskie głosy, różne nazwiska i rozmowy, ale 00:23:16.000 --> 00:23:20.800 widzę osoby przebywające na pewno z innych kultur niż europejska. 00:23:21.320 --> 00:23:28.120 Czyli pytanie czy to zaczyna się taka wymiana, która właśnie powoduje, że. 00:23:29.040 --> 00:23:34.520 Przymorze przestanie być adresem, na którym częściej było słyszeć 00:23:34.600 --> 00:23:39.560 zaciąganie spod Lublina i Kieleckiego razem z Twardym Kociewia. 00:23:39.920 --> 00:23:44.720 Tylko, że będziemy mieli naprawdę mozaikę kulturową i to szeroką. 00:23:46.480 --> 00:23:47.960 Pytanie jest o własność. 00:23:48.040 --> 00:23:52.080 I teraz na bazie tych doświadczeń z lat 60. 00:23:52.160 --> 00:23:55.000 I z konieczności wyburzania niektórych osiedli. 00:23:56.560 --> 00:24:00.800 Urbanista, urbaniści czy zarządzający miastami doszli do 00:24:01.720 --> 00:24:06.520 takiego poglądu, że najważniejsze jest pierwsze zasiedlenie, czyli uzyskanie 00:24:07.360 --> 00:24:13.480 bazowej mozaiki społeczno wiekowej społeczno ekonomicznej, czyli 00:24:13.800 --> 00:24:16.960 zabezpieczenie przez tą homogenicznością społeczną. 00:24:17.120 --> 00:24:18.080 I teraz my. 00:24:19.360 --> 00:24:20.840 Wyobraźcie sobie lata 70 te. 00:24:20.920 --> 00:24:24.880 Do każdego mieszkania wprowadza się dwójka młodych, radosnych z dwójką, 00:24:24.960 --> 00:24:26.480 trójką lub piątką dzieci. 00:24:26.560 --> 00:24:29.880 I teraz wszyscy mają osiemdziesiąt pięć, siedem lat i wynoszą 00:24:29.960 --> 00:24:31.240 się do Świętego Piotra. 00:24:31.680 --> 00:24:33.200 Wprowadzają się następni. 00:24:33.280 --> 00:24:36.680 Oni nie wprowadzają się na szczęśliwe 50 lat. 00:24:37.080 --> 00:24:40.280 Większość z nich wynajmuje, podnajmuje mieszkania. 00:24:40.360 --> 00:24:44.800 Czyli mamy do czynienia z paranoją spółdzielni mieszkaniowej, 00:24:45.680 --> 00:24:50.320 ukrytym podnajmowaniem, niekontrolowanym bardzo często, 00:24:51.000 --> 00:24:57.400 który doprowadza po pierwsze do po prostu zaniku kompletnie tej nikłej 00:24:57.480 --> 00:24:59.800 sieci społecznej, która tam istniała. 00:24:59.920 --> 00:25:06.640 I ja mam bardzo dobre doświadczenia z tej kwestii, ale również do 00:25:08.560 --> 00:25:14.600 technicznego demontażu, bo im więcej ludzie się zmieniają, im krócej mieszkają, 00:25:14.800 --> 00:25:19.120 tym struktura mieszkaniowa na tym coraz bardziej cierpi. 00:25:19.280 --> 00:25:22.480 Czyli pytanie jest o strukturę własności? 00:25:22.560 --> 00:25:23.760 Kto jest właścicielem? 00:25:24.280 --> 00:25:26.760 Z kim trzeba gadać, żeby coś tu zmienić? 00:25:26.840 --> 00:25:29.920 Czy ten, z którym trzeba gadać, chce coś zmienić? 00:25:30.080 --> 00:25:31.520 Od kogo jest on zależny? 00:25:32.080 --> 00:25:36.760 Teraz mamy strukturę spółdzielni anachroniczną, ale i tak jest to wspaniałe 00:25:36.840 --> 00:25:39.600 rozwiązanie, że wprowadzono taki nowy typ własności. 00:25:39.880 --> 00:25:43.440 Mieszkanie spółdzielcze własnościowe nie istnieje nigdzie indziej. 00:25:43.960 --> 00:25:48.520 Bo teraz sobie wyobraźcie, żeby nie istniała spółdzielnia mieszkaniowa i 00:25:48.880 --> 00:25:53.720 operowalibyśmy na modelu własności wspólnoty własnościowej, na przykład 00:25:53.800 --> 00:25:58.640 decydując o remoncie falowca czy o jakimkolwiek czymkolwiek w 00:25:58.720 --> 00:26:01.600 czymś, co ma więcej niż 50 mieszkań. Pozdrawiam. 00:26:01.680 --> 00:26:05.000 Nie kupujcie sobie mieszkań w większych zespołach. 00:26:05.680 --> 00:26:09.120 Czyli pytanie o model zarządczy. 00:26:09.520 --> 00:26:15.280 Oraz o pytanie relacje kto i w jaki sposób? 00:26:15.360 --> 00:26:20.480 jak miasto współpracuje z zarządzającymi tymi spółdzielniami? 00:26:20.560 --> 00:26:23.000 Moim nie znam, ale może się mylę. 00:26:23.080 --> 00:26:24.880 Może teraz się ostatnio coś zmieniło. 00:26:25.760 --> 00:26:27.040 Jeden przykład znam Gdyni. 00:26:27.120 --> 00:26:31.360 Tu Basia Marchwicka siedzi, która przeprowadziła rewitalizację 00:26:31.720 --> 00:26:33.040 małego blokowiska. 00:26:33.720 --> 00:26:38.400 Osiedle Zemana, tak zwanego, jak to się mówi Hackiego i Zamenhofa. 00:26:38.720 --> 00:26:41.240 Ale na zamianę zamiana. 00:26:41.320 --> 00:26:42.680 Przepraszam bardzo, próbowała. 00:26:42.760 --> 00:26:45.280 Zrobiliście bardzo dużo właśnie w dziedzinie tych 00:26:45.720 --> 00:26:48.960 przestrzeni między budynkami, między budynkowych, ale to było 00:26:49.040 --> 00:26:51.280 bardzo małe blokowisko jak na. 00:26:51.640 --> 00:26:53.080 Ale może być tutaj modelem. 00:26:53.360 --> 00:26:58.160 Nie mniej jednak czy spółdzielnia mieszkaniowa na 00:26:58.240 --> 00:27:01.640 blokowisku jest takim samym partnerem? 00:27:02.440 --> 00:27:07.680 Może być partnerem dla miasta jak właściciel willi czy 00:27:07.760 --> 00:27:08.760 domku jednorodzinnego? 00:27:08.840 --> 00:27:10.880 Co dzisiaj jest, jakby to powiedzieć normalne. 00:27:11.080 --> 00:27:11.960 Czy pan ma domek? 00:27:12.040 --> 00:27:16.640 Czy pan zarządza szesnastoma tysiącami mieszkań zajmującymi, nie wiem, sto 00:27:16.720 --> 00:27:18.560 pięćdziesiąt hektarów w centrum miasta. 00:27:18.640 --> 00:27:20.320 Jest pan podmiotem prywatnym. 00:27:20.400 --> 00:27:24.440 Czy ktoś tutaj, jakikolwiek inny sposób zarządza tym? 00:27:25.240 --> 00:27:29.760 I zakładajmy, że żadna spółdzielnia mieszkaniowa nie ma departamentu 00:27:29.840 --> 00:27:31.280 architektury planowania. 00:27:31.360 --> 00:27:36.760 Możliwe, że mają dział techniczny, który załatwia wszystkie sprawy, 00:27:37.240 --> 00:27:38.600 które się pojawiają. 00:27:38.960 --> 00:27:42.880 Czyli pytanie ani w mieście nie ma specjalnej komórki, która się zajmuje 00:27:43.960 --> 00:27:50.120 planami, a jakąś zintegrowaną polityką w stosunku do tych. 00:27:50.200 --> 00:27:54.760 Bo ja już nie śmiem mówić o rewitalizacji, ale polityką specjalną. 00:27:54.960 --> 00:28:00.080 I nie ma też po drugiej stronie światłego partnera, który by mógł 00:28:00.160 --> 00:28:01.880 te funkcje przejąć. 00:28:02.320 --> 00:28:06.520 Ja mówię słuchaj, nie powinieneś mi mówić, że Friedrich mówił półtorej godziny, bo ja 00:28:06.600 --> 00:28:12.440 wzięłam na ambicje także jak, jak, jak to się robi. 00:28:12.520 --> 00:28:15.400 O, tu etyka. 00:28:17.480 --> 00:28:20.960 Lata temu, w latach sześćdziesiątych pojawiła się na rynku 00:28:21.040 --> 00:28:23.960 wydawniczym taka książka Dzieci. 00:28:24.040 --> 00:28:25.200 My dzieci z dworca ZOO. 00:28:25.280 --> 00:28:29.880 To jest o osiedlu przy ZOO Garden, przy 00:28:29.960 --> 00:28:32.520 stacji SP ZOO Garden w Berlinie, 00:28:33.080 --> 00:28:35.000 które przez lata 60. 00:28:35.080 --> 00:28:38.000 Stało dokładnie przy murze i było taką. 00:28:40.160 --> 00:28:42.080 Peryferium zachodniego Berlina. 00:28:42.160 --> 00:28:46.760 I rzeczywiście był to symbol w latach 60 70 00:28:46.840 --> 00:28:49.400 kompletnego zjazdu tej spirali społecznej. 00:28:50.480 --> 00:28:56.320 I teraz to jest bardzo atrakcyjny nośnik, żeby wszystkie blokowiska patrzeć na nie 00:28:56.960 --> 00:29:03.600 przez pryzmat tego opisanego drag dilerki, przemocy i tak dalej, i tak dalej, 00:29:03.680 --> 00:29:05.200 różnych rzeczy, które też widzimy. 00:29:05.280 --> 00:29:09.840 Jeżeli oglądamy filmy o Nowym Jorku, to najstraszniejsze rzeczy dzieją 00:29:09.920 --> 00:29:11.880 się na w blokowisku w Nowym Jorku. 00:29:12.640 --> 00:29:16.600 No więc nie dzieje się tak, ale jednak kultura też. 00:29:16.680 --> 00:29:21.600 Pytanie o etykę bardzo chętnie porównuje czy mówi się, 00:29:22.200 --> 00:29:27.000 epatuje kulturą blokersów, tak jak pierwsza generacja blokersów. 00:29:27.080 --> 00:29:31.240 Chciałam zaprzeczyć, że nie każdy jest blokerem w tym ujęciu, jak to 00:29:31.320 --> 00:29:33.240 pokazuje kultura powszechna. 00:29:34.200 --> 00:29:38.760 Pytanie jest takie rozpoznana taka historia 00:29:39.600 --> 00:29:43.120 w byłej NRD spowodowała absolutną zmianę 00:29:44.400 --> 00:29:47.120 mówienia o blokowiskach, mówienia o. 00:29:49.640 --> 00:29:51.600 Tak jak na początku lat 90. 00:29:51.680 --> 00:29:57.440 Zaraz po zjednoczeniu byłej NRD chciano przełożyć tą kliszę, to 00:29:57.920 --> 00:30:01.280 ten wizerunek z tej książki na każde blokowisko. 00:30:01.520 --> 00:30:05.040 Helferson Bardzo szybko zorientowano się, że zaczyna. 00:30:05.120 --> 00:30:09.880 Trzeba mówić optymistyczną wersję losów dalszych i trzeba się tym zająć. 00:30:10.360 --> 00:30:14.760 Czyli pytanie o wizerunek i o sposób 00:30:15.240 --> 00:30:17.840 pracy dziennikarskiej, kulturowy 00:30:17.920 --> 00:30:19.080 i tak dalej, i tak dalej. 00:30:19.160 --> 00:30:24.880 I jak państwo wiedzą, grę rynkową, która powoduje, że im bardziej. 00:30:25.120 --> 00:30:29.440 Będziemy promowali wizerunek niebezpiecznego, niestabilnego i tak 00:30:29.520 --> 00:30:33.200 dalej, i tak dalej, osiedla wielkiej płyty, tym szybciej ludzie będą kupowali 00:30:33.280 --> 00:30:36.600 mieszkania w innych strukturach, wyprowadzali się i tak dalej, i tak dalej. 00:30:37.480 --> 00:30:43.200 Czyli nie jest to bagatelne i nie jest to też takie niewinne, jakby się wydawało, 00:30:43.360 --> 00:30:46.640 bez skutków dla ekonomiczno społecznej kwestii. 00:30:46.720 --> 00:30:50.000 No ale mamy również pozytywne doświadczenia. 00:30:50.080 --> 00:30:53.360 To jest włóczkowy falowiec, który objechał cały świat. 00:30:53.440 --> 00:30:59.120 Ja go widziałam w Ribie, czyli Royal Institute of British Architects. 00:30:59.440 --> 00:31:04.120 Reprezentował nas tam godnie i już się trochę zdezelował, bo on 00:31:04.200 --> 00:31:05.560 jest robótkowy, on ma tak. 00:31:06.040 --> 00:31:09.720 Może nie ma ośmiuset metrów, ale jest gdzieś stąd dotąd w skali zrobione 00:31:09.800 --> 00:31:11.880 przez panią Julity Wójcik. 00:31:12.240 --> 00:31:14.160 I coś było w Gdańsku? 00:31:14.240 --> 00:31:19.680 Tak, ale chyba krótko, bo on objechał i Zamek Ujazdowski, i wszystkie możliwe. 00:31:20.600 --> 00:31:23.320 W Krakowie był ostatnio widziano go w Krakowie. 00:31:25.600 --> 00:31:25.920 Mhm. 00:31:28.240 --> 00:31:30.160 Tak. Bardzo dobra wystawa. 00:31:31.080 --> 00:31:34.800 Teraz pytanie jest o renesans. 00:31:34.880 --> 00:31:39.920 Tak, w zestawie w zestawieniu do doświadczeń z innymi 00:31:40.000 --> 00:31:42.880 typami zabudowy, które pojawiły się w latach 90. 00:31:42.960 --> 00:31:49.880 Oraz z faktem, że młodzież w wieku no już chyba teraz ponad 30 ma 00:31:49.960 --> 00:31:54.840 doświadczenie bycia wychowanym na suburbia i bycia pasażerem 00:31:54.920 --> 00:32:00.400 tylnego siedzenia przez całe życie w pewien sposób wykazuje nie tyle zachwyt, 00:32:00.480 --> 00:32:05.600 ale daleko idącą akceptację do zamieszkiwania w tej w tej, 00:32:06.400 --> 00:32:07.960 w tej, w tych strukturach. 00:32:08.280 --> 00:32:13.480 I pojawiają się też nowe interpretacje kulturowe tego miejsca. 00:32:14.840 --> 00:32:19.400 Może jeszcze nie mojego falowca, ale co ja tutaj miałam? 00:32:19.480 --> 00:32:20.520 Przepraszam bardzo. 00:32:21.840 --> 00:32:24.760 Oh help! Nie. 00:32:27.520 --> 00:32:28.760 Tak w ogóle. 00:32:32.600 --> 00:32:34.720 Już wam zdradziłam. Ale będzie fajnie. 00:32:37.600 --> 00:32:38.640 Dobra, czyli. 00:32:42.880 --> 00:32:43.240 Wiecie co? 00:32:43.320 --> 00:32:47.080 Człowiek się śmieje ze starszych osób jak jest się młodym, a potem 00:32:47.160 --> 00:32:48.120 się jest takim samym. 00:32:50.080 --> 00:32:55.040 Więc fascynujące jest też proces tego, jak to powstało. 00:32:55.120 --> 00:32:58.720 I to dałam tylko dla dokumentacji, wiedząc, że tutaj będzie sporo osób, które 00:32:58.840 --> 00:33:03.080 nie bawiło się na takim krajobrazie, co było moim doświadczeniem i szeregu 00:33:03.160 --> 00:33:05.480 moich kolegów, którzy przeżyli to doświadczenie. 00:33:06.000 --> 00:33:10.480 Więc prefabrykacja wraca do naszego 00:33:11.080 --> 00:33:14.280 notatnika, mojego architekta i władze 00:33:14.360 --> 00:33:18.960 przekonują nas, że to będzie rozwiązanie dla nowych osiedli socjalnych. 00:33:20.040 --> 00:33:22.880 No i ja mam trochę wątpliwości, ale zapamiętajmy to sobie. 00:33:22.960 --> 00:33:26.920 To jest zdjęcie, które mam z internetu, ale równie dobrze jedno z tych dzieci to 00:33:27.000 --> 00:33:31.880 mogłabym być ja i moje ukształtowanie mojego 00:33:32.400 --> 00:33:37.120 światopoglądu, jak świat wygląda i ile trzeba przestrzeni, żeby się dobrze żyć, 00:33:37.200 --> 00:33:39.040 dobrze czuć, ile trzeba mieć światła. 00:33:40.080 --> 00:33:41.440 Czyli każdy nosi. 00:33:41.520 --> 00:33:46.880 Każdy, kto mieszkał w tym, nosi w sobie pewien pewne wyobrażenie 00:33:48.480 --> 00:33:53.560 fizyczne tej przestrzeni, jeżeli nie inne kulturowe, kumplowskie, 00:33:54.040 --> 00:34:00.320 zawsze w stadzie, zawsze z milionem dzieci naokoło i wielką dozą wolności i 00:34:00.400 --> 00:34:04.400 odpowiedzialności za to, co się robi, co jest unikalne doświadczenie. 00:34:05.160 --> 00:34:07.400 Ja tu stoję, myśląc o tym wykładzie. 00:34:08.080 --> 00:34:11.760 Zadałam takie pytanie Idea jest zawsze etyczna. 00:34:12.200 --> 00:34:15.280 Tak, bo nie mówimy o nieetycznych ideach, aczkolwiek dzisiaj w 00:34:15.360 --> 00:34:16.720 polityce mamy ich sporo. 00:34:17.360 --> 00:34:23.160 Więc idea superjednostki, którą zaraz pokażę Le Corbusiera, czyli 00:34:23.520 --> 00:34:28.720 wszyscy po równo światła przestrzeni z widokiem na zieleń grozi Deląg. 00:34:28.800 --> 00:34:32.520 To jest idea niemiecka sprzed dwudziestolecia międzywojennego, 00:34:32.600 --> 00:34:34.080 po II wojnie światowej. 00:34:34.800 --> 00:34:38.440 Każde minimum egzystencjalne, minimum egzystencji, minimum, które 00:34:38.520 --> 00:34:39.680 państwo na pewno wiecie. 00:34:39.760 --> 00:34:45.720 Czyli każdy potrzebuje mieszkania, które które O Jezu, 00:34:45.800 --> 00:34:49.640 znowu, które zapewni nam potrzeby. 00:34:50.480 --> 00:34:54.280 Istnieje takie pojęcie w niemieckim Stadt Landszaft to znowu Stadt. 00:34:54.360 --> 00:34:55.520 To jest miasto Landszaft. 00:34:55.600 --> 00:34:56.600 To jest pejzaż. 00:34:56.920 --> 00:35:02.520 Czyli miasto, które jest pejzażem, które właśnie stało też za tą wielką skalą. 00:35:02.600 --> 00:35:06.600 Z małego osiedla, kameralnego osiedla, które mogłoby powstać równie dobrze w 00:35:06.680 --> 00:35:09.840 Gdyni i być fenomenem dzisiaj opisywanym w książkach. 00:35:10.240 --> 00:35:13.680 Nagle wszystko stało się duże i miało 00:35:14.280 --> 00:35:17.560 miało stanowić pewien sztuczny krajobraz, 00:35:17.760 --> 00:35:20.520 dostarczając nam tych emocji związanych z pejzażem. 00:35:20.640 --> 00:35:23.520 Ten pejzaż tutaj nie wychodzi, bo nie ma jakości. 00:35:23.640 --> 00:35:29.480 Tu kiedyś stała fabryka domów na tym terenie i dopóki nie wkroczyły na te 00:35:29.560 --> 00:35:32.880 tereny komercyjne firmy, 00:35:33.960 --> 00:35:37.280 po prostu było to tu wielkie, wielkie nic. 00:35:37.440 --> 00:35:42.720 Jest takie powiedzenie, które ukuł jeden z ważnych profesorów architektów krajobrazu 00:35:42.800 --> 00:35:45.200 w Niemczech, pracując z Heersdorf em. 00:35:46.640 --> 00:35:51.880 On powiedział, że clou przekształcenia osiedla, dostosowania do nowych czasów 00:35:51.960 --> 00:35:57.280 jest tym hasłem zamienienia pustki w przestrzeń, pustki 00:35:57.360 --> 00:35:58.760 znaczeniowej, w przestrzeń. 00:35:58.840 --> 00:36:01.080 Dzisiaj powiedzieliśmy przestrzeń, nie miejsce. 00:36:01.480 --> 00:36:06.040 Żeby był to system miejsc, do których my w jakiś sposób przynależymy. 00:36:06.120 --> 00:36:08.880 Gdzie my jesteśmy oczekiwani? 00:36:10.400 --> 00:36:12.000 A bo ja nie skończyłam z tymi. 00:36:13.520 --> 00:36:18.840 Dopisałam sobie tutaj taką warstwę idei społecznych, czyli jednostki szkolnej 00:36:18.920 --> 00:36:22.760 budowania wspólnotowości właśnie przez odpowiednią wielkość. 00:36:23.520 --> 00:36:27.520 W 29 roku zeszłego wieku określano, że to 00:36:27.600 --> 00:36:30.600 jest 10 tysięcy ludzi, taka duża wieś, 00:36:30.680 --> 00:36:33.840 która może tam razem jakoś istnieć. 00:36:34.400 --> 00:36:40.760 Dzisiaj mamy inne parametry, ale nadal myślimy, że istnieje możliwość stworzenia 00:36:40.840 --> 00:36:45.120 środowiska mieszkaniowego takiego urban village, czyli miejskiej wioski 00:36:45.240 --> 00:36:46.680 na zasadzie miejskiej wioski. 00:36:46.840 --> 00:36:51.240 Niestety, kiedy o tym myślano, nie mieliśmy 00:36:51.320 --> 00:36:54.040 wirtuala, nie mieliśmy digitalnych wiosek 00:36:54.120 --> 00:36:58.880 i digitalnych Tych jak myślę, jesteśmy. 00:37:01.240 --> 00:37:06.360 Każdy jest tutaj, ale każdy bańkę mamy. My nie mamy wiosek. 00:37:06.440 --> 00:37:09.120 My mamy bańki. My jesteśmy jak w Matrixie. 00:37:09.920 --> 00:37:14.920 Czyli takie idee, które się zdewaluowały, były bardzo słuszne spółdzielczość, 00:37:15.320 --> 00:37:20.000 państwo opiekuńcze, egalitaryzm, wielka liczba, urbanizacja, 00:37:20.080 --> 00:37:22.080 czyli napływ ludzi do do. 00:37:22.400 --> 00:37:24.320 Wyciąganie ich z zacofania. 00:37:24.640 --> 00:37:27.800 No a dzisiaj mamy takie wielkie idee jak miasto koło 00:37:29.080 --> 00:37:34.480 kompaktowe, których realizacją może być ten przykład pierwszy z Warszawy, czyli 00:37:34.560 --> 00:37:37.560 po prostu dzika, dzika reurbanizacja. 00:37:37.920 --> 00:37:44.600 Realia są takie, że o ile na Zachodzie, w czasach dominacji tego 00:37:44.680 --> 00:37:48.800 systemu keynes keynesizmu, tak jak nie wiem jak to dobrze 00:37:48.880 --> 00:37:52.280 powiedzieć, czyli miasta państwa opiekuńczego powstawały wielkie 00:37:52.360 --> 00:37:55.040 osiedla, egalitarnie czy. 00:37:56.640 --> 00:38:00.000 wciągający do dobrej jakości życia masy. 00:38:01.360 --> 00:38:04.760 Bazowało to na mieszkaniu socjalnym, komunalnym i różnych tam innych 00:38:04.840 --> 00:38:08.240 formach, ale były własnością komunalną. To były realia. 00:38:09.480 --> 00:38:14.280 Natomiast po 1990 roku wskoczyliśmy na 00:38:15.440 --> 00:38:17.120 dziki, dziki kapitalizm. 00:38:17.200 --> 00:38:23.080 Leseferyzm to się nazywa i na dosyć nieprzemyślaną prywatyzację, aczkolwiek 00:38:23.160 --> 00:38:29.120 ona ustrzegła nas przed odpływem ludzi do suburbiów i spustoszeniem tych struktur na 00:38:29.200 --> 00:38:33.640 bazie gry rynkowej, która mogła się w 90 latach potoczyć bardzo szybko. 00:38:33.720 --> 00:38:37.640 Acz widzę, że grupa moja ziewa, więc muszę przyspieszyć. 00:38:39.160 --> 00:38:42.880 Bardzo lubię ten akt artystyczny na. 00:38:44.400 --> 00:38:49.280 W 2007 roku odbyła się taka niesamowita wystawa w Warszawie Betonowe 00:38:49.360 --> 00:38:51.600 dziedzictwo od Corbusiera do Blokersów. 00:38:52.200 --> 00:38:54.920 I to był moment, kiedy ja bym powiedziała. 00:38:55.600 --> 00:39:00.040 Nadszedł taki punkt zwrotny, kiedy środowiska intelektualne 00:39:01.000 --> 00:39:07.160 zaczęły reflektować, że ten wolny rynek i takie jechanie na te 00:39:07.240 --> 00:39:12.080 blokowiska jako schedę po socjalizmie i przypisywanie im wszystkiego niedobrego 00:39:12.160 --> 00:39:18.000 prowadzi donikąd, bo zaczęliśmy widzieć pierwsze efekty kapitalizmu. 00:39:18.560 --> 00:39:21.840 Pytanie jest, czy blokowiska to jest plus, minus nieskończoność, że 00:39:21.920 --> 00:39:24.560 one są i będą i trwają. 00:39:24.800 --> 00:39:28.960 Więc następny punkt etyczny co po blokowiskach? 00:39:30.080 --> 00:39:34.400 Czyli jak oceniamy walory, cechy blokowisk 00:39:35.040 --> 00:39:37.640 i jaką lekcję z tego wynieśliśmy 00:39:37.720 --> 00:39:39.200 i na co pozwalamy dzisiaj. 00:39:39.920 --> 00:39:44.520 Bo moim zdaniem budujemy mono struktury, które nie mają, 00:39:45.080 --> 00:39:49.000 nie mają tej wielkiego gestu, nie mają tej wielkiej urbanistyki, 00:39:49.560 --> 00:39:51.840 nie mają żadnej struktury. 00:39:51.920 --> 00:39:58.120 Mówimy o amorficznych amorficznym Gdańsku, południe amorficznych przedmieściach. 00:40:00.560 --> 00:40:03.600 W strefie Żukowo Chwaszczyno. Tam co się dzieje? 00:40:04.120 --> 00:40:08.120 I to nie są tylko domki jednorodzinne, tak jak pokazujemy. 00:40:09.440 --> 00:40:11.920 Amorficzne suburbia gdzieś w San Francisco. 00:40:12.000 --> 00:40:14.680 To jest zróżnicowana zabudowa, która 00:40:14.760 --> 00:40:19.360 mogłaby powstać, nadając naszemu życiu tej 00:40:19.440 --> 00:40:21.720 jakości związanej z przestrzenią publiczną. 00:40:22.840 --> 00:40:29.440 I tego się nie nauczyli jeszcze tutaj, na tym tle pokazuje takie 00:40:29.800 --> 00:40:36.440 stereotypowe już hasła napisane przez znanego wieszcza. 00:40:37.800 --> 00:40:39.920 Tylko żebym ja sobie przypomniał, jak on się nazywał. 00:40:40.000 --> 00:40:42.520 Ale zaraz, zaraz mi wróci. 00:40:43.480 --> 00:40:47.080 W każdym bądź razie one też trafiały. 00:40:47.400 --> 00:40:52.560 To była reakcja ludzi, którzy Przechodzili do blokowisk. 00:40:52.640 --> 00:40:58.240 Najczęściej z takich dobrze dobrych domów, kamienic. 00:40:58.480 --> 00:41:03.080 Mieszkali od frontu, a nie w suterenie i w momencie, w którym znajdowali się w 00:41:03.600 --> 00:41:07.000 blokowisku, zaczynali się gubić. 00:41:07.080 --> 00:41:11.800 Nie mogli docenić tylko i wyłącznie tej warstwy minimum 00:41:11.880 --> 00:41:13.480 egzystencjalnego, biologicznego. 00:41:13.560 --> 00:41:17.320 Szukali tej warstwy kulturowej, społecznej powiązania, tego wszystkiego, 00:41:17.400 --> 00:41:18.640 czego w blokowisku nie było. 00:41:18.720 --> 00:41:25.560 Do tego stopnia, że jeszcze w 95 roku powstawały prace i to pod nazwiskami 00:41:25.640 --> 00:41:30.080 bardzo znanych promotorów, które mówiły, że to jest jedyna w świecie struktura, 00:41:30.200 --> 00:41:35.120 która się nie która nie nawarstwia się warstwa kulturowa nie, 00:41:35.520 --> 00:41:40.360 nie ma tam właściwie szans na to, żeby kulturę w jakiś sposób się objawiła. 00:41:40.520 --> 00:41:42.880 I tak jest też. 00:41:44.120 --> 00:41:50.720 Ja często używam w moich moich pracach Takiego hasła patynowanie i 00:41:51.120 --> 00:41:55.520 degradowanie, co się jest w stanie spatynować ma wartość kulturową, a 00:41:55.600 --> 00:41:58.600 co się tylko degraduje, to nie można. 00:42:00.040 --> 00:42:02.360 To jest jakby to powiedzieć większy problem. 00:42:02.440 --> 00:42:07.000 Aczkolwiek odkąd widziałam przepiękne rzeźby wycinane z puszki coca coli w 00:42:07.080 --> 00:42:09.880 Afryce, uważam, że tylko pytanie jest o naszą kreatywność. 00:42:09.960 --> 00:42:11.200 Słucham Cię Paulino. 00:42:14.200 --> 00:42:16.440 Oczywiście, że tak. 00:42:18.800 --> 00:42:19.880 No więc właśnie to są. 00:42:19.960 --> 00:42:23.440 To jest Miron Białoszewski, ale on jest też odpowiedzialny za. 00:42:24.760 --> 00:42:27.600 Za właśnie utrwalenie pewnego takiego przekonania. 00:42:27.680 --> 00:42:30.600 Ale jesteś dobra. Kurczę, no wspaniale pani zaliczyła. 00:42:32.840 --> 00:42:34.400 Tutaj stawiam sobie takie pytanie. 00:42:34.480 --> 00:42:39.680 To jest zdjęcie u góry szkoła Bauhausu i właśnie prace w latach 20. 00:42:39.760 --> 00:42:43.640 Na temat tego minimum egzystencjalnego, gdzie się zastanawiano, czy 00:42:45.240 --> 00:42:47.760 w pudełku po butach. Da się? 00:42:47.920 --> 00:42:49.000 Da się przeżyć. 00:42:49.280 --> 00:42:53.520 Jeżeli Państwo pamiętacie opowieści różnych intelektualistów z czasów 00:42:53.600 --> 00:42:55.800 Berlina po pierwszej wojnie światowej. 00:42:56.960 --> 00:43:02.800 Znanego Benjamina Waltera Benjamina, który mieszkał pod schodami w kamienicy. 00:43:03.200 --> 00:43:07.680 To takie wtedy myślenie o tym minimum egzystencjalnym domku dla lalek 00:43:07.760 --> 00:43:11.040 przysłowiowym było jak najbardziej adekwatne. 00:43:11.120 --> 00:43:17.640 Na tle z tyłu mamy prace pani profesor Józefowicz, która ma taki niesamowity cykl 00:43:17.720 --> 00:43:23.400 Habitaty i ona refleksje miała właśnie na tą wielką skalę, na ten falowiec, na to 00:43:23.480 --> 00:43:29.080 nagromadzenie ludzi, na to wszystko, czego co oczywiście doceniamy, ale 00:43:29.160 --> 00:43:30.880 wiemy, że mogłoby być dużo gorzej. 00:43:30.960 --> 00:43:35.280 Tu, żeby przypomnieć historię dodałam te lata 20. 00:43:35.360 --> 00:43:38.720 I wtedy powstawały tak zwane Grozi lungen. 00:43:38.800 --> 00:43:44.320 Czyli tutaj jest jakaś niefajna ta maszyna. 00:43:44.400 --> 00:43:45.480 Wojtek co mi dałeś? 00:43:45.560 --> 00:43:47.400 Tu nie ma czerwonej kropeczki. 00:43:49.440 --> 00:43:53.560 Dwa wielkie, pierwsze takie najbardziej znane wielkie osiedla mieszkaniowe 00:43:53.640 --> 00:43:56.760 Waltera Gropiusa Dammerstock w Karlsruhe. 00:43:56.840 --> 00:43:59.040 Zwiedzając to ze studentami byli zdegustowani. 00:43:59.120 --> 00:44:00.960 Po co ich ciągnie do takiego czegoś? 00:44:01.320 --> 00:44:06.080 Ale po chwili zrozumieli, że 29 roku to było smart city. 00:44:06.480 --> 00:44:12.120 Tak i tutaj w Bruno Town, oczywiście bardzo 00:44:12.200 --> 00:44:17.000 znany i Martin Wagner, ale my mamy też dolny do w tym stylu zrobiony Dolny 00:44:17.080 --> 00:44:22.800 Wrzeszcz, czyli okolice ulicy Kościuszki, ale też wiele osiedli socjalnych z 00:44:22.920 --> 00:44:26.640 dwudziestolecia bardzo pięknych, Wileńska również i inne miejsca. 00:44:26.720 --> 00:44:29.520 Pan profesor Lorenz świetną książkę o świętej pamięci profesor 00:44:30.320 --> 00:44:31.280 na ten temat napisał. 00:44:31.880 --> 00:44:34.920 No i druga rzecz, żeby nie było, że ja tylko o Niemcach, bo już 00:44:35.600 --> 00:44:41.600 kiedyś mnie posądzono, że jestem tą niemiecką wtyczką w naszym 00:44:41.680 --> 00:44:43.520 społeczeństwie na konferencji naukowej. 00:44:43.800 --> 00:44:47.320 Mamy doświadczenie warszawskie, czyli Warszawską Spółdzielnię Mieszkaniową, 00:44:47.400 --> 00:44:51.480 która stała się też prototypem dla małego Przymorza. 00:44:51.840 --> 00:44:58.120 Mówiono o Przymorzu, że to jest mały Żoliborz i jeżeli państwo pamiętacie 00:44:58.200 --> 00:45:02.920 odrodzenie spółdzielczości, odrodzenie modernizmu łączy się też z odrzuceniem 00:45:03.240 --> 00:45:09.000 socrealizmu, odrzuceniem stalinizmu, ponieważ w czasach stalinowskich i 00:45:09.080 --> 00:45:13.160 spółdzielnia mieszkaniowa, i modernizm architektura modernistyczna była 00:45:15.120 --> 00:45:16.080 persona non grata. 00:45:16.160 --> 00:45:21.560 Była antypaństwowa, ale o tym pewnie na łamach projektu można przeczytać. 00:45:22.440 --> 00:45:27.840 O ile ten etos spółdzielni mieszkaniowej, który trwa nadal w pewnej skali i pytanie 00:45:28.200 --> 00:45:34.200 etyczne, tak sama forma czy co zrobiono ze spółdzielniami mieszkaniowymi? 00:45:34.440 --> 00:45:40.160 Czy myśmy dopuścili do tego, żeby się one nie odrodziły po zmianach systemowych? 00:45:41.040 --> 00:45:45.240 One zostały zniszczone przez tą wielką skalę, przez ten. 00:45:47.760 --> 00:45:52.080 Totalitarny obawę przed jakimkolwiek zalążkiem samostanowienia, 00:45:52.160 --> 00:45:54.680 samozarządzania I tak dalej, i tak dalej. 00:45:55.280 --> 00:45:58.200 Ale odradzające się spółdzielnie mieszkaniowe na końcu 00:45:58.280 --> 00:45:59.120 lat osiemdziesiątych. 00:45:59.200 --> 00:46:02.600 Państwo pamiętacie spółdzielnie akademickie, które pobudował się na cześć 00:46:02.680 --> 00:46:07.640 Elbląga, Starówki, została zbudowana w tym modelu O jesteś Jacku, się bałam, że mi 00:46:07.720 --> 00:46:11.080 skradniesz skradnie show, ale już jestem. 00:46:11.440 --> 00:46:14.480 Już wiedzą, że jestem też tak. 00:46:16.440 --> 00:46:18.440 Nie, nie, nie, on tam siedzi. Wiesz, to nie będzie. 00:46:18.520 --> 00:46:21.960 Tak się strasznie boję, że on mnie zagada. 00:46:22.720 --> 00:46:23.360 No pewnie. 00:46:24.760 --> 00:46:29.560 Zatem teraz dopiero stres jest, bo on jest historykiem sztuki. 00:46:29.880 --> 00:46:32.400 Ja tutaj pani od blokowisk. 00:46:33.520 --> 00:46:38.760 W każdym bądź razie pytanie co się stało i dlaczego my dzisiaj tak słabo dyskutujemy? 00:46:38.840 --> 00:46:41.960 Tak mówimy o tym, że nie mamy pieniędzy. 00:46:42.040 --> 00:46:47.720 Wymyślamy jakieś kooperatywy, ale nie wymyślamy odnowienia spółdzielczości i tam 00:46:47.800 --> 00:46:50.560 gdzieś raczkuje w zakamarkach parlamentu. 00:46:51.280 --> 00:46:52.360 Pytanie o etykę. 00:46:52.840 --> 00:46:55.840 Czy nas stać na to, żebyśmy nie mieli spółdzielczości mieszkaniowej? 00:46:55.920 --> 00:47:00.520 Jeżeli mamy taką lukę w tak zwanej grupie, która 00:47:01.120 --> 00:47:05.440 za bogata na mieszkanie socjalne, a za biedna na kredyt mieszkaniowy? 00:47:06.080 --> 00:47:07.680 Pytanie zatem jest. 00:47:10.480 --> 00:47:15.320 Tutaj jeszcze pokazuję ruiny, żebyśmy pokazali to I to jest odpowiedź, 00:47:15.880 --> 00:47:20.800 bo nie wiem, czy wiedzieliście, jak interpretować landszaft. 00:47:20.880 --> 00:47:25.760 To jest praca z 46 albo 8 roku Hildesheimera, chyba, 00:47:26.320 --> 00:47:30.800 która pokazywała zagospodarowanie centrum Berlina jako wielkiego parku. 00:47:30.880 --> 00:47:35.440 Niemcy są do tej idei bardzo przyzwyczajeni, ale to rozrzucenie 00:47:35.520 --> 00:47:41.240 zabudowy wśród zieleni jest też tą myślą, która przyświecała szeregu blokowisk. 00:47:41.320 --> 00:47:44.480 Oczywiście może nie tych najbardziej pierwszych. 00:47:44.560 --> 00:47:50.960 Czyli to jest ten przykład, który wszyscy państwo znacie z Saint Louis i go. 00:47:51.720 --> 00:47:57.240 Nie wiem, jak to się czyta, ale tak się pisze, które stało 00:47:57.320 --> 00:47:59.160 się symbolem nowoczesności. 00:47:59.240 --> 00:48:01.800 Czyli państwo patrzą, my jesteśmy w kapitalistycznym kraju. 00:48:02.120 --> 00:48:04.160 Ameryka jest dzisiaj dosyć popularnym państwem. 00:48:04.240 --> 00:48:09.880 Nadal, kiedy na suburbiach ze 00:48:10.960 --> 00:48:13.200 zdeprawowanych, jak to się mówi de privet 00:48:13.280 --> 00:48:19.040 suburps, powstaje nowoczesne środowisko tego nowego życia dla nowego człowieka. 00:48:19.400 --> 00:48:22.480 No i co się okazuje 20 lat później? 00:48:22.560 --> 00:48:24.920 Bo to jest tak gdzieś 57 58 rok? 00:48:25.000 --> 00:48:29.720 Nie wiem, nie pamiętam dokładnie, ale w 68 roku wybucha to osiedle 00:48:30.480 --> 00:48:34.960 i wtedy Charles James mówi, że to jest koniec modernizmu i zwracamy się do w 00:48:35.040 --> 00:48:38.200 kierunku miasta, znowu do historii, do tradycji. 00:48:38.400 --> 00:48:40.200 I następna etyczna historia. 00:48:40.920 --> 00:48:45.240 Czy my mamy prawo w dzisiejszych czasach odmawiać modernistycznym 00:48:45.320 --> 00:48:46.800 założeniom takich jak to? 00:48:47.640 --> 00:48:52.560 Wszelkich walorów jakościowych, bo nurt 00:48:53.640 --> 00:48:56.160 osób popierających tradycyjne budownictwo, 00:48:56.240 --> 00:49:00.480 tradycyjne miasto oszalałych jeśli chodzi o formy, kamieniczki i tak dalej, i tak 00:49:00.560 --> 00:49:04.240 dalej, jest bardzo reprezentatywny, silny. 00:49:04.880 --> 00:49:09.880 Ja nie mówię generalnie o ruchu nowego urbanizmu, ale mamy tutaj też pytanie o 00:49:09.960 --> 00:49:15.480 taką ideową walkę, która się przekłada potem na różne rozwiązania 00:49:16.320 --> 00:49:21.880 i zadowolenia, i niezadowolenia, oceny publiczne, którymi można w bardzo różny 00:49:21.960 --> 00:49:27.480 sposób manipulować przy pomocy też formy architektonicznej, 00:49:28.680 --> 00:49:33.960 żebyśmy nie byli daleko, bo może za morze, to za ocean to daleko, ale podobne 00:49:34.040 --> 00:49:39.480 rozwiązanie to jest osiedle za Żelazną Bramą w Warszawie i w latach 60 tych 00:49:39.560 --> 00:49:41.680 powstały zupełnie na gołym polu. 00:49:41.920 --> 00:49:44.880 To jest oś saska, prawda na tyłach. 00:49:46.360 --> 00:49:50.360 I ona w kontekście miasta. 00:49:50.440 --> 00:49:53.480 Tutaj mamy przykłady zabudowy historycznej. 00:49:53.560 --> 00:49:56.600 Te żółte, takie stare budynki nie odremontowane. 00:49:57.120 --> 00:49:59.840 Mamy modernistyczny krajobraz Warszawy. 00:49:59.920 --> 00:50:04.760 To jest stare zdjęcie i mamy dobudowy z lat 90. 00:50:04.840 --> 00:50:07.240 Próbujące wskrzesić to miasto historyczne. 00:50:07.600 --> 00:50:13.080 O ile w osiedlu za Żelazną Bramą mamy jeszcze prawo do myślenia, że można między 00:50:13.160 --> 00:50:19.640 tymi blokami utkać w taki sposób zabudowę nową, bo ona 00:50:20.200 --> 00:50:22.880 wyrasta z tych piwnic, które tam jeszcze są na dole, 00:50:23.600 --> 00:50:27.360 o tyle takie dogęszczanie w osiedlach, które nie mają tej warstwy 00:50:27.440 --> 00:50:30.160 historycznej, byłoby po prostu zbrodnią. 00:50:30.520 --> 00:50:34.560 Tak, mówimy o centrum Warszawy, mówimy O Śródmieściu. 00:50:34.640 --> 00:50:40.440 Mówimy o gęstościach, które przewidywane są w tych koncepcjach Compact City. 00:50:40.760 --> 00:50:43.880 Że im bardziej do środka, tym ciaśniej. 00:50:44.200 --> 00:50:48.320 Pytanie jest na pewno żadne z was nie 00:50:48.400 --> 00:50:52.640 powie, że to jest jakaś idealna sytuacja. 00:50:53.080 --> 00:50:55.400 Pytanie jest, jak nawarstwić miasto. 00:50:55.480 --> 00:51:01.480 Zatem skoro zakładamy, że blokowiska nie są świętością jak zamek w Malborku 00:51:02.040 --> 00:51:05.400 i że one mogą w jakiś sposób się przekształcać, przemijać, 00:51:06.440 --> 00:51:08.200 dostosowywać przynajmniej. 00:51:08.360 --> 00:51:10.000 To pytanie jest jak to zrobić? 00:51:10.240 --> 00:51:14.960 Jak to zrobić, ponieważ na pewno nie mamy na to państwowych pieniędzy, więc musimy 00:51:15.040 --> 00:51:21.480 działać z kapitałem publiczno prywatnym i organizować te prace na zasadach 00:51:22.720 --> 00:51:25.360 porozumienia, żebyśmy nie zasnęli. 00:51:25.440 --> 00:51:28.600 Pokazuje trochę historii, bo nie wszyscy Hapol tam nie. 00:51:28.680 --> 00:51:32.200 To historia architektury współczesnej i Mur studiowali. 00:51:32.280 --> 00:51:39.000 Ale to jest projekt Masterplan dla Przymorza z 59 roku. 00:51:39.520 --> 00:51:44.040 Pierwsza nagroda w konkursie Polityki to jest taka gazeta dla zainteresowanych. 00:51:45.240 --> 00:51:48.400 Istnieje i dzisiaj mamy dyskusję na temat osi oliwskiej. 00:51:48.480 --> 00:51:49.760 Proszę państwa, proszę bardzo. 00:51:49.840 --> 00:51:53.160 Jakby ktoś miał wątpliwości, ten projekt uwzględniał oliwską. 00:51:54.400 --> 00:51:58.480 Tam jest taki Czy ja o tym mogę pokazywać, czy raczej nie? 00:52:00.920 --> 00:52:01.440 Pokaż. 00:52:04.920 --> 00:52:11.160 A nie, no dobra, od góry pierwsza w kierunku morza. 00:52:13.200 --> 00:52:15.840 Nie, nie, nie, nie wyłączaj tego rzutnika, broń Boże. 00:52:16.520 --> 00:52:17.520 Pierwsza ta. 00:52:19.600 --> 00:52:22.840 Oś w kierunku morza to jest właśnie Oś Oliwska. 00:52:23.560 --> 00:52:28.440 I dzisiejszy temat sadzi wzdłuż niej drzewa czy nie? 00:52:28.520 --> 00:52:31.120 W ogóle tam coś inwestować czy nie zostawić ją jako wielki 00:52:31.200 --> 00:52:32.600 parking, tak jak dzisiaj jest? 00:52:33.160 --> 00:52:37.200 Czy przypomnieć sobie ten plan i zrobić coś z tą osią oliwską jako 00:52:37.280 --> 00:52:39.800 walorem kulturowym wprowadzając? 00:52:39.880 --> 00:52:43.920 Ja pamiętam takie widoki z tą bioróżnorodnością na osiedlu z wielkiej 00:52:44.000 --> 00:52:48.080 płyty i pogonią z zakupami krowimi, żeby 00:52:48.160 --> 00:52:51.640 zawieźć sobie doniczki, bo tak było. 00:52:51.720 --> 00:52:54.400 Można było też mleko kupić bezpośrednio. 00:52:54.680 --> 00:52:58.760 W każdym bądź razie to była jakby socjalistyczna wizja realizacji 00:52:59.200 --> 00:53:01.400 tych marzeń, które mówi Le Corbusiera. 00:53:01.480 --> 00:53:03.800 Często ludzie mówią o jednostce. 00:53:06.920 --> 00:53:09.560 O superbloku czy jednostce marsylskiej. 00:53:09.960 --> 00:53:13.920 Ja myślę, że ktoś, kto to projektował, czyli są znane nazwiska, ale 00:53:14.000 --> 00:53:16.680 mam teraz za kompletną zaćmy. 00:53:17.160 --> 00:53:23.040 Różański o świętej pamięci pani Danuta Holecka i Morek myślę, że 00:53:23.120 --> 00:53:25.880 bardziej czytali plan dla Algieru. 00:53:26.280 --> 00:53:32.280 To są szkice z MoMA z Wystawy pokazujące taką nieskończoną właściwie strukturę. 00:53:32.360 --> 00:53:37.760 Miasto linearne w jednym budynku, które było prawdopodobnie również wówczas 00:53:37.960 --> 00:53:41.720 atrakcyjne dla władzy, bo oprócz pięknych krajobrazów. 00:53:41.960 --> 00:53:44.320 Pamiętajcie, że nikt z falowca nie widzi morza. 00:53:44.480 --> 00:53:45.800 Wszystkie są na południe. 00:53:45.880 --> 00:53:51.960 W myśl dyktatu idei, że wszystko musi być zorganizowane w stosunku do Słońca. 00:53:52.040 --> 00:53:53.840 I to jest następny temat etyczny. 00:53:54.120 --> 00:53:56.400 Doktrynerstwo w różnych kwestiach. 00:53:56.480 --> 00:53:58.800 Tak doktryna jak doktryna może. 00:54:02.120 --> 00:54:05.080 Chciałam powiedzieć, że w tym miejscu pojawia się następna kwestia, 00:54:05.720 --> 00:54:09.920 ponieważ no, legenda miejska jak zwykle nie do przecenienia 00:54:10.360 --> 00:54:14.640 jest taka, że jeżeli chcesz mieć kontrolę nad ludźmi, to taki budynek jest idealny, 00:54:14.720 --> 00:54:19.840 bo dwa zawory nie mają ani wody, ani gazu, ani, ani niczego. 00:54:19.920 --> 00:54:24.560 Więc to było też takim opowieścią, dlaczego powstało? 00:54:24.680 --> 00:54:28.960 Powstało Przymorze w 65 roku pojawia się 00:54:30.400 --> 00:54:32.000 jako model 00:54:33.280 --> 00:54:37.680 innego osiedla, innego typu, nielinearnego, tylko właśnie pojawia się 00:54:38.320 --> 00:54:43.840 tu luz Lemmy, czyli jakby satelitarne miasto Tuluzy we Francji. 00:54:44.480 --> 00:54:50.760 I ono realizuje taką ideę Złotej Uliczki, która się potem w Polsce 00:54:50.840 --> 00:54:52.400 objawiła jako idea uliczki. 00:54:52.480 --> 00:54:57.080 To pani profesor Adamczewska Wejchert pisała tą książkę i promowała I na 00:54:57.160 --> 00:54:59.440 tej zasadzie powstało również Ursynów. 00:55:00.120 --> 00:55:03.360 I to oczywiście jak żywcem przypomina 00:55:03.440 --> 00:55:07.680 nam jakie osiedle Test Zaspy. Brawo! 00:55:07.760 --> 00:55:09.200 Pani nie śpi. Gratuluję. 00:55:09.680 --> 00:55:13.440 Okej, no ale żebyście nie myśleli, że Zaspa jest. 00:55:16.000 --> 00:55:19.520 Teraz możemy pomyśleć sobie co na. 00:55:19.600 --> 00:55:23.560 Na bazie tego tej inspiracji Tak, bo to studenci mówią inspiracja. 00:55:23.640 --> 00:55:29.320 Nie projekt Referencyjny, tylko inspiracja na podstawie tej inspiracji. 00:55:29.520 --> 00:55:30.920 Jak plasuje się? 00:55:31.560 --> 00:55:34.840 Plasuje się Zaspa pomiędzy takimi hitami jak Ballmer. 00:55:35.560 --> 00:55:39.040 To jest pełna nazwa Ballmer w Amsterdamie. 00:55:39.120 --> 00:55:44.400 Najbardziej legendarna dzielnica, jeśli chodzi o jej powstanie, ale również o 00:55:44.480 --> 00:55:49.840 trwający dekady już proces transformacji, odnowy, przekształcania 00:55:50.160 --> 00:55:51.440 wielkiej eksperymentatorium. 00:55:51.520 --> 00:55:54.320 Co można z takim osiedlem miejskim zrobić? 00:55:55.000 --> 00:56:01.600 Gdybyście słyszeli o tym, że zacofanie czy problemy na blokowiskach w latach 70. 00:56:01.680 --> 00:56:06.560 Te skargi, które prowadziły moim zdaniem również do obalenia systemu politycznego. 00:56:06.640 --> 00:56:11.480 Ludzie byli tak zmęczeni brakiem chodników i brakiem komunikacji, brakiem wszystkiego 00:56:11.560 --> 00:56:17.320 na tym osiedlu, że przypisywali to nieefektywnej systemowi. 00:56:17.800 --> 00:56:22.440 I owszem, i dla mnie wielkim rozluźnieniem było, kiedy doczytałam, że Wilmer również 00:56:22.520 --> 00:56:28.120 powstało bez stacji metra, bez komunikacji 00:56:28.200 --> 00:56:29.920 z bardzo podstawowymi usługami. 00:56:30.000 --> 00:56:35.680 I to było przyczyną tego upadku, które potem ciągnęło się przez dekady. 00:56:35.760 --> 00:56:41.520 W każdym bądź razie dzisiaj czytamy znowu wszyscy architekci znają ten 00:56:43.000 --> 00:56:48.960 arch delii, ten nasz portal informujący o wszystkim i do dziś dnia trwają 00:56:49.520 --> 00:56:55.000 eksperymentatorskie prace na temat tego, co zrobić z takim budynkiem, bo nawet w 00:56:55.080 --> 00:57:00.040 Amsterdamie nie można go wyburzyć tak sobie bezkarnie i próbuje się 00:57:00.600 --> 00:57:02.960 go sprywatyzować lub dostosować. 00:57:03.040 --> 00:57:08.040 To jest akurat projekt, który zakłada przekształcenie tej struktury w rodzaj. 00:57:10.720 --> 00:57:13.200 Może nie tyle co hausingu, ale właśnie 00:57:14.000 --> 00:57:18.600 takiego kolektywnego, kolektywnego 00:57:18.680 --> 00:57:23.560 zamieszkania, dostosowania mieszkań do Indywidualnych potrzeb i odejścia od tej 00:57:23.640 --> 00:57:27.360 mono struktury, o której mówiliśmy przed chwilą, które pokazywałam, 00:57:27.440 --> 00:57:28.920 wygląda po prostu tak. 00:57:29.480 --> 00:57:30.880 Piotr Lorenc mi kiedyś przyniósł. 00:57:30.960 --> 00:57:32.440 Całe pudło slajdów. 00:57:32.520 --> 00:57:34.920 Powiedział, że przebiegł przez to, ale jego to nie interesuje. 00:57:35.000 --> 00:57:37.000 To masz tutaj zdjęcia, bo ty to lubisz. 00:57:37.920 --> 00:57:40.560 Takim hasłem tu zaspa z. 00:57:41.360 --> 00:57:42.400 Zdjęcie z makiety. 00:57:42.720 --> 00:57:46.400 Zdjęcie z jakiegoś powielaczowego czasopisma lokalnego. 00:57:46.640 --> 00:57:48.600 Jeżeli ktoś ma inne zdjęcia, chętnie. 00:57:50.280 --> 00:57:51.280 No i ta idea. 00:57:51.360 --> 00:57:54.920 Tak, ideologia czy ten mindset? 00:57:55.000 --> 00:57:58.080 Co jest idealnym rozwiązaniem i 00:57:58.520 --> 00:58:02.640 koniec modernizmu to jest myślenie o takie 00:58:03.760 --> 00:58:10.160 w duchu niekończącej się liczby ludzi, którzy przyjdą do do miast. 00:58:10.240 --> 00:58:14.560 Będziemy mieli nadprodukcję ludzi w ogóle w miastach, 00:58:14.640 --> 00:58:18.160 więc trzeba budować drugą warstwę Tokio czy drugą warstwę Paryża. 00:58:18.240 --> 00:58:24.000 To jest to mówi Jona Freeman ze swoim planami nadbudowy 00:58:24.200 --> 00:58:27.680 nad Paryżem, miasta wiszącego czy Tokio na 00:58:28.200 --> 00:58:31.640 na na Zatoce Tokijskiej, czy mój ulubiony 00:58:32.520 --> 00:58:37.640 Cities Moving Model, który miał się przez Saharę przemieszczać. 00:58:37.720 --> 00:58:43.080 Myślę, że dalsze wizje są w Gwiezdnych Wojnach, ale nie mniej jednak 00:58:45.080 --> 00:58:48.160 w ogóle mi się wydaje, że Gwiezdne Wojny to jest film o urbanistyce, ale 00:58:49.480 --> 00:58:52.880 jak to mówię, to się wszyscy śmieją, a potem wszyscy wiedzą, dlaczego to mówię. 00:58:53.320 --> 00:58:57.800 Ja tutaj pokazałam właśnie tu zestawienie tych tych. 00:58:58.640 --> 00:59:04.120 Floating City Kurokawy, ale też w książce do urbanistyki. 00:59:04.200 --> 00:59:10.720 Za moich czasów pokazywano nieśmiale, ale również radzieckich twórców, którzy też 00:59:10.800 --> 00:59:13.720 nie omieszkali takiej wielkiej skali zapodać. 00:59:13.800 --> 00:59:17.040 Myślę, że Dima, jak nie wiem jak tam w Kijowie, ale pewnie w Moskwie to 00:59:17.280 --> 00:59:18.880 trochę jest tego Nie byłeś tam? 00:59:20.800 --> 00:59:23.880 No wiesz, to można pracę magisterską na ten temat napisać. 00:59:23.960 --> 00:59:25.400 Zapraszam. Ale może nie do mnie. 00:59:26.280 --> 00:59:30.600 W każdym bądź razie to co te przenoszenie też pewnych 00:59:30.680 --> 00:59:33.040 wzorców i dostosowywanie ich do. 00:59:33.120 --> 00:59:34.640 Do polityki czy do. 00:59:35.720 --> 00:59:36.760 Do jakichś. Nie wiem. 00:59:36.840 --> 00:59:40.720 Czasami jak się słyszy historie, to wystarczyło przekonać jednego. 00:59:41.120 --> 00:59:44.440 Pierwszego sekretarza i katowickie Osiedle Tysiąclecia. 00:59:44.520 --> 00:59:47.720 Prawda fantastyczna, fantastyczna rzecz. 00:59:48.440 --> 00:59:52.440 Za moich czasów, gdybym przyszła do znanych nam architektów, pana z 00:59:52.520 --> 00:59:54.360 Katedry Urbanistyki Mieszkaniowej. 00:59:54.440 --> 00:59:58.760 Z czymś takim to bym nie wyrzucił i nie przyjął przez najbliższe 20 lat. 00:59:58.880 --> 01:00:02.760 Dzisiaj część studentów projektuje w tym duchu i to jest zupełnie normalne. 01:00:02.840 --> 01:00:07.160 Tylko trzeba to jakoś bardziej, bardziej eko zrobić. 01:00:07.240 --> 01:00:10.800 Czyli mamy tam inne, inne budynki. 01:00:10.880 --> 01:00:16.560 Czyli pytanie jest o co w tym pytaniu o 01:00:16.640 --> 01:00:19.160 etykę architektoniczną, o proces miejski. 01:00:19.520 --> 01:00:22.800 Co nim steruje, czyli jakie mamy wzorce, jakie mamy wizje? 01:00:24.000 --> 01:00:27.720 Kto ma przełożenie na proces realizacyjny? 01:00:28.160 --> 01:00:31.640 Czyli sobie wyobraźcie teraz dewelopera przebiegającego tutaj 01:00:32.360 --> 01:00:34.920 współpracuje Zaranko z naszą petrochemii. 01:00:35.000 --> 01:00:38.600 Tutaj jest deweloperem nadwornym dyrektora 01:00:39.000 --> 01:00:42.480 tej części biznesu arabskiego i on po 01:00:42.560 --> 01:00:46.400 prostu przyjeżdża, kupuje kawał gruntu i chce zbudować koniecznie drugi Dubaj. 01:00:48.080 --> 01:00:53.960 I pytanie jest mamy teraz akcję 10 wysokościowców wzdłuż pagu, prawda? 01:00:54.120 --> 01:00:56.560 Czy już mamy 12, czy czy. 01:00:56.640 --> 01:01:01.640 W każdym bądź razie te skale są dosyć ogromne I pytanie jest jaki to jest 01:01:01.720 --> 01:01:06.600 wzorzec i i jak my w tym względzie się tutaj odnajdujemy? 01:01:07.160 --> 01:01:08.440 Tutaj mam dwa przykłady. 01:01:10.360 --> 01:01:14.840 To jest chroniony konserwatorsko jeden z niewielu osiedli z czasów 01:01:14.920 --> 01:01:17.360 właśnie 60 lat w UK. 01:01:17.760 --> 01:01:22.320 To jest Sheffield miasto tak gdzieś w środku Wielkiej Brytanii. 01:01:22.480 --> 01:01:27.440 I Park Hill legendarne założenie, które było wzorcem dla wielu osiedli 01:01:27.680 --> 01:01:29.960 późniejszych i zostało. 01:01:32.000 --> 01:01:34.120 Ochronione, wyludnione kompletnie. 01:01:34.440 --> 01:01:36.000 Wszyscy się musieli wyprowadzić. 01:01:36.080 --> 01:01:40.720 To było mocne ognisko problemów społecznych 01:01:41.600 --> 01:01:45.120 i kupił to prywatny deweloper Urban 01:01:45.200 --> 01:01:48.920 Splash i przebudował na bardzo chwytliwy. 01:01:49.360 --> 01:01:51.800 Tak wyglądała elewacja z lat 60. 01:01:52.520 --> 01:01:54.560 I teraz wygląda to w ten sposób. 01:01:55.080 --> 01:02:00.560 A i drugi przykład, który chciałam 01:02:00.640 --> 01:02:02.960 pokazać to jest Gallery w Arhus. 01:02:03.920 --> 01:02:08.520 I tam było więcej zdjęć, ale mi zabrali laptop, więc musicie sobie to wyobrazić. 01:02:08.600 --> 01:02:09.360 To jest nowe. 01:02:09.480 --> 01:02:15.720 Nowy element, nowy budynek dla osiedla wielkości 01:02:17.560 --> 01:02:21.640 może osiedla Wejherowa, może Żabianki powiedzmy wielkości ręki. 01:02:21.920 --> 01:02:27.640 I takie inwestycje w kulturę, w serwis 01:02:28.200 --> 01:02:31.240 mają mają być tym elementem reurbanizacji. 01:02:32.200 --> 01:02:36.240 Właśnie trochę pokazuje to po tych takich wizjonerskich wieżowcach, 01:02:36.640 --> 01:02:42.800 pokazując, że my również mamy w zanadrzu coś więcej niż budkę kebabową z lombardem, 01:02:42.880 --> 01:02:47.800 jaką stanęła przy Obrońców Wybrzeża naprzeciwko tego wielkiego falowca, 01:02:47.880 --> 01:02:52.400 zatykając kompletnie 3 kilometrowy deptak przez cały dolny 01:02:52.480 --> 01:02:55.480 taras, którego nikt nie chce w naszym mieście zauważyć. 01:02:56.000 --> 01:03:01.400 Robi się również masterplany, ale one zakładają też duże inwestycje, 01:03:01.480 --> 01:03:07.000 duże, duże interwencje w istniejącą zabudowę. 01:03:07.640 --> 01:03:11.240 Więc może ten galer, pomimo, że jest bardzo interesujący i zobaczcie 01:03:11.880 --> 01:03:15.280 jest dosyć, dosyć trudny. 01:03:15.960 --> 01:03:20.960 Chciałabym teraz szybko jeszcze parę, parę cyfr pokazać. 01:03:27.400 --> 01:03:29.080 To są badania. 01:03:29.160 --> 01:03:33.440 Kiedy przystępowaliśmy do nowej gospodarki, zrobiono. 01:03:33.520 --> 01:03:38.680 W tym czasie Niemcy odnawiali czy próbowali zapanować nad sytuacją w swoich 01:03:38.760 --> 01:03:42.600 wielkich osiedlach i zrobili takie paneuropejskie po wschodniej stronie 01:03:42.680 --> 01:03:46.600 badania, wykazując, ile procentowo 01:03:47.440 --> 01:03:50.960 jest zespołów mieszkaniowych właśnie 01:03:51.280 --> 01:03:53.280 określanych jako wielkie osiedla mieszkaniowe. 01:03:53.360 --> 01:03:56.720 Ja myślę, że oni nie mieli do końca dobrych danych, bo to było bardzo trudne 01:03:56.800 --> 01:03:59.680 wówczas, ale w tabelce to wygląda mniej więcej tak. 01:04:00.080 --> 01:04:06.600 Polska u progu zmian była liderem, jeśli chodzi o udział mieszkań w wielkich 01:04:06.680 --> 01:04:11.720 zasobach 56 wówczas gospodarstw domowych Teraz sobie wyobraźcie są tylko 01:04:11.800 --> 01:04:14.480 mieszkania, a my każdego dnia przejeżdżamy koło tego. 01:04:14.560 --> 01:04:16.400 Chodzimy koło tego mamy znajomych. 01:04:16.600 --> 01:04:19.720 To jest część naszego krajobrazu kulturowego, część krajobrazu 01:04:19.800 --> 01:04:21.840 przestrzennego i ekonomicznego, wszelkiego. 01:04:22.000 --> 01:04:25.880 Nie ma żadnych programów europejskich, nie ma żadnego pomysłu, co z tym robić. 01:04:28.680 --> 01:04:32.640 I do tego wszystkiego spotykałam się teraz 01:04:32.720 --> 01:04:37.120 coraz częściej z przekonaniem, szczególnie u młodszych 01:04:38.400 --> 01:04:41.480 generacji badaczy, że komunizm się już dawno skończył. 01:04:41.560 --> 01:04:45.720 Co ja tutaj opowiadam o jakichś socjalistycznych śladach? 01:04:48.360 --> 01:04:50.560 Tutaj pokazałam te czerwone. 01:04:50.640 --> 01:04:56.120 To są właśnie wielkie osiedla, pod tą 2500 trochę mniej. 01:04:56.200 --> 01:05:02.640 W każdym bądź razie to, co jest schedą po czasach minionych. 01:05:02.960 --> 01:05:06.680 I bardzo lubię tę mapkę, bo ona nam tutaj po prawej stronie to jest Berlin. 01:05:06.760 --> 01:05:10.000 Ona uświadamia jakby różnice między Wschodem i Zachodem. 01:05:10.520 --> 01:05:14.960 To osiedle, o którym była książka My, dzieci z dworca ZOO. 01:05:15.040 --> 01:05:19.760 To ona jest teraz w szafie u góry tam i została. 01:05:21.000 --> 01:05:24.880 Nagle się okazało, że zmieniła lokalizację jak się 01:05:25.360 --> 01:05:28.600 Berlin zrosły i teraz tam nie ma żadnych problemów, a 01:05:30.240 --> 01:05:33.200 jest kolejka do chcących się tam wprowadzić, bo nie ma lepszej 01:05:33.280 --> 01:05:34.960 lokalizacji w tej chwili w Gdańsku. 01:05:35.440 --> 01:05:39.600 I to prowadzi do mojego myślenia też takiego, że właściwie można by się 01:05:39.680 --> 01:05:44.920 zastanowić, w jaki sposób ten problem blokowisk relokuje. 01:05:45.280 --> 01:05:49.720 Nie tylko fizycznie, bo kiedyś były obrzeżami, a dzisiaj są 01:05:50.120 --> 01:05:55.320 postrzegane jako raczej centralne dzielnice, ale również jak one relokują na 01:05:55.520 --> 01:06:01.040 mentalnej naszej mapie z czegoś odrzuconego, uważanego za slumsy, za coś, 01:06:01.120 --> 01:06:05.000 co ma wartość rynkową i to niebagatelną, przynajmniej w naszym mieście. 01:06:05.440 --> 01:06:08.200 Ale oczywiście są inne tematy. 01:06:08.360 --> 01:06:13.320 Tutaj inna tabelka pokazująca też przyczynę, dlaczego NRD, dlaczego Niemcy 01:06:13.400 --> 01:06:18.560 podjęli się w ogóle tych programów w latach 90 i teraz, a 01:06:19.400 --> 01:06:25.600 to co zrobili, to część rozmontowali, część, ale na przykład Heersdorf i Marson 01:06:25.720 --> 01:06:30.840 po 20 latach od tych najbardziej intensywnych programów 01:06:30.920 --> 01:06:32.720 jest w tej chwili nie jest problemem żadnym. 01:06:32.800 --> 01:06:35.240 Jest pełna. Pełne pokrycie mieszkaniowe. 01:06:35.320 --> 01:06:38.000 Nie ma. Nie ma żadnych problemów socjalnych. 01:06:39.400 --> 01:06:43.960 Ten zasób mieszkaniowy niemiecki jest 18% w tych. 01:06:44.040 --> 01:06:49.640 W tych zasobach był wówczas w 90 latach I wtedy mówiono, że co sześćdziesiąty 01:06:49.720 --> 01:06:51.760 Niemiec na Zachodzie mieszka w takim. 01:06:52.480 --> 01:06:53.800 W NRD co czwarty. 01:06:54.280 --> 01:06:57.760 I to była polityczna kalkulacja tylko i wyłącznie. 01:06:57.840 --> 01:07:01.120 Jeżeli by zostawiono te osiedla enerdowskie, bez żadnych programów, bez 01:07:01.200 --> 01:07:07.960 niczego, no to wiecie, jak by się to odbyło na Na na ówczesnej polityce. 01:07:08.600 --> 01:07:14.320 Tutaj o takich detalach można przeczytać w licznych moich publikacjach. 01:07:14.400 --> 01:07:18.480 Chciałam to podać, żebyście wiedzieli, że oprócz tego, że gadam, to czasem 01:07:18.560 --> 01:07:23.360 pisałam też coś i tutaj jest. 01:07:23.440 --> 01:07:28.120 Tu są dwa przykłady, jak właśnie w tym NRD, w tym w Berlinie, 01:07:28.560 --> 01:07:31.160 podchodzono do przestrzennej. 01:07:33.120 --> 01:07:36.600 Ja bym powiedziała dzisiaj upgrade'u, ponieważ jest dosyć duży spór między tym, 01:07:36.680 --> 01:07:42.360 jak powinno się mówić, a na początku mówiono o modernizacji. 01:07:42.440 --> 01:07:44.920 Jest nawet taka książka Modernizacja osiedli. 01:07:45.560 --> 01:07:49.800 Prof. Chmielewski ją napisał z panią profesor Mirecką w 90 01:07:49.880 --> 01:07:52.560 latach u progu 95 czy 6. 01:07:52.640 --> 01:07:56.200 Bardzo wcześnie, potem cały czas od lat 80. 01:07:56.280 --> 01:08:03.040 Środowisko wrocławskie z profesorem babcią mówiło o humanizacji, czyli było 01:08:03.120 --> 01:08:06.240 wyjście, że te osiedla są niehumanitarne. 01:08:06.800 --> 01:08:13.600 Nie, nie sprzyjających humanum, czyli nam, czyli absolutnie odmawiający. 01:08:13.680 --> 01:08:18.160 No bo wówczas nie otynkowane w szarej komunistycznej rzeczywistości, gdzieś tam 01:08:18.240 --> 01:08:22.560 na obrzeżach, bez chodników jawiły się jako najgorszy adres, 01:08:24.000 --> 01:08:26.360 więc nadal część osób posługuje się tym. 01:08:26.440 --> 01:08:28.560 Potem było hasło rewitalizacja. 01:08:28.640 --> 01:08:32.520 No ale co tutaj rewitalizować, czyli przywracać do życia, skoro ono było 01:08:32.600 --> 01:08:36.440 niehumanitarne, czyli nie miało tych wartości, więc to trochę 01:08:36.520 --> 01:08:38.280 się nie nie skleja. 01:08:38.600 --> 01:08:41.280 No i pytanie jest o ten proces reurbanizacji. 01:08:41.360 --> 01:08:45.400 Jak przeczytacie w książkach definicję procesu reurbanizacji, ona powstała zanim 01:08:45.480 --> 01:08:50.000 były blokowiska i zanim był temat miasta kompaktowego, więc proszę uważać. 01:08:51.200 --> 01:08:55.520 Natomiast tutaj w Heersdorfie eksperymentowano z tak zwaną 01:08:55.600 --> 01:09:01.000 punktowymi inwestycjami i wówczas bardzo popularne na początku lat 01:09:01.080 --> 01:09:04.480 90 tych było pojęcie katalizy urbanistycznej. 01:09:04.560 --> 01:09:06.680 Jeśli ktoś chemii trochę uczył. 01:09:06.760 --> 01:09:08.040 Katalizator w samochodzie. 01:09:08.120 --> 01:09:09.240 Państwo macie tak. 01:09:09.720 --> 01:09:12.480 Do czego służy katalizator? 01:09:14.480 --> 01:09:16.880 Brawo Dima, Zaliczyłeś podwójnie, prawda? 01:09:16.960 --> 01:09:21.200 Czyli spalanie jest bardziej szybsze, efektywniejsze, czyli katalizator. 01:09:21.280 --> 01:09:26.480 Znajdujemy miejsca jak w akupunkturze, gdzie inwestycją publiczną czy jakąś 01:09:26.560 --> 01:09:31.400 złożonym programem możemy wywołać efekt takiej rozwojowej 01:09:31.480 --> 01:09:34.240 fali, czyli uzdrowić pewną sytuację. 01:09:34.320 --> 01:09:38.640 Ten pierwszy rysunek, tutaj żółto czerwony, pokazuje pewien eksperymentalny, 01:09:38.720 --> 01:09:44.880 śmiały taki koncepcję, w której pokazano miejsca, w których trzeba by było 01:09:44.960 --> 01:09:49.080 na czerwono, bardziej intensywnie, za za 01:09:50.640 --> 01:09:53.880 zadziałać i hasło nazywało się heterotopy. 01:09:53.960 --> 01:09:57.800 To ma odwołanie do filozofii heterotopach 01:09:57.880 --> 01:10:02.200 i Powiecie bardziej skomplikowane, ale ok. 01:10:02.520 --> 01:10:07.320 W każdym bądź razie ten pomysł był na tą wielką skalę, 01:10:07.400 --> 01:10:13.800 ponieważ tak wielkiego obszaru nie można płaszczyznowo metr po metrze odnowić i i 01:10:13.880 --> 01:10:19.680 wyczyścić i zagospodarować, bo trzeba znaleźć punkty, w których spowodujemy 01:10:21.280 --> 01:10:24.840 dynamikę, którym nadamy kierunek, w którym 01:10:24.920 --> 01:10:28.560 dyskutując z deweloperem i z prywatnym 01:10:28.640 --> 01:10:32.560 kapitałem uzyskamy realizację pewnej pewnej wizji. 01:10:33.880 --> 01:10:37.120 Nie do końca wszystko poszło w takim kierunku. 01:10:37.200 --> 01:10:41.120 Jednym z takich wielkich założeń, które tę skalę zmieniamy, to 01:10:41.200 --> 01:10:43.240 sobie wyobraźcie teraz. 01:10:46.600 --> 01:10:51.520 Ten jeden z tych, a nie, to jest przepraszam, bo co innego jeden z tych 01:10:51.600 --> 01:10:56.480 obszarów, w których były pokazywane, to jest właśnie centrum Hellersdorfu, gdzie 01:10:56.920 --> 01:11:00.160 nastąpiła taka implementacja struktury o 01:11:00.240 --> 01:11:04.160 parametrach tradycyjnego miasta, czyli 22m 01:11:04.520 --> 01:11:07.920 blok zabudowy, kwartałowa zabudowa, proporcje jak z centrum Berlina, 01:11:08.000 --> 01:11:10.760 Akerbergu, Kreuzbergu, pyk. 01:11:10.840 --> 01:11:14.920 I na tej samej zasadzie, w dość takiej urbanistycznej, 01:11:15.000 --> 01:11:18.800 postmodernistycznej metodzie, ale z zachowaniem umiaru, ponieważ postmodernizm 01:11:18.880 --> 01:11:23.880 się nigdy architektonicznie w Niemczech nie przyjął, więc coś takiego neo 01:11:24.520 --> 01:11:27.920 neo modernistycznego mieszanka estetyczna. 01:11:28.000 --> 01:11:31.120 Ale jeszcze miał być wieżowiec, ale niestety nie powstał jeszcze. 01:11:31.680 --> 01:11:35.920 W każdym bądź razie przeniesiono tutaj też uniwersytet, ponieważ 01:11:36.920 --> 01:11:42.000 stwierdzono, że jeżeli coś ma działać jako zrównoważona dzielnica, to musi mieć 01:11:42.080 --> 01:11:46.000 również nasycenie instytucjami, ośrodkami kultury, musi być 01:11:46.080 --> 01:11:47.840 pełnosprawną dzielnicą miasta. 01:11:48.440 --> 01:11:50.160 I przeniesiono kogo? 01:11:50.240 --> 01:11:54.840 Socjologów na tą ku ich protestowi, ponieważ poprzednio 01:11:55.040 --> 01:12:00.440 siedzieli w najbardziej ekskluzywnej dzielnicy Berlina, wśród domków zieleni 01:12:00.520 --> 01:12:04.760 i willi z przełomu XX i XIX i XX wieku. 01:12:05.240 --> 01:12:08.160 Podobne działanie, trochę w innej estetyce, innej skali. 01:12:09.640 --> 01:12:10.440 Heterotop. 01:12:10.520 --> 01:12:16.960 To jest moja, jakby to powiedzieć, przełożenie idei heterotopii na polski. 01:12:17.240 --> 01:12:22.120 To jest dawna rzeźnia w Berlinie i po drugiej stronie torów kolejowych. 01:12:22.200 --> 01:12:24.680 Osiedle takie przypominające trochę. 01:12:27.000 --> 01:12:30.520 Może nie Żelazną za Żelazną Bramą, ale taka trochę skala jest. 01:12:30.600 --> 01:12:34.600 Niemieckie osiedla mają trochę inne, inną specyfikę. 01:12:34.960 --> 01:12:39.680 Nawet w Rostocku, który niestety został w dużej części dotknięty procesami 01:12:39.760 --> 01:12:42.360 kurczenia i emigracji ludzi, wyjazdów. 01:12:42.600 --> 01:12:43.680 Oni mają też takie. 01:12:43.960 --> 01:12:45.440 Oni mają też fachowcy tam u siebie. 01:12:45.520 --> 01:12:46.680 To było przerażające. 01:12:48.200 --> 01:12:51.680 Mają takie pasmo osiedli i próbowali tą 01:12:51.760 --> 01:12:55.840 zasadą odnawiać Wprowadzając mniejszą 01:12:55.920 --> 01:13:00.560 skalę, ale koniec końców skończyło się, że część z tych historycznych budynków 01:13:00.640 --> 01:13:03.400 z lat 60 została rozebrana. 01:13:03.480 --> 01:13:09.560 I tu takie małe, delikatne działania, punktowo punktowe, ale przemyślane. 01:13:09.720 --> 01:13:11.480 Co one mają zrobić temu osiedlu. 01:13:11.560 --> 01:13:17.400 I dlatego ile razy widzę na Przymorzu, bo to jest moje Mutherland, jak powiedziałam 01:13:18.400 --> 01:13:22.040 jakąś inwestycję nową i widzę ją tak 01:13:22.120 --> 01:13:26.080 potwornie nie niszczącą potencjał osiedla, 01:13:26.160 --> 01:13:30.800 na przykład właśnie wspomniany lombard z burgerownią, który zamyka 01:13:31.560 --> 01:13:37.720 po prostu jest na osi 3 kilometrowego pasa deptaka, który łączy. 01:13:37.800 --> 01:13:42.520 Przechodzi przez całe Przymorze tak samo jak Decathlon po prostu. 01:13:42.600 --> 01:13:44.840 No to jest to są to są grzechy, to nie są. 01:13:44.960 --> 01:13:46.120 Za to się idzie do piekła. 01:13:46.200 --> 01:13:48.360 Moim zdaniem urbanistycznego albo nie. 01:13:48.440 --> 01:13:51.800 My już jesteśmy w piekle urbanistycznym, więc to gorzej ma być. 01:13:52.280 --> 01:13:56.880 No i tu takie przykłady one są rzeczywiście, jeżeli popatrzymy na to 01:13:57.320 --> 01:14:02.400 w realizacji, Nie, nie uskrzydlają, ale sama nie chodzi o to, bo to 01:14:02.800 --> 01:14:07.880 zostało zrobione wtedy, kiedy przez Helf przetaczała się właśnie fala 01:14:09.560 --> 01:14:15.600 kurczenia i pokazywało to też, że takie działania mają sens, kiedy osiedle dobrze 01:14:15.680 --> 01:14:19.480 prosperuje jako zapobiegawczy środek, a nie jak już 01:14:19.560 --> 01:14:22.440 wszystko popłynęło i musimy walczyć 01:14:22.520 --> 01:14:26.640 z prądem, z prądem ekonomicznym. 01:14:28.440 --> 01:14:32.840 Dobra, tych to już tutaj o to Piotr najbardziej lubi, Bo chciałam 01:14:32.920 --> 01:14:37.400 powiedzieć na koniec, że próbowaliśmy w Gdańsku skorzystać trochę z 01:14:37.480 --> 01:14:39.400 tych doświadczeń i dzięki. 01:14:39.480 --> 01:14:42.720 Biuro Architekta Miasta tutaj z firmą Graf 01:14:43.000 --> 01:14:47.960 133 Graf Graf, Joanną i Piotrem 01:14:48.760 --> 01:14:55.120 Szafranowiczem mieliśmy przyjemność zrobić taki masterplan, bardzo draftowy dla PCK 01:14:55.200 --> 01:15:00.440 Migowa i antycypowaliśmy ten przykład z Warszawy. 01:15:01.760 --> 01:15:03.240 Z tego dogęszczania. 01:15:03.840 --> 01:15:07.320 Ale to było w pierwszym naszej wersji tak przerażające dla 01:15:08.040 --> 01:15:11.640 władz planistyczne naszego miasta, że musieliśmy złagodnieć 01:15:11.720 --> 01:15:13.400 realistyczność naszego opracowania. 01:15:13.480 --> 01:15:17.120 Więc jest to, jakby to powiedzieć na razie poster do dyskusji, którym 01:15:17.200 --> 01:15:19.320 można będzie pracować. 01:15:19.400 --> 01:15:23.600 I jednym z takich miejsc, takich przykładów to jest akurat kod Bus miasto, 01:15:23.680 --> 01:15:28.080 które przeżyło tą falę odpływu i demontażu bloków. 01:15:28.880 --> 01:15:29.160 Kod. 01:15:29.240 --> 01:15:33.920 Bus jest w Zagłębiu na Łużycach, gdzie przemysł kopalni 01:15:34.000 --> 01:15:36.800 i energetyka po prostu splajtowały. 01:15:37.120 --> 01:15:43.800 I tam wymyślono takie rozwiązanie plac bez ścian z takim dzwonem, który 01:15:44.400 --> 01:15:49.840 stał się symbolem właśnie takiego punktu zwrotnego, kiedy postawiono ten dzwon. 01:15:50.120 --> 01:15:55.560 Społeczeństwo się zorientowało, że władze ich widzą i że chcą coś zrobić, żeby 01:15:57.000 --> 01:16:01.120 żeby zatrzymać, odwrócić, żeby dać tą szansę, zatrzymać tą spiralę 01:16:01.400 --> 01:16:03.400 degradacji, o której mówiłam wcześniej. 01:16:03.480 --> 01:16:06.520 I to się na początku dobrze sprawdzało. 01:16:08.800 --> 01:16:12.120 To do tyłu jadę, to nie wiem co jest znowu ok. 01:16:13.000 --> 01:16:16.320 Tych przykładów, takich mikro działań jest bardzo dużo. 01:16:17.760 --> 01:16:20.760 Ja chciałam się na końcu pochwalić pewnym dziełem, które 01:16:21.720 --> 01:16:27.720 wspólnie z moją magistrantką u progu XXI wieku dokonały się te prace. 01:16:29.200 --> 01:16:32.320 Pani Natalia Taraszkiewicz nie krewna z panem dziekanem. 01:16:32.400 --> 01:16:37.720 Z panem profesorem zatargała do administracji osiedla 01:16:38.480 --> 01:16:41.640 i ku mojemu przerażeniu parę lat później 01:16:41.920 --> 01:16:45.720 zaczęłam oglądać różne realizacje. 01:16:45.800 --> 01:16:52.520 Nie wiem do tej pory, czy Czy ta praca zainspirowała władze? 01:16:52.720 --> 01:16:57.760 Koncepcja była taka czerwona część jakby dogęszczamy, urbanizujemy, 01:16:58.600 --> 01:17:04.640 stawiamy zieloną krajobrazową, a taką serwisową ulicę. 01:17:06.680 --> 01:17:08.200 To my jesteśmy winne temu. 01:17:08.960 --> 01:17:13.400 W każdym bądź razie chodziło o to, żeby znaleźć miejsca, które. 01:17:15.200 --> 01:17:17.480 Tutaj miała być taka kontynuacja tego parku. 01:17:17.560 --> 01:17:21.760 Myślę, że to jest na tyle czytelny schemat, że nawet Chińczycy to zrozumieją. 01:17:22.000 --> 01:17:27.480 To miał być taki deptak śródmiejski przez tą lotnie, przez te pawilony i 01:17:28.560 --> 01:17:32.640 różne punktowe, punktowe działania, które tu się miały 01:17:32.720 --> 01:17:38.720 pojawić, żebyśmy tutaj jeszcze wtedy nie było tego SketchUp. 01:17:38.800 --> 01:17:45.320 A więc to wszystko było na rękach zrobione i dogęszczenia, które 01:17:46.160 --> 01:17:52.400 Miały się pojawić, które miały dywersyfikować propozycję mieszkaniową, 01:17:52.480 --> 01:17:57.440 ale też propozycję usługową i w pewien sposób nawiązać też do tego układu. 01:17:57.520 --> 01:18:03.080 Tutaj, przy ulicy Kościuszki i tak miała być system przestrzeni 01:18:03.160 --> 01:18:09.920 publicznych poprowadzonych, nie burząc niczego, ewentualnie dogęszczając miejsca, 01:18:10.000 --> 01:18:16.680 które z analiz widokowych wynikały, że one są w miarę naturalne, neutralne. 01:18:16.760 --> 01:18:20.240 Nie, nie odbiorą komuś widoku z balkonu i tak dalej, i tak dalej. 01:18:21.280 --> 01:18:27.680 No, za jakąś chwilę okazało się, że tam, gdzie jest ten żółty, taki u góry, to tam. 01:18:29.800 --> 01:18:32.200 Pojawił się w internecie projekt Nowa Zaspa. 01:18:32.280 --> 01:18:34.760 To był ten sam właściciel co metropolię zbudował. 01:18:35.880 --> 01:18:37.640 Potem się pojawiły jakieś inne rzeczy. 01:18:37.720 --> 01:18:39.680 No czy to pomogło? 01:18:39.760 --> 01:18:42.880 Czy to tutaj jest miliony tych schematów? 01:18:42.960 --> 01:18:49.480 W każdym bądź razie To była taka hipotetyczna, hipotetyczna zabawa. 01:18:50.120 --> 01:18:55.360 Co by mogło być, gdybyśmy poszli na tą ścieżkę połączenia? 01:18:56.560 --> 01:19:01.120 Badałyśmy jakby rezerwy, jakie to osiedle ma i jakby można było to zrobić, 01:19:01.200 --> 01:19:07.280 oczywiście stopniując typy zabudowy, nie stawiając tam żadnych wieżowców ani 01:19:07.360 --> 01:19:11.240 żadnych tam wiecie, takich jakichś historii, które teraz 01:19:11.320 --> 01:19:12.640 pewnie by się pojawiły. 01:19:13.240 --> 01:19:19.560 To jest chyba siódmy raz to pokazuje, czy to jest sam rdzeń tego, tego założenia. 01:19:22.120 --> 01:19:24.840 W dzisiejszych czasach nie jesteśmy w stanie osiągnąć takiego poziomu 01:19:24.920 --> 01:19:29.600 opracowania w pracy, w pracach magisterskich, ale wówczas 01:19:29.880 --> 01:19:33.000 tak i zawsze mnie bawiło. 01:19:33.080 --> 01:19:38.360 To lepsza jakość życia w Gdańsku i przekładam to na ten widok. 01:19:38.440 --> 01:19:44.200 Na szczęście weszła ustawa krajobrazowa, która już nie pozwala deweloperom wieszać 01:19:44.280 --> 01:19:49.760 na falowcach reklam nowych zespołów, 01:19:49.840 --> 01:19:51.640 gorszych zespołów mieszkaniowych. 01:19:51.720 --> 01:19:56.640 Ale było to jedno z działań takich nastawionych na klienta, który miał się 01:19:56.720 --> 01:20:00.680 obrzydzić falowcami i miał szukać szczęścia w innych zespołach. 01:20:01.240 --> 01:20:04.200 Oczywiście mogłabym jeszcze Wam parę rzeczy fajnych opowiedzieć, 01:20:04.280 --> 01:20:05.680 ale może to w innym życiu. 01:20:05.840 --> 01:20:12.840 Mam dużą pulę przykładów studenckich prac i może jakiś fajny projekt pozwoli nam to 01:20:13.360 --> 01:20:17.040 wspólnie obejrzeć, przeanalizować czy wziąć poważnie do dyskusji. 01:20:17.120 --> 01:20:21.520 Tym bardziej, że Przymorze dyskutuje o ulicy Kołobrzeskiej. 01:20:21.600 --> 01:20:23.760 Myśmy przez parę lat studiowali ze studentami. 01:20:23.840 --> 01:20:28.520 Jak ją zmienić? A dyskusja na temat Alfa Centrum jest 01:20:28.600 --> 01:20:32.520 dosyć napięta i różne, różne rzeczy 01:20:32.600 --> 01:20:34.600 się dzieją, które można by było. 01:20:34.680 --> 01:20:38.400 Jednak ten głos studencki, tak pracowicie zrobiony jak 01:20:38.840 --> 01:20:43.200 Zaspa, nie może oczywiście jeden do jeden, ale jako wniosek do jakiejś 01:20:44.080 --> 01:20:47.360 fachowej dyskusji na ten temat byłabym za. 01:20:47.960 --> 01:20:49.000 Dziękuję bardzo. 01:20:49.560 --> 01:20:55.600 A teraz ja zachęcam Państwa do dyskusji z Panią doktor na temat strategii na 01:20:55.680 --> 01:20:57.480 przyszłość, jeśli chodzi o blokowiska. 01:20:58.040 --> 01:21:02.480 Ja chciałem tak na marginesie zupełnie uspokoić Panią dogęszczenie zabudowy w 01:21:02.560 --> 01:21:06.720 Gdańsku na Dolnym Tarasie jest możliwe tylko na Przymorzu i na 01:21:06.800 --> 01:21:08.120 tych rozstajach, na których. 01:21:08.440 --> 01:21:13.400 Które Pani pokazywała wszystkie pozostałe spółdzielnie, czyli Kolejarz, Siódmy Dwór 01:21:13.800 --> 01:21:18.120 Nauczycielska, Osiedle Młodych, Żabianka. 01:21:19.040 --> 01:21:20.760 Nie wiem, na co ona się tam jeszcze podzieliła. 01:21:20.840 --> 01:21:22.160 Nie mają własnych terenów. 01:21:22.440 --> 01:21:26.760 Tam podziały na przełomie wieków przy przekształceniach ruchu spółdzielczego, 01:21:26.840 --> 01:21:32.000 kiedy próbowaliśmy rozbić spółdzielnie, tam podziały, a za tym potem wykup 01:21:32.080 --> 01:21:35.080 mieszkań spowodował, że spółdzielnie nie dysponują terenem. 01:21:35.320 --> 01:21:37.480 Tam są pojedyncze, literalnie pojedyncze. 01:21:37.560 --> 01:21:42.840 Nie będzie żadnego osiedla za Żelazną Bramą, bo młyniec ma teren 01:21:42.920 --> 01:21:44.720 zielony wokół szkoły. 01:21:46.760 --> 01:21:50.640 Żabianka drugi zieleniec przy deptaku. 01:21:50.720 --> 01:21:56.440 Jedyne co się nie udało to Przymorze, które sobie ze względów politycznych 01:21:56.640 --> 01:21:59.360 załatwiło wydzielenie budynków po obrysie. 01:21:59.440 --> 01:22:01.920 I to są takie kluski pływające w rosole. 01:22:02.000 --> 01:22:05.920 I tam rzeczywiście poza tymi kluskami, które są przypisane do pojedynczych 01:22:06.000 --> 01:22:09.720 budynków, jest przestrzeń spółdzielni I jeżeli spółdzielnia. 01:22:09.800 --> 01:22:12.600 Jeżeli spółdzielnia będzie chciała splajtować, no to będzie 01:22:12.680 --> 01:22:13.680 musiała coś robić. 01:22:13.760 --> 01:22:17.320 Ale to tylko tam, bo wszędzie indziej nie ma gruntu, na którym 01:22:17.400 --> 01:22:19.160 spółdzielnia mogłaby splajtować. 01:22:19.320 --> 01:22:23.240 To są po prostu przypisane do poszczególnych bloków, do setek 01:22:23.320 --> 01:22:28.320 współwłaścicieli, co zabezpiecza przed zagęszczeniem i jednocześnie sprawia, że 01:22:28.440 --> 01:22:32.240 to są jakby niszczące miasto wspólnoty. 01:22:32.840 --> 01:22:36.880 Z tymi ludźmi spółdzielnia zarządza, ale nie ma prawa reprezentowania w sądzie. 01:22:36.960 --> 01:22:41.520 Więc te wspólnoty nie są w stanie ani w żaden sposób odnieść się do sąsiadów. 01:22:41.600 --> 01:22:44.760 Nie są w stanie umożliwić komuś przejazdu do drogi publicznej. 01:22:44.840 --> 01:22:48.600 Są poszczególne pawilony wewnątrz, które nie są w stanie funkcjonować, 01:22:48.680 --> 01:22:49.680 bo nie można np. 01:22:49.840 --> 01:22:54.800 Uzyskać pozwolenie na budowę, ponieważ nie mają zagwarantowanego przejazdu i nie ma 01:22:54.880 --> 01:22:58.480 kto udzielić tego przejazdu, ponieważ jak jest 200 współwłaścicieli, 01:22:58.560 --> 01:22:59.600 to zawsze ktoś umiera. 01:22:59.680 --> 01:23:02.640 Nie są, nie są w stanie wystawić pełnomocnika do sądu, więc. 01:23:03.120 --> 01:23:08.080 To potwierdza teorię, że trzeba wypracować inny model niż to, co 01:23:08.160 --> 01:23:10.040 pokazują przykłady zachodnie. 01:23:10.120 --> 01:23:13.040 Ale kwestia jest też pytanie jest o czas. Tak. 01:23:13.240 --> 01:23:20.160 W jakiej perspektywie czasu taka zasada jest zabezpieczeniem i przed czym? 01:23:20.240 --> 01:23:24.800 Znaczy oczywiście przed jakimiś patologicznymi Pan mówi zachowaniami, 01:23:25.240 --> 01:23:29.200 No ale też pytanie czy można. 01:23:29.280 --> 01:23:31.280 Czy można coś zmienić na lepsze? Tak. 01:23:31.640 --> 01:23:37.000 Akurat Żabianka tam pod Hipodrom em to jest jedno z piękniejszych 01:23:37.080 --> 01:23:42.040 miejsc, ale są inne miejsca na Żabiance, które wymagałyby jakichś działań. 01:23:42.120 --> 01:23:44.400 Więc pytanie jest cały czas o model. 01:23:45.600 --> 01:23:50.520 Ja chciałam z mojego doświadczenia projektanta, bo ja pracowałam też 01:23:50.600 --> 01:23:52.760 jako projektant przez dwa lata. 01:23:53.440 --> 01:24:00.000 Pamiętam, jak prywatyzowano Stocznię Gdyńską, to podzielono ją na takie 01:24:00.080 --> 01:24:03.960 działki, bo właściciel myślał, że nikt przy zdrowych zmysłach nie 01:24:04.440 --> 01:24:06.480 kupi tak podzielonego terenu. 01:24:07.320 --> 01:24:11.880 No i się bardzo zdziwił, po czym trzeba było zrobić zupełnie nowe założenia 01:24:11.960 --> 01:24:15.080 infrastrukturalne, bo ktoś kupił sobie na 01:24:15.160 --> 01:24:19.000 przykład tam węzeł elektryczny, czy tam po 01:24:19.080 --> 01:24:22.480 prostu te kluczowe infrastrukturalne działki, które były do niczego, 01:24:22.560 --> 01:24:24.600 tylko do szantażowania pozostałych. 01:24:25.360 --> 01:24:28.800 Więc chaos właścicielski. 01:24:29.920 --> 01:24:34.400 Pytanie jest taki chaos właścicielski zadziała za lat 40. 01:24:34.680 --> 01:24:37.600 czy jak to się będzie objawiało. 01:24:37.880 --> 01:24:40.360 Bo dogęszczenie to jest jeden z elementów, ale. 01:24:42.360 --> 01:24:45.200 Są inne, inne kwestie. Tak, słucham. 01:24:45.760 --> 01:24:50.840 Agnieszka Jurecka Tutaj pracuję z rządkiem właśnie nad gdańską rewitalizacją. 01:24:51.800 --> 01:24:55.720 Pracujemy też na na witaminie, które oczywiście nie jest 01:24:55.800 --> 01:24:59.720 taką skalą jak Zaspa czy Przymorze, ale jest takim osiedlem, które właśnie się 01:24:59.800 --> 01:25:06.640 boryka z pewnym właśnie brakiem pomysłu na odpowiedzialność za przestrzeń. 01:25:06.720 --> 01:25:13.240 Bo osiedla, które są właśnie bloki są wydzielone po obrysie są. 01:25:13.400 --> 01:25:17.200 Utrzymanie tych terenów leży, bo miasto nie jest w stanie tego 01:25:17.280 --> 01:25:20.080 udźwignąć, żeby w dobry sposób to robić. 01:25:20.160 --> 01:25:24.640 W momencie, kiedy wspólnoty chcą przejąć te tereny, zaczynają mieć 01:25:24.720 --> 01:25:26.640 też chęć, żeby się grodzić. 01:25:27.320 --> 01:25:31.360 Spółdzielnie stają w tej całej układance jeszcze 01:25:31.440 --> 01:25:37.000 okoniem, Bo chciałyby, żeby dla tych wielkich bloków, dla których absolutnie 01:25:37.080 --> 01:25:41.800 nie ma infrastruktury parkingowej, żeby miasto udźwignęło koszt budowy tych 01:25:41.880 --> 01:25:46.120 parkingów, bo oni na swoich terenach nie chcą tego robić, albo mówią, że 01:25:46.200 --> 01:25:48.000 nie mają pieniędzy i to jest. 01:25:48.760 --> 01:25:53.480 I każdy trochę przerzuca na siebie odpowiedzialność za zrobienie czegoś w. 01:25:53.560 --> 01:25:55.440 Utrzymujcie. Przecież to jest miasta. 01:25:55.520 --> 01:25:59.840 Wybudujcie nam parking, bo przecież to jest Wasz teren i nie ma faktycznie 01:25:59.920 --> 01:26:04.840 pomysłu jak prowadzić rozmowę, żeby wszyscy zrozumieli, że to jest po 01:26:04.920 --> 01:26:08.600 prostu wspólna odpowiedzialność tych różnych podmiotów. 01:26:08.680 --> 01:26:11.960 Bo my na przykład to jest w ogóle też takie ciekawe, że bo 01:26:12.040 --> 01:26:16.080 tak jak mówiłaś o dotacjach, programach rewitalizacji jesteśmy w stanie dotować 01:26:16.160 --> 01:26:18.800 wspólnoty, nie jesteśmy w stanie dotować spółdzielni, nie. 01:26:18.880 --> 01:26:20.080 Masz podstawy prawnej. 01:26:20.560 --> 01:26:26.880 Więc jakby Więc jest to bardzo ciekawe i tylko tak dzielę się refleksją, że 01:26:26.960 --> 01:26:29.440 jest to po prostu temat nierozwiązany. 01:26:29.640 --> 01:26:33.320 Ale bardzo mnie zainspirowałaś do tego, że jest to, czyja to jest odpowiedzialność i 01:26:33.400 --> 01:26:38.840 jakby do tego, żeby szukać takiego postawienia tej sprawy, niejako zrzucania 01:26:38.920 --> 01:26:43.520 na siebie jakiegoś obowiązku tylko dlatego, że pewna działka należy w księdze 01:26:43.600 --> 01:26:48.440 wieczystej do danego podmiotu, tylko do budowania pewnej wspólnej poczucia 01:26:48.520 --> 01:26:52.080 odpowiedzialności za przestrzeń, która na blokowisku nie widać. 01:26:52.160 --> 01:26:53.320 Tych podziałów geodezyjnych. 01:26:53.400 --> 01:26:55.960 Się wydaje, że przede wszystkim jest też taka niewiara, że w 01:26:56.040 --> 01:26:57.080 ogóle można coś zmienić. 01:26:57.160 --> 01:27:00.320 Ja próbowałam warsztatów z 01:27:00.880 --> 01:27:04.200 Wielkim Przymorzem, to nawet radni 01:27:04.280 --> 01:27:06.160 Wielkiego Przymorza nie byli przekonani. 01:27:06.280 --> 01:27:09.280 Po prostu wyszłam na idiotkę kompletną, co ja tam pokazuję, 01:27:09.880 --> 01:27:13.080 bo uważali, czy większość. 01:27:13.160 --> 01:27:17.480 Tak samo moi sąsiedzi uważają, że się trzeba modlić, żeby nie było gorzej i nie 01:27:17.560 --> 01:27:19.880 widzą szans na to, że może być lepiej. 01:27:19.960 --> 01:27:21.640 Nie znają możliwości. 01:27:21.720 --> 01:27:24.280 A my wiemy technicznie, że to się. 01:27:25.000 --> 01:27:30.760 Chociażby ta rewolucja energetyczna Czy zamontowanie 01:27:31.280 --> 01:27:35.000 wież, rozwiązań tych fotowoltaicznych, czy 01:27:35.080 --> 01:27:39.080 jakichś innych, to już jest krok 01:27:39.160 --> 01:27:41.000 w stronę jakiegoś jakiejś zmiany. 01:27:41.080 --> 01:27:45.320 Natomiast No i pana argument i twój argument pokazuje, że 01:27:46.280 --> 01:27:50.600 no nie można pokazywać przykładów zagranicznych i się jarać, że pani dostała 01:27:50.680 --> 01:27:53.280 misia van den Rocher, bo dobudowała werandy. 01:27:53.360 --> 01:27:55.600 No każdy by to zrobił, gdyby miał. 01:27:57.280 --> 01:27:59.360 To nie jest po prostu jakiś. 01:28:01.720 --> 01:28:03.120 Space science, że tak powiem. 01:28:03.200 --> 01:28:06.160 Tak kosmiczna wiedza, żeby wymyślić, że to będzie lepiej. 01:28:06.240 --> 01:28:12.360 Tylko pytanie, czy mamy po prostu możliwości tak prawno prawno finansowe. 01:28:13.360 --> 01:28:16.560 A wszystko zaczyna się od tego, moim zdaniem. 01:28:18.680 --> 01:28:24.600 Określenia problemu wyciągnięcia tego z tła i zrobienia z tego tematu, 01:28:26.320 --> 01:28:29.800 a nie malowania bloków, bo to była taka infantylizacja. 01:28:29.880 --> 01:28:33.560 Tak jak pomalujemy zaspę w żuczki i w baloniki. 01:28:33.640 --> 01:28:37.560 I wiecie, bo ta jedna to jest taka artystyczna część Zaspy, 01:28:38.200 --> 01:28:43.040 gdzie jest ta galeria murali, a druga jest pomalowana w takie zabawne rzeczy. 01:28:43.120 --> 01:28:48.160 Ja sobie wyobrażam ktoś ma nowotwór, wychodzi na balkon, a tam takie surrealizm 01:28:48.560 --> 01:28:49.960 na drugiej stronie po prostu. 01:28:51.000 --> 01:28:55.240 Ale to było też taki rodzaj, ta pastelowa czy tam takie po prostu 01:28:55.640 --> 01:28:57.120 smerfy biegające po blokach. 01:28:57.600 --> 01:29:02.040 To był rodzaj infantylizacji problemu, który jest daleki od. 01:29:02.600 --> 01:29:04.880 To po prostu on dotknie nie tylko tych właścicieli. 01:29:04.960 --> 01:29:08.040 On dotknie cały rynek mieszkaniowy i całe społeczeństwo. 01:29:08.120 --> 01:29:14.320 Tą ekonomię, tak jak pustoszenie miast dotknęło całą ekonomię Niemców, tak. 01:29:15.280 --> 01:29:16.520 Także to o tym nie mówimy. 01:29:16.600 --> 01:29:20.480 Ja nie wiem po prostu dlaczego ja nie jestem dobra z ekonomii. 01:29:20.840 --> 01:29:26.000 Ja rozumiem, na czym polega pauperyzacja wartości nieruchomości, 01:29:26.520 --> 01:29:32.960 która jest umoczona połowa społeczeństwa, połowa gospodarstw domowych. 01:29:33.120 --> 01:29:36.760 No bo nawet jak nie mieszkamy, dziedziczymy po babci kawalerkę w 01:29:36.840 --> 01:29:38.640 Falowcu, to nie musimy tam mieszkać. 01:29:38.720 --> 01:29:43.800 Ale to jest jakiś dochód dla rodziny. 01:29:44.280 --> 01:29:46.960 Bardzo ważne, czy jako sprzedaż, czy jako wynajem, czy jakiś. 01:29:47.480 --> 01:29:50.480 Ale też ostatnio ostatnio dowiedziałem się. 01:29:50.560 --> 01:29:55.320 Jedna z osób, która pisze o deweloperach 01:29:56.280 --> 01:29:59.720 ujawniła, że na polskim rynku jest prawie 01:29:59.800 --> 01:30:04.760 dwa miliony nieruchomości, która nigdy na tym rynku nie działała. 01:30:05.240 --> 01:30:10.400 One są w zawieszeniu, bo są ani nie wynajmowana na rynku wtórnym. 01:30:10.480 --> 01:30:12.560 No to spekulacyjna, no po prostu inwestycyjne. 01:30:12.640 --> 01:30:13.920 Mieszkanie jest to po prostu. 01:30:14.000 --> 01:30:17.960 Są to mieszkania spekulacyjne, które czekają, czekają na odpowiedni moment, 01:30:18.040 --> 01:30:22.200 kiedy cena będzie odpowiednio wysoka, żeby weszły z powrotem na rynek. 01:30:22.280 --> 01:30:28.600 Ja nie chcę mówić, ale walizka pieniędzy to nie jest tylko historia z lat 90. 01:30:28.760 --> 01:30:33.480 Ale wiemy, że inwestowane są pieniądze w różny sposób napływające do naszego 01:30:33.560 --> 01:30:35.800 kraju, więc dlaczego nie fachowiec? 01:30:37.000 --> 01:30:37.480 No właśnie. 01:30:37.560 --> 01:30:40.640 Szczególnie jeżeli to jest na krótki dystans, to ma przytrzymać wartość 01:30:40.720 --> 01:30:46.120 pieniądza na 5 6 lat, powiedzmy 10, a potem się po prostu w banku się 01:30:46.200 --> 01:30:48.480 bardziej zdewaluuje albo go nie można. 01:30:50.000 --> 01:30:52.440 Ponoć nieruchomości to najbezpieczniejsze inwestycje. 01:30:52.520 --> 01:30:53.960 No i pralnia pieniędzy może. 01:30:55.040 --> 01:30:57.160 No dobrze. Czy ktoś jeszcze? 01:30:57.920 --> 01:30:58.200 Mhm. 01:30:59.920 --> 01:31:01.880 Bo chciałem zapytać o jedną rzecz. 01:31:01.960 --> 01:31:05.080 Bo robię pracę inżynierską o modernizacji Żabianka. 01:31:05.160 --> 01:31:06.080 Tutaj ciekawe fakty. 01:31:06.160 --> 01:31:10.120 Się dowiedziałem, że to nie byłoby możliwe w tak łatwy sposób zagęszczenie zabudowy. 01:31:10.200 --> 01:31:14.040 Natomiast mnie interesuje trochę inna rzecz, bo jak robiłem analizy struktury 01:31:14.120 --> 01:31:19.680 społecznej, to wychodziło mi, że struktura wiekowa przestaje się starzeć i już 01:31:19.760 --> 01:31:25.720 młodych ludzi staje się więcej na Żabiance Czy zatem już na naszych blokowiskach 01:31:25.800 --> 01:31:30.760 powstałych w latach 70 80 w Gdańsku już zachodzi proces wtórnego 01:31:30.840 --> 01:31:32.880 zasiedlenia przez młode rodziny? 01:31:34.920 --> 01:31:39.640 Ja nie mam dokładnych danych, ale z tego co ja obserwuję, to pierwotni 01:31:40.640 --> 01:31:42.440 mieszkańcy umierają. 01:31:42.600 --> 01:31:46.520 I teraz pytanie jak są te dane? 01:31:46.600 --> 01:31:51.520 Czy to są właściciele, czy to są wynajmujący, czy są spółdzielcy? 01:31:51.960 --> 01:31:56.800 I pytanie jest jak jesteś właścicielem, musisz być automatycznie spółdzielcą. 01:31:56.880 --> 01:31:59.120 Tak, ale nie musisz tam mieszkać. 01:31:59.200 --> 01:32:00.560 Możesz to podnajmować. 01:32:00.640 --> 01:32:03.880 Więc pytanie jest, w jaki sposób te dane zostały zbierane? 01:32:03.960 --> 01:32:08.760 Bo jeżeli mówimy o Żabiance, to jest to zagłębie zamieszkania 01:32:08.840 --> 01:32:10.840 studentów bardzo często. 01:32:11.080 --> 01:32:13.200 I rzeczywiście tam te procesy. 01:32:14.280 --> 01:32:15.960 Tylko popatrz sobie też na demografię. 01:32:16.040 --> 01:32:19.320 Czy jeżeli ktoś jest młodym człowiekiem, to jest od razu młodą rodziną? 01:32:20.280 --> 01:32:21.040 Raczej nie. 01:32:21.120 --> 01:32:26.360 Natomiast większa szansa niż człowiek w wieku 60 70 lat, a przynajmniej 01:32:26.960 --> 01:32:31.800 większa szansa, że pozostanie na tym terenie, będzie przyczyniać się 01:32:31.880 --> 01:32:33.800 do jego dalszego życia i rozwoju. 01:32:34.080 --> 01:32:39.360 No i tutaj pytanie znowu czy wzorce kulturowe, które były oczywiste w 70 01:32:39.440 --> 01:32:43.600 latach, że jak dostałeś mieszkanie, czekając na nie 10 lat w kolejce, żeby 01:32:43.680 --> 01:32:48.360 dostać, no to potem Boga po prostu pod kolana I w ogóle nie myślałeś o tym, że 01:32:48.440 --> 01:32:51.360 się będziesz przeprowadzać, bo nie miałeś szans? 01:32:51.800 --> 01:32:57.520 I to był naturalny taki mechanizm kochania falowca, bo po prostu 01:32:57.760 --> 01:33:00.040 to było najlepsze rozwiązanie, jedyne. 01:33:00.680 --> 01:33:05.280 Natomiast teraz obserwujemy, że kariera mieszkaniowa albo biografia mieszkaniowa, 01:33:05.360 --> 01:33:09.800 jakkolwiek to nazwiemy, jest bardziej dynamiczna, że ludzie na przykład, no 01:33:09.880 --> 01:33:15.240 dobra, mieszkają na przykład, to wiecie, tata, mama kupuje synowi, córce 01:33:15.320 --> 01:33:20.120 mieszkanie, jak się wprowadza do Gdańska na studia, No a jak potem się potoczy to 01:33:20.200 --> 01:33:24.320 już jest sytuacja otwarta i bardzo często się po 5 6 latach sprzedaje, wymienia. 01:33:24.400 --> 01:33:25.840 Coś tam się robi z tym. Tak? 01:33:26.040 --> 01:33:30.920 Czyli pytanie jest też o dynamikę, nie tylko o jedną zmianę, ale czy te 01:33:31.000 --> 01:33:33.600 zmiany będą co 40 lat, czy co? 01:33:33.680 --> 01:33:37.160 Generację co 25 lat, czy co 5, co 6, co 3? 01:33:37.680 --> 01:33:38.120 Tak. 01:33:38.480 --> 01:33:41.200 Które z Was wynajmuje mieszkanie na dłużej niż rok? 01:33:44.720 --> 01:33:48.080 Jedna osoba na sali, a reszta są właścicielami. 01:33:49.600 --> 01:33:51.000 Modele właścicielskie. 01:33:52.280 --> 01:33:55.080 Znaczy ja powiem tak tu jest więcej. 01:33:55.680 --> 01:33:59.120 Znaczy nawet jeżeli są takie pewne odpowiedzi, jak pan tutaj opowiedział, że 01:33:59.200 --> 01:34:03.920 nie bój bidy, nic się nie stanie, bo oni są tak rozdrobnieni, że istnieje 01:34:04.000 --> 01:34:07.200 jedyna możliwość umieszczenia rodziny. Ogrody działkowe? 01:34:07.280 --> 01:34:07.600 Tak. 01:34:09.880 --> 01:34:13.720 Proszę pana, my się wydaje, że że nie, 01:34:14.800 --> 01:34:17.160 że że dużo bardziej można 01:34:17.240 --> 01:34:18.880 dogęszczać, niż pan myśli. 01:34:19.200 --> 01:34:23.240 Jeżeli te obszary nie mają planów miejscowych, które nie zabezpieczają ich 01:34:23.320 --> 01:34:29.800 przed dogęszczaniem na zasadach na podstawie prawa budowlanego i tutaj jest. 01:34:30.880 --> 01:34:31.240 No. 01:34:33.680 --> 01:34:37.200 Sytuacje są różne i ja nie mówię. 01:34:38.600 --> 01:34:41.760 Ja nie mówię tego, że dogęszczanie to jest jedna z rozwiązań. 01:34:41.840 --> 01:34:45.520 Oczywiście te niemieckie, bo niemieckie osiedla są tak jakby nasze 01:34:45.600 --> 01:34:48.480 nadmuchać troszeczkę bardziej to NRD owskie. 01:34:48.560 --> 01:34:53.000 Zresztą profesor, u którego studiowałam tam w NRD, popatrzył na mnie i powiedział 01:34:53.080 --> 01:34:56.240 Ale wiesz, że niemieckie osiedla są dużo lepsze niż polskie? 01:34:56.320 --> 01:34:58.760 Mówię oczywiście, ja wolę profesor. 01:35:00.320 --> 01:35:04.520 No więc oni oni mieli problem, że tam po 01:35:04.600 --> 01:35:08.480 prostu te podwórka, te ulice sześciopasmowe, to wszystko, to my w ogóle 01:35:08.560 --> 01:35:10.720 nie dorastamy do tych parametrów, tych osiedli. 01:35:10.800 --> 01:35:14.120 Czy rzeczywiście mamy bardziej takie miłe te osiedla, szczególnie 01:35:14.200 --> 01:35:16.400 jeżeli są położone nad morzem. 01:35:17.840 --> 01:35:21.440 Pytanie jest bardziej złożone, bo wielka płyta nie wytrzyma jak gotyk. 01:35:21.720 --> 01:35:24.040 To nie jest Zamek Mariacki. 01:35:24.800 --> 01:35:28.000 Marienburg. Chciałam powiedzieć zamek krzyżacki zamek. 01:35:28.280 --> 01:35:29.560 Ale mamy moderatora, więc. 01:35:29.640 --> 01:35:32.560 Przepraszam bardzo, bo ja zwykle działam tak, że nikt nie chce ze mną dyskutować. 01:35:32.640 --> 01:35:33.680 Ja się tu schowam. 01:35:34.400 --> 01:35:36.800 Proszę się nie chować, bo tutaj jest dużo osób, które. 01:35:36.880 --> 01:35:38.600 Chętnie podyskutuję z panią doktor. 01:35:39.040 --> 01:35:41.680 Magda Stormowska Ja w tej chwili przeprowadzam bardzo ciekawą 01:35:41.760 --> 01:35:44.080 notację z panem Tadeuszem Deptałą. 01:35:44.160 --> 01:35:47.960 To jest stoczniowiec, jeden z zastępców technicznych Stoczni Gdańskiej. 01:35:48.120 --> 01:35:51.520 Otrzymał mieszkanie w 1982 roku na ulicy Opolskiej. 01:35:52.160 --> 01:35:54.600 4 czy 5 piętrowe kondygnacje? 01:35:54.680 --> 01:35:57.480 Tak, dostał to mieszkanie w 72 roku. 01:35:57.560 --> 01:36:01.720 Do tej pory mieszka i mieszka w otoczeniu zieleni i funkcjonalnych budynków typu 01:36:01.800 --> 01:36:06.320 szkoła, przedszkole, pawilonów handlowych i w porównaniu z tym, 01:36:06.400 --> 01:36:09.440 co się buduje na terenach jego dawnej, 01:36:09.560 --> 01:36:15.240 dawnej Stoczni Gdańskiej, to to jest raj. to jest raj. 01:36:15.360 --> 01:36:19.240 No bo jak popatrzymy sobie na nowo budowane osiedla, to osiedla, gdzie 01:36:19.680 --> 01:36:25.160 paradygmatem jest zysk i trzymanie się norm budowlanych w tym 01:36:25.240 --> 01:36:29.920 minimalnym zakresie powoduje, że ja tak naprawdę patrząc czy na Zaspie czy na 01:36:30.000 --> 01:36:34.240 Żabiance, nawet przy tych problemach własnościowych, o których wspominał, 01:36:34.360 --> 01:36:37.960 wspominali moi przedmówcy, to ja się nawet chyba cieszę, że to tak 01:36:38.040 --> 01:36:39.960 wygląda, bo to jakoś wygląda. 01:36:40.040 --> 01:36:41.640 Tam jest zieleń, tam jest życie. 01:36:42.280 --> 01:36:49.120 Natomiast Natomiast jestem bardzo mocno zaniepokojona tym, jak w XXI wieku, w 2025 01:36:49.200 --> 01:36:53.440 roku zabudujemy, zabudowujemy sobie Śródmieście Gdańska, które tak naprawdę 01:36:53.520 --> 01:36:56.800 jest tylko budynkami z niewielkimi 01:36:56.880 --> 01:37:01.840 odległościami, bez miejsc publicznej aktywności. 01:37:01.920 --> 01:37:04.240 Agitacja polityczna? Absolutnie nie. 01:37:04.320 --> 01:37:08.640 To jest To jest konstatacja i obserwacja tego, jak wyglądają nowe inwestycje. 01:37:08.800 --> 01:37:13.880 I powiem szczerze, że faktycznie może w ten sposób trzeba 01:37:14.120 --> 01:37:20.080 zderzać te dawne założenia urbanistyczne i patrzeć, jak my teraz 01:37:20.160 --> 01:37:21.880 realizujemy pewne pomysły? 01:37:21.960 --> 01:37:25.640 My albo albo ci, do których należy ten teren, bo to oni dyktują to, 01:37:25.720 --> 01:37:27.560 jak będzie wyglądała przestrzeń. 01:37:28.240 --> 01:37:31.200 Znaczy ten przykład z Opolskiej rzeczywiście to jest Paradise. 01:37:31.280 --> 01:37:34.120 Tam oni się kłócą, czy kosić trawę, czy nie. 01:37:34.800 --> 01:37:36.600 To jest jedna rzecz, o czym się kłócą. 01:37:36.680 --> 01:37:43.240 Ale jeżeli pani popatrzy na ten kawałek przy Kołobrzeskiej, tam przy 01:37:43.320 --> 01:37:49.000 ośrodku zdrowia, tam kiedyś był sławetny pawilon Maćkowych z kremami sułtańskimi, 01:37:49.080 --> 01:37:52.240 najlepszymi na świecie według mojej opinii z tamtego czasu. 01:37:52.960 --> 01:37:56.560 To jest teren, który przejęła firma, która robi lex deweloper. 01:37:57.040 --> 01:37:57.480 Tak. 01:37:57.560 --> 01:38:02.520 I oni stawiają budynek po prostu oko w oko z tym, z tym blokiem. 01:38:03.560 --> 01:38:06.600 I jeżeli popatrzyła pani okiem urbanisty i 01:38:06.680 --> 01:38:10.680 przepisów, jakie regulują odległości, to 01:38:10.760 --> 01:38:15.880 bez planu miejscowego i bez pewnych regulacji można tam po 01:38:15.960 --> 01:38:17.320 prostu krzywdę zrobić. 01:38:17.400 --> 01:38:19.280 Kiedy może się ta krzywda zrobić? 01:38:20.200 --> 01:38:24.600 Wtedy, kiedy w jakiś sposób spółdzielnia 01:38:24.680 --> 01:38:28.880 przestanie być wiarygodnym zarządzającym. 01:38:28.960 --> 01:38:33.480 Czyli albo zmieni się prawo i duże, wielkie spółdzielnie się jakoś 01:38:33.560 --> 01:38:38.640 zmienią swoje swoje zasady funkcjonowania, bo takich głosów też jest sporo 01:38:38.720 --> 01:38:41.400 radykalnych, że to jest scheda po komunizmie i trzeba to 01:38:41.480 --> 01:38:42.560 rozproszyć i w ogóle. 01:38:42.640 --> 01:38:48.240 No to wtedy pytanie, jak wolny rynek do tego będzie miał dostęp. 01:38:48.320 --> 01:38:53.400 Tak więc pytanie jest tu i teraz, to to super działa, tak? 01:38:53.720 --> 01:38:55.800 Ale pytanie jest na przyszłość. 01:38:56.280 --> 01:39:01.000 No i pytanie czy ta dynamika wynajmowania, bo 01:39:01.520 --> 01:39:06.400 ten pan, jak w 70 roku zostało mieszkanie, to czuł się jak król, jak cesarz. 01:39:07.480 --> 01:39:12.080 Nie wiem czy teraz ktoś, kto kupi sobie mieszkanie, czy będzie kupi sobie 01:39:12.680 --> 01:39:18.320 mieszkanie w najdłuższym falowcu świata, będzie się czuł jak cesarz, czy jak? 01:39:18.600 --> 01:39:23.640 Jak człowiek, który dokonał racjonalnego kompromisu i musi się z tym pogodzić. 01:39:23.720 --> 01:39:27.000 Nie, to jest też mentalne. 01:39:28.000 --> 01:39:30.840 To jest psychologiczna sytuacja. 01:39:30.920 --> 01:39:34.560 I na przykład nie wyobrażam sobie, by te cztery lata tu mieszkał. 01:39:34.640 --> 01:39:37.960 Więc nie robię remontów, nie zaprzyjaźniam się z sąsiadami, nie inwestuję, 01:39:38.480 --> 01:39:41.240 nic nie robię i szukam drogi wyjścia. Agnieszko. 01:39:41.440 --> 01:39:43.040 Agnieszka była moją magistrantką. 01:39:43.120 --> 01:39:45.520 Jestem tak strasznie dumna z tego faktu. 01:39:45.600 --> 01:39:47.320 Także zapraszam wszystkich na dyplom. 01:39:48.680 --> 01:39:51.520 Zawsze się bałam, że na wykładzie Gabi nie będę miała jakiegoś pytania. 01:39:55.040 --> 01:39:56.120 Tak, teraz nadrabiam. 01:39:56.600 --> 01:40:00.680 Jedna rzecz, bo mówisz o tym właśnie, czy ta społeczność się będzie 01:40:00.760 --> 01:40:02.960 wymieniać co 40 lat, czy co? 01:40:03.200 --> 01:40:06.440 Czy w ogóle już nie będzie takich zauważalnych okresów, bo to będzie po 01:40:06.520 --> 01:40:08.840 prostu stały przepływ nowej liczby ludzi. 01:40:09.320 --> 01:40:14.280 Jak rozumiem Twoją tezę, może być trudniej teraz, w 01:40:14.360 --> 01:40:19.600 sensie jak ta społeczność się wymienia tak płynnie i tak w sposób absolutnie 01:40:19.680 --> 01:40:24.840 niemierzalny, Bo my nie jesteśmy w stanie powiedzieć, ile lokali jest teraz 01:40:24.920 --> 01:40:28.240 wynajmowanych, czy to są na długi termin, czy nie ma takich statystyk. 01:40:28.320 --> 01:40:30.080 My nawet nie jesteśmy w stanie. Meldunki. 01:40:30.760 --> 01:40:32.520 A kto kupuje meldunki? 01:40:32.600 --> 01:40:35.400 Nie są już żadną podstawą do mierzenia niczego, bo nie ma przecież 01:40:35.480 --> 01:40:36.680 obowiązku meldunkowego. 01:40:37.120 --> 01:40:43.160 I teraz rozumiem, że wyzwaniem też jest, jak taką stale zmieniającą się w takiej 01:40:43.240 --> 01:40:49.760 skali społeczność jakby też gdzieś tam czy tam się tworzy w ogóle społeczność, czy to 01:40:49.840 --> 01:40:52.080 jest po prostu takie miejsce, przechowalnia. 01:40:52.160 --> 01:40:55.320 No właśnie, komu zależy na tym, żeby to społeczność tam była? 01:40:55.400 --> 01:41:00.880 Bo też jak w różnych opracowaniach i spotkaniach, i w ogóle o 01:41:01.200 --> 01:41:05.840 takich rzeczach mówi się mieszkańcy, nie jakaś anonimowa masa ludzi. 01:41:06.920 --> 01:41:10.200 Mieszkańcy mojej klatki to jest 160 mieszkań w covidzie 500 01:41:10.280 --> 01:41:11.480 osób jeździło windą. 01:41:11.560 --> 01:41:13.040 Tak to sobie wyobrażacie? 01:41:13.120 --> 01:41:15.320 Tak, jedna klatka schodowa i. 01:41:16.200 --> 01:41:19.040 No my się znamy jak wieś jedna. 01:41:19.200 --> 01:41:22.160 Wiadomo mniej więcej kto kupuje, kto ma remont i to wszystko razem. 01:41:22.960 --> 01:41:24.760 I pytanie jest. 01:41:25.000 --> 01:41:30.200 Pytanie jest takie, że my się dzielimy na tych, co wynajmują, na tych, co są jeszcze 01:41:31.360 --> 01:41:36.360 zatwardziałymi spółdzielcami, którzy nie wykupili mieszkań, bo tacy też są i są. 01:41:36.440 --> 01:41:42.000 Jesteśmy spółdzielcami, właścicielami i jeszcze wśród tych właścicieli są tacy, 01:41:42.080 --> 01:41:47.840 którzy mają jakąś koncepcję zmiany w ogóle w życiu, że zmiana istnieje i że nie musi 01:41:47.920 --> 01:41:51.960 być na gorsze i tych, którzy w ogóle sobie tej zmiany nie wyobrażają. 01:41:52.040 --> 01:41:55.080 A jak już to, że po prostu wszystko będzie gorzej. 01:41:55.160 --> 01:41:59.160 Tak więc pytanie, kto z tym tematem pracuje w ogóle? 01:41:59.240 --> 01:42:03.760 Bo ja mam czasem wrażenie, że miasto jest zainteresowane swoimi mieszkańcami w 01:42:03.840 --> 01:42:08.160 swoich zasobach, a ja jako właściciel spółdzielca nie należę do tego 01:42:08.240 --> 01:42:10.800 wybranego grona, którym miasto jest zainteresowany. 01:42:10.880 --> 01:42:14.560 Tak, bo oni mi nawet nie chcą zrobić fajnej ulicy. 01:42:15.120 --> 01:42:20.280 A przy Kołobrzeskiej mieszka najwięcej ludzi, którzy mają adres wpisany na stałe 01:42:20.360 --> 01:42:24.960 zameldowanie Kołobrzeska 7 tysięcy ludzi więcej niż przy Grunwaldzkiej, 01:42:25.040 --> 01:42:26.520 więcej niż przy każdej innej. 01:42:26.600 --> 01:42:29.560 I miasto nawet nie robi dekoracji świątecznych na latarenka. 01:42:29.840 --> 01:42:34.040 No także wiecie, to jest to się jakby. 01:42:34.520 --> 01:42:36.120 No nie ma nawet domu kultury. 01:42:36.200 --> 01:42:37.680 Nikt nie myśli o tym, żeby. 01:42:37.760 --> 01:42:40.160 Tam jest miejsce na przyzwoite. 01:42:40.720 --> 01:42:41.720 Jakiś dom sąsiedzki. 01:42:41.800 --> 01:42:45.000 Wyobraźcie sobie koncepcję domu sąsiedzkiego dla Przymorza, to pod każdą 01:42:45.080 --> 01:42:47.000 klatką schodową powinien być dom sąsiedzki. 01:42:47.080 --> 01:42:47.440 Tak. 01:42:48.280 --> 01:42:52.280 Jeżeli byśmy chcieli rzeczywiście zrobić jakąś animację, a przynajmniej 01:42:52.400 --> 01:42:54.240 monitorować, co się tam dzieje. 01:42:54.320 --> 01:43:00.080 A w takie struktury, co pokazuje dorobek zachodni, 01:43:00.920 --> 01:43:05.320 mogą mieszkać Przesympatyczne starsze panie do setki dojeżdżające. 01:43:05.560 --> 01:43:09.280 I może to być problem z narkotykami i z różnymi 01:43:09.360 --> 01:43:12.240 rzeczami, które też w tych blokach bywają. 01:43:12.800 --> 01:43:19.000 Także brak monitoringu to jest jeden z elementów tego procesu, 01:43:19.080 --> 01:43:20.520 czyli osiedle jako proces. 01:43:22.600 --> 01:43:24.280 No i pytanie polityczne. 01:43:24.480 --> 01:43:25.520 No bo jeżeli. 01:43:27.520 --> 01:43:32.480 Ty mówisz, że nie masz podstawy prawnej, żeby inwestować, czy nawet w. 01:43:33.280 --> 01:43:36.840 Pytanie jest, co jest przestrzenią publiczną 01:43:38.080 --> 01:43:42.920 i ilu ludzi musi używać przestrzeni, żeby dostać status przestrzeni publicznej? 01:43:43.000 --> 01:43:48.680 No wreszcie wyobraźcie falowcu średniej długości mieszka 2 tysiące ludzi. 01:43:48.760 --> 01:43:51.560 Tam nie ma przestrzeni prywatnej, wszystko jest. 01:43:51.640 --> 01:43:54.760 Nawet klatka schodowa jest przestrzenią publiczną w sensie 01:43:54.840 --> 01:43:56.520 użytkowania, nie własności. 01:43:56.800 --> 01:43:59.360 I tam od dziesięcioleci nic nie jest zrobione. 01:43:59.440 --> 01:43:59.800 Tak. 01:44:00.640 --> 01:44:03.280 A pojawiają się, bo to nie jest też tak, że 01:44:05.000 --> 01:44:10.280 osiedle samo może się nie dogęszczać, ale mogą się dogęszczać obrzeża i na przykład 01:44:10.360 --> 01:44:12.920 tak jak teraz powstaje nowy bulwar. To jest taka. 01:44:15.200 --> 01:44:19.160 Ja wymyśliłam tą kwestię, żeby przestać mówić o tej drodze zielonej, ale 01:44:20.400 --> 01:44:21.480 to tak między nami. 01:44:24.440 --> 01:44:28.440 Tam powstają budynki, które chcą korzystać z parku Reagana 01:44:29.120 --> 01:44:31.400 i będą stały tyłem do osiedla. 01:44:31.480 --> 01:44:32.600 I mało tego ten. 01:44:32.680 --> 01:44:36.960 Pamiętacie ten master plan, który tam był takimi osiami łączył przestrzenie 01:44:37.040 --> 01:44:38.760 między falowcami z parkiem. 01:44:39.120 --> 01:44:40.560 To będzie kompletnie pozbawione. 01:44:41.160 --> 01:44:43.320 Tego elementu przestrzennego już nie będzie. 01:44:43.560 --> 01:44:47.680 Ale zablokować niekoniecznie trzeba wieżowiec postawić, wystarczy dobrą budkę, 01:44:47.760 --> 01:44:52.160 burgerownia albo budkę z czymśtam na głównym trakcie i koniec. 01:44:52.640 --> 01:44:56.800 Mieszkając na Zaspie, jak osiągaliśmy z chłopakami, kończyliśmy podstawówkę 01:44:56.880 --> 01:44:58.560 i znudziły nam się place zabaw. 01:44:59.360 --> 01:45:03.360 Jedyną naszą rozrywką były blanty wieczorem i browary nad ranem. 01:45:04.560 --> 01:45:08.680 Ta część Zaspy, w której mieszkałem, naprzeciwko Zaspy, naprzeciwko szpitala. 01:45:09.240 --> 01:45:13.040 Ona była całkowicie pozbawiona warstwy usługowo kulturalnej. 01:45:13.160 --> 01:45:17.440 My przez 8 9 miesięcy w roku, jak było zimno, a to jest zaspa blisko morza. 01:45:17.520 --> 01:45:18.760 Tam wiało cały czas. 01:45:18.840 --> 01:45:22.200 Spotykaliśmy się tylko w piwnicach i na przejściach między klatkami. 01:45:22.920 --> 01:45:27.040 A przez trzy miesiące w roku korzystaliśmy z Parku Reagana. 01:45:27.120 --> 01:45:30.040 Jeszcze wtedy nie Reagana czy z okolicznych parków, czyli z zieleni. 01:45:30.560 --> 01:45:33.080 Szczerze mówiąc, zdałem sobie sprawę z tego dopiero na studiach, 01:45:33.160 --> 01:45:34.400 jak poznawałem innych ludzi. 01:45:34.480 --> 01:45:37.680 I nagle okazało się, że mieszkańcy, koledzy z Wrzeszcza nie spędzali 01:45:37.760 --> 01:45:39.400 czasu w ten sam sposób jak ja. 01:45:39.480 --> 01:45:43.640 Że w garażu mieli jakąś próbę koncertu, bo ktoś tam miał swoją kapelę 01:45:43.720 --> 01:45:45.320 albo na dole mieli knajpę. 01:45:45.600 --> 01:45:48.160 Nam do knajpy nie chciało się jechać. To była wyprawa. 01:45:48.240 --> 01:45:50.200 Trzeba było wsiąść w 124. 01:45:50.280 --> 01:45:52.760 On częściej jeździł, ale nie aż tak często. 01:45:54.600 --> 01:45:57.920 No i wtedy, jak zdałem sobie sprawę, że nie każdy się wychowywał tak 01:45:58.000 --> 01:45:59.680 samo jak ja na tym blokowisku. 01:45:59.840 --> 01:46:03.120 Jednocześnie zacząłem pracę w związaną z nieruchomościami 01:46:03.560 --> 01:46:07.920 i dosyć dużo zapytań miałem o to, że na przykład ktoś prowadził sklep 01:46:08.000 --> 01:46:10.360 monopolowy w Gdyni albo Brooklyn Pizza. 01:46:10.480 --> 01:46:14.480 Jest bardzo konkretny przykład w Gdyni i wiedząc, że jestem z tej części Zaspy, 01:46:14.560 --> 01:46:18.560 pytał się, czy znajdę mu jakiś lokal w tej części usługowy, bo jest dużo ludzi. 01:46:18.640 --> 01:46:20.400 Chciałby tam otworzyć pizzerię. 01:46:20.480 --> 01:46:22.160 Nie było na to absolutnie szansy. 01:46:22.440 --> 01:46:26.600 Tam generalnie ta część Zaspy została zaprojektowana tak, że tam usług po prostu 01:46:26.680 --> 01:46:30.760 nie było i przez to tej warstwy usługowo kulturalnej byliśmy pozbawieni. 01:46:31.160 --> 01:46:34.920 No i to był powód, w którym tak szczerze mówiąc, zacząłem szukać, doszukiwać się 01:46:35.000 --> 01:46:40.080 właśnie w braku tej warstwy, tego, że wychowanie tam nie było tak fajną rzeczą w 01:46:40.160 --> 01:46:44.040 sensie tych przyjaciół mam do tej pory i w sumie to spędziłem dużo fajnych wieczorów. 01:46:44.120 --> 01:46:46.680 Ale to ty namawiałeś na piwo, czy oni co? 01:46:46.760 --> 01:46:48.800 Jezus, Co? Był krąg. 01:46:48.880 --> 01:46:50.040 To szło na bieżąco. Tak. 01:46:50.120 --> 01:46:51.200 Tam nikt nikogo nie namawiał. 01:46:51.280 --> 01:46:52.440 Po prostu wychodziliśmy. 01:46:53.200 --> 01:46:57.760 Ale ty masz talent Liderski, więc tak sobie pomyślałam, że. 01:46:58.240 --> 01:46:59.640 No może czasem namawiałem. 01:46:59.720 --> 01:47:02.480 No, przyznam się, do tej pory czasem namawiam. 01:47:03.320 --> 01:47:04.880 Tak czy owak, wracając. 01:47:05.160 --> 01:47:08.640 Na dzisiaj Wojtka namawiałem, żeby nie było faktycznie, przyznaję. 01:47:08.720 --> 01:47:09.920 Long story short. 01:47:10.080 --> 01:47:13.760 Słuchaj, dzisiaj masz ludzi, którzy są na suburbia i. 01:47:13.840 --> 01:47:15.600 Mieszkają. W domku i nawet nie mają. 01:47:15.680 --> 01:47:18.400 Poczekaj sekundkę, poczekaj sekundkę, daj mi skończyć. 01:47:18.480 --> 01:47:18.800 Tak? 01:47:18.880 --> 01:47:21.840 Tak czy owak, jakby doszukiwałem się tego w braku usług. 01:47:21.920 --> 01:47:23.640 Po czym przeprowadziłem się na Przymorze. 01:47:24.320 --> 01:47:26.360 Na małe Przymorze koło Praktikera. 01:47:26.440 --> 01:47:28.200 Tam usług miałem po kokardę. 01:47:28.280 --> 01:47:30.400 Generalnie wszystko mogłem zrobić. 01:47:30.480 --> 01:47:34.200 Łącznie z kupieniem sobie tam 10 kilo cementu w Praktikerze w 01:47:34.280 --> 01:47:36.080 kapciach, bo miałem to z buta. 01:47:36.160 --> 01:47:39.320 Mogłem zrobić wszystko, miałem wszystkie usługi od kina i tak dalej. 01:47:40.160 --> 01:47:42.200 I Jezu jak tam było. Cholernie brzydko. 01:47:42.440 --> 01:47:44.960 Ja mam nieszczęście posiadania wrażliwych oczu. 01:47:45.040 --> 01:47:49.320 Ja z czasem zacząłem sobie zdawać sprawę z tego, że jak ktoś do mnie dzwoni, jak 01:47:49.400 --> 01:47:53.240 jestem w tamtym miejscu i odbieram telefon, to ja nie mówię, że jestem 01:47:53.320 --> 01:47:55.240 na spacerze, tylko że idę na spacer. 01:47:55.320 --> 01:47:59.920 Ja dopiero jak przechodziłem do Parku Reagana albo w drugą stronę do lasów 01:48:00.000 --> 01:48:01.360 Oliwskich, to dopiero zwalniałem. 01:48:01.440 --> 01:48:03.840 I wtedy jak odbierałem, mówiłem, że jestem na spacerze. 01:48:03.920 --> 01:48:08.240 Te przestrzenie publiczne były tam strasznie zaniedbywane, a z czasem się 01:48:08.320 --> 01:48:09.840 zmieniały coraz bardziej w parkingi. 01:48:09.920 --> 01:48:13.960 Zieleń, która mnie otaczała i ja osobiście nie tyle widzę problem 01:48:14.240 --> 01:48:18.400 inaczej I rozwiązanie tych dwóch kwestii widzę w zapewnieniu tej warstwy usługowo 01:48:18.480 --> 01:48:23.640 kulturalnej i jednocześnie w zwiększaniu ilości jakości przestrzeni publicznych, 01:48:23.880 --> 01:48:27.280 jeżeli chodzi o dogęszczanie zabudowy, która niestety postępuje i będzie 01:48:27.360 --> 01:48:31.400 postępować tak, jakby tu kwestie własnościowe nie przeszkadzają w 01:48:31.480 --> 01:48:33.440 tego, że tam co chwila gdzieś coś wyrasta. 01:48:34.400 --> 01:48:39.920 Tak czy owak te nowe inwestycje są skandalicznie niskiej jakości. 01:48:40.000 --> 01:48:43.560 Aviator, który powstał przy Parku Reagana, gdzie były jedyne dwie knajpy, jak była 01:48:43.640 --> 01:48:46.960 hala targowa od strony parku, ma cztery puste ściany. 01:48:47.040 --> 01:48:49.120 Tak, które są dramatyczne. 01:48:49.200 --> 01:48:52.480 Co powstało na przedłużeniu falowca przy Jagiellońskiej. 01:48:52.920 --> 01:48:55.040 No przecież to jest jakiś tam. 01:48:55.120 --> 01:48:56.640 Możemy się licytować na dramaty. 01:48:56.720 --> 01:49:00.920 Osiedle Trzy żagle zablokowało połowę osiedla, dojście do przystanku 139, po 01:49:01.000 --> 01:49:04.600 czym autobus 139 miał mniejsze obłożenie, więc go zlikwidowali. 01:49:04.680 --> 01:49:05.920 Naturalną koleją rzeczy. 01:49:06.040 --> 01:49:07.720 To jest to jest. 01:49:07.880 --> 01:49:10.280 To jest skutek braku myślenia. 01:49:10.360 --> 01:49:11.640 Master planem i brak. 01:49:12.200 --> 01:49:13.960 Plan miejscowy nie załatwi sprawę. 01:49:14.040 --> 01:49:18.080 Trzeba mieć master plan i trzeba mieć przekonanie ludzi, którzy są 01:49:18.760 --> 01:49:23.360 aktorami procesu decyzyjnego, że to rozwiązanie jest 01:49:23.440 --> 01:49:24.800 najkorzystniejsze dla wszystkich. 01:49:24.880 --> 01:49:28.000 I to jest coś, co w polskiej kulturze słabo funkcjonuje. 01:49:28.080 --> 01:49:32.760 Kompromis jest powinien być uważany wspólny kompromis za 01:49:32.840 --> 01:49:36.880 największą wartość, a my uważamy, że to jest wspólna porażka. 01:49:36.960 --> 01:49:39.800 Jeżeli zawarliśmy kompromis, bo moje nie jest na wierzchu. 01:49:39.960 --> 01:49:44.040 Tak czy owak, jakby puentując, to ja tam nie tyle widzę w zagrożeniu, 01:49:44.800 --> 01:49:48.680 jakby nowymi inwestycjami, dogęszczaniem i tak dalej, co po prostu najzwyczajniej 01:49:48.760 --> 01:49:50.960 w świecie ich jakość w ich jakości. Tak. 01:49:51.040 --> 01:49:54.760 Bo jeżeli my wprowadzimy tam inwestycję, która poprawi swoje otoczenie i 01:49:54.840 --> 01:49:59.280 jednocześnie zapewni usługi, to tylko i wyłącznie poprawimy sytuację. 01:49:59.360 --> 01:50:00.840 Ale robimy coś odwrotnego. 01:50:00.920 --> 01:50:05.800 Przykład Alfy Centrum, który jest lokalnym centrum, za chwilę będzie miał maksymalnie 01:50:05.880 --> 01:50:08.560 połowę tej przestrzeni usługowej, którą ma teraz. 01:50:08.640 --> 01:50:12.320 No i właśnie, a miasto nie ma odpowiedzi, pomimo, że są jeszcze jakieś szczątki 01:50:13.320 --> 01:50:14.560 publicznych terenów. 01:50:14.640 --> 01:50:20.200 Tam gdzieś w okolicach hali sportowej miejskiej można by było spokojnie zbudować 01:50:20.280 --> 01:50:26.800 jakiś obiekt typu jak na garnizonie to kulturalną taką halę 01:50:28.000 --> 01:50:29.920 koncertowo jakąś wydarzeniową. 01:50:30.320 --> 01:50:33.520 Natomiast to co mówisz jeszcze jest jedną rzeczą. 01:50:33.600 --> 01:50:37.040 Jeżeli przychodzi deweloper i buduje gdzieś na obrzeżach 01:50:37.960 --> 01:50:43.480 bloku lub na zaspie w centrum budynki wyższej jakości dla wyższej 01:50:43.560 --> 01:50:49.680 klienteli, to wzmacnia się wtedy profil zróżnicowania Różnicowania społecznego 01:50:49.760 --> 01:50:51.400 i to jest zasadniczo dobre. 01:50:52.000 --> 01:50:57.320 Negatywne jest, jeżeli powstają takie bloki jak na narożniku Kołobrzeskiej 01:50:57.400 --> 01:51:00.160 i Rzeczpospolitej, jak wywalił. 01:51:00.240 --> 01:51:02.120 Bo to to nie jest, to jest żadne. 01:51:02.200 --> 01:51:05.320 To są silosy na ludzi, którzy wzięli kredyty, mówiąc. 01:51:05.440 --> 01:51:08.880 Mówiąc jakości też nie mam na myśli tego bulwaru, bo nie oszukujmy się i 01:51:08.960 --> 01:51:12.160 architektonicznie i pod każdym względem to nie jest żadna jakość tak naprawdę. 01:51:12.240 --> 01:51:15.760 To może zaprośmy tych architektów, niech nam opowiedzą, jak doszli do tak 01:51:15.840 --> 01:51:17.640 wspaniałych rozwiązań, że tak powiem. 01:51:17.720 --> 01:51:20.240 No bo trzeba promować swoich, nie? 01:51:20.320 --> 01:51:21.920 Chyba że to są obcy, no to wtedy. 01:51:25.360 --> 01:51:27.480 Czy to nie ma jednego, jednych odpowiedzi? Tak. 01:51:27.560 --> 01:51:31.760 I tak samo jak Ty mówisz o tym smutnym dzieciństwie, to ja mam w tej chwili. 01:51:32.600 --> 01:51:35.400 No byłem rozczarowany. 01:51:37.880 --> 01:51:42.040 No wiesz, A teraz jakbyś mieszkał gdzieś tam po prostu w hektarach domków 01:51:42.120 --> 01:51:45.720 jednorodzinnych, to spotkać kumpla w swoim wieku, to trzeba mieć duże szczęście. 01:51:45.800 --> 01:51:48.920 Po prostu musisz pojechać na jakieś zajęcia. 01:51:49.000 --> 01:51:51.800 Jak cię rodzice zostawią w domu, to po prostu się zastrzelić. 01:51:51.880 --> 01:51:53.520 Tylko komputerowe jakieś życie. 01:51:53.680 --> 01:51:54.800 Znaczy ja mam takie smutne. 01:51:54.880 --> 01:51:56.920 Ja po prostu miałam fajne dzieciństwo w tym falowcu. 01:51:57.000 --> 01:52:00.440 Ale może też jest fajnie tak siedzieć przed komputerem całe życie. 01:52:00.520 --> 01:52:02.880 Także co kto lubi. 01:52:03.240 --> 01:52:06.160 Jest tu jakieś fajne pytanie od młodszej generacji, Bo tu już 01:52:06.240 --> 01:52:07.800 weterani się wypowiedzieli. 01:52:08.040 --> 01:52:12.040 Może to nie jest lekko na temat, ale w sumie bardzo zaciekawiło mnie. 01:52:12.480 --> 01:52:18.760 Zaciekawiło mnie to, że zaczęła Pani prace nad pieskami i migowo, która później 01:52:18.840 --> 01:52:21.680 okazała się zbyt mało realistyczna. 01:52:21.760 --> 01:52:24.240 Dla mnie aż za bardzo realistyczna. 01:52:24.320 --> 01:52:26.800 Nie można było jej pokazać, bo wszyscy by uciekli. 01:52:26.880 --> 01:52:30.120 Może coś więcej troszeczkę o tym znaczy. 01:52:32.920 --> 01:52:38.080 Biuro Architekta Gdańska Miasta Gdańska, którego gośćmi jesteśmy 01:52:38.560 --> 01:52:42.560 I ja się teraz muszę, bo to wiecie, jest mój szef, również pan profesor 01:52:42.640 --> 01:52:45.280 Lorenz zainicjował takie działanie. 01:52:47.320 --> 01:52:51.000 Które wyprzedza trochę problemy, które zaraz się pojawią. 01:52:51.080 --> 01:52:54.840 To znaczy doszła do. 01:52:55.480 --> 01:52:58.440 Żyjemy w nowej epoce planowania przestrzennego w Polsce. 01:52:58.520 --> 01:53:00.600 Mamy nową ustawę, która radykalnie 01:53:00.680 --> 01:53:06.520 zmienia to, co 94 czy 2003 roku było i. 01:53:08.600 --> 01:53:10.240 Ta zmiana powoduje. 01:53:10.640 --> 01:53:15.320 Będzie powodowała konieczność takich 01:53:15.400 --> 01:53:18.120 pośrednich opracowań, które nie mają. 01:53:18.520 --> 01:53:21.160 Nie są prawem miejscowym. 01:53:21.360 --> 01:53:25.200 Pani jest jeszcze nie tak daleko w tych studiach, więc ja mówię trochę trudne 01:53:25.280 --> 01:53:31.280 rzeczy, ale są plany, które stanowią od razu prawo miejscowe i są plany, które są 01:53:32.080 --> 01:53:36.240 opracowania, które służą promocji, pewnej wspólnej wizji, 01:53:36.600 --> 01:53:42.920 dogadywania się, informowania, budowania pewnego wyobrażenia, jak mogłoby 01:53:43.000 --> 01:53:47.920 być i budowania konsensusu, że właśnie tą drogą należy podążać i 01:53:48.000 --> 01:53:49.440 wtedy się opracowuje. 01:53:50.760 --> 01:53:53.440 Usztywnia się sytuację i robi się. 01:53:54.400 --> 01:53:57.800 Wpisuje się tę wizję do planów, które stanowią prawo już wtedy. 01:53:57.880 --> 01:53:59.520 Czy chcesz, czy nie chcesz musisz. 01:54:00.000 --> 01:54:02.400 Musisz z tym podążać. 01:54:02.920 --> 01:54:07.440 I z inicjatywy dzielnicy Piecki 01:54:07.520 --> 01:54:10.240 Migowo oraz z inicjatywy Olszynki. 01:54:10.320 --> 01:54:15.840 Tak powstają teraz takie dwa masterplany dla dzielnicy, 01:54:16.440 --> 01:54:21.320 które mają w inny sposób podejść do polityki przestrzennej 01:54:22.560 --> 01:54:25.480 tych dzielnic i pomóc z jednej strony 01:54:25.560 --> 01:54:30.240 radnym, żeby tą dyskusję wewnętrzną w 01:54:30.320 --> 01:54:36.760 ramach dzielnicy, tą mniej oficjalną, lepiej, lepiej koherentniej prowadzić. 01:54:37.040 --> 01:54:42.320 Może spróbować z właścicielami, bo tam akurat Piecki Migowo duża, 01:54:43.480 --> 01:54:48.360 spółdzielnia mieszkaniowa, żeby pomóc jakby spojrzeć trochę 01:54:48.440 --> 01:54:51.680 innowacyjnie właśnie do mojej granicy i koniec. 01:54:51.760 --> 01:54:55.040 Albo po prostu, żeby uniknąć pewnych radykalnych konfliktów i 01:54:55.120 --> 01:54:56.720 wybudować jakąś nową wizję. 01:54:57.560 --> 01:55:00.000 No i to opracowanie miało dwie części. 01:55:00.080 --> 01:55:04.960 Była ta część uspołeczniona, kiedy się mieszkańcy wypowiadali i co było bardzo 01:55:05.120 --> 01:55:09.280 interesujące, przedstawiciel spółdzielni też przyszedł na te warsztaty jako w roli 01:55:09.360 --> 01:55:13.960 mieszkańca, no bo jak raz też tam mieszka, więc nie 01:55:14.040 --> 01:55:18.640 reprezentował spółdzielni, tylko tylko mieszkańców i. 01:55:19.440 --> 01:55:25.440 I rozkminialiśmy, co oni lubią, co nie lubią, co się robi tu i tam. 01:55:26.160 --> 01:55:31.560 Ale z tego oglądu człowieka nie wyspecjalizowanego w budowaniu pewnych 01:55:31.640 --> 01:55:34.080 wizji nie wychodzi, nie wychodzą. 01:55:34.680 --> 01:55:39.600 Nie zawsze wszyscy czytają pełną, pełen potencjał danego terenu. 01:55:39.680 --> 01:55:45.720 Czyli trzeba być naprawdę urbanistą, żeby widzieć, jakie są możliwości, bo 01:55:46.720 --> 01:55:51.360 laik patrzy i mówi no ładna tutaj jest, tam kawałek zieleni, zróbmy 01:55:51.440 --> 01:55:53.120 ławeczkę i będzie miło. 01:55:53.200 --> 01:55:57.680 A ty widzisz, że to jest taka i taka wartość terenu i w takim 01:55:57.760 --> 01:55:59.000 i takim układzie tu jest. 01:55:59.240 --> 01:56:02.440 Tu mogłaby być jakaś usługa z jakimś miejscem i zupełnie 01:56:02.680 --> 01:56:04.280 inne rzeczy tu widzisz. Tak. 01:56:05.080 --> 01:56:09.040 I ten masterplan przewidywał w pierwszej wersji. 01:56:10.720 --> 01:56:15.080 W pierwszej wersji myśmy przewidzieli to, co się tu w Warszawie zdarzyło, więc sobie 01:56:15.160 --> 01:56:18.600 pomyśleliśmy, że może trzeba narysować taką katastroficzną wersję. 01:56:18.680 --> 01:56:24.640 Co by było, gdyby, gdyby deweloperzy rzucili się na to osiedle? 01:56:25.480 --> 01:56:27.680 No ale myśmy wyszli trochę za daleko po prostu. 01:56:27.760 --> 01:56:32.000 No, znaczy za daleko, jeśli chodzi o 01:56:33.880 --> 01:56:35.800 naszego partnera, który zamawiał, 01:56:35.880 --> 01:56:37.480 powiedział, że to nie może, bo to. 01:56:38.520 --> 01:56:41.480 No to. Czyli powstała wersja z koszmaru. 01:56:42.400 --> 01:56:45.640 Wersja z koszmaru, który moim naszym zdaniem może się spełnić. 01:56:45.720 --> 01:56:48.840 Tak, ale ponieważ był to. 01:56:52.440 --> 01:56:53.680 Znaczy mogliśmy. 01:56:53.760 --> 01:56:58.760 Zrobiliśmy wersję trochę z innej strony, pokazującą mniej zagrożenie, 01:56:58.840 --> 01:56:59.880 a bardziej potencjały. 01:56:59.960 --> 01:57:02.600 Tak można powiedzieć, bo ponoć zagrożenia wszyscy widzą, co? 01:57:02.680 --> 01:57:03.200 Ja wątpię. 01:57:03.280 --> 01:57:09.880 Ale, ale żeśmy pokazali taką lajtową może, ale też moim zdaniem 01:57:09.960 --> 01:57:12.520 cenną koncepcję, która pokazuje 01:57:13.240 --> 01:57:17.560 zupełnie inaczej spółdzielnia. 01:57:18.240 --> 01:57:23.400 Każda spółdzielnia w tych 60 latach była zbudowana na pewnej koherentnej 01:57:23.600 --> 01:57:26.320 słowo trudne spójnej koncepcji. 01:57:26.440 --> 01:57:31.520 Tak, ale na przykład Przymorze powstało na kompletnej łące, daleko od centrum 01:57:32.280 --> 01:57:35.720 i w pewnych uwarunkowaniach tej gospodarki centralnej. 01:57:35.800 --> 01:57:41.000 Czyli wystarczył jeden warzywniak i jeden rzeźnik, jeden supersam. 01:57:41.080 --> 01:57:44.680 Wtedy wchodziły w modę na tysiące ludzi i było ok. 01:57:44.920 --> 01:57:48.200 Najważniejsza była szkoła i przedszkole, bo nie było samochodów. 01:57:48.280 --> 01:57:50.760 I te dzieci miały tam chodzić same do tej szkoły. 01:57:51.720 --> 01:57:56.120 I teraz, w momencie, w którym się zmieniła cała otoczka gospodarcza, 01:57:56.200 --> 01:58:01.080 społeczna, do tego doszło traffic. 01:58:01.160 --> 01:58:05.320 Ten ruch samochodowy, dojazdy. 01:58:05.760 --> 01:58:10.640 Społeczność się zrobiła bardziej mobilna, bo sobie wyobrażacie, że o piątej rano 01:58:10.720 --> 01:58:15.960 podjeżdżały cztery ogórki pod falowiec i tam wszyscy tatusiowie wsiadali i o 01:58:16.040 --> 01:58:21.640 szóstej rano wszyscy byli na zakładzie w tym samym, w tym samym dziale. 01:58:21.960 --> 01:58:26.880 W tej części falowca mieszkał ten działa w tej części kadłubowy, tam rurki, 01:58:26.960 --> 01:58:28.360 śrubki, a tam gdzieś tam inne. 01:58:28.800 --> 01:58:32.520 To było bardzo uregulowane życie i w momencie, w którym to życie się zmieniło i 01:58:32.600 --> 01:58:36.520 teraz każdy ma inaczej, a jeszcze ci pracują w domu czy nie? 01:58:36.600 --> 01:58:39.320 Dzieci jest mniej więcej staruszków i to wszystko razem. 01:58:39.520 --> 01:58:42.560 Ta struktura, która była założona w latach 60. 01:58:42.640 --> 01:58:44.480 Przestała być czytelna. 01:58:44.560 --> 01:58:47.360 B w ogóle nie jest efektywna. 01:58:48.080 --> 01:58:53.040 I takie przeczytanie na nowo dzielnicy. 01:58:53.120 --> 01:58:56.720 Tym bardziej, że nie tylko osiedla z wielkiej płyty, ale tej dzielnicy, która 01:58:56.800 --> 01:59:00.880 tam narosła, to jest duże zadanie, wymagające 01:59:01.120 --> 01:59:06.160 przewartościowania, przemyślenia tych potencjałów i tych 01:59:06.240 --> 01:59:07.600 zagrożeń, które tam istnieją. 01:59:07.680 --> 01:59:11.200 Czyli nawet taka pierwsza wersja 01:59:11.600 --> 01:59:14.800 nowej wizji takiej dzielnicy jest, 01:59:15.720 --> 01:59:18.800 no, jest innowacyjna i cenna, także nawet bez tych tych. 01:59:18.880 --> 01:59:21.120 Joanna i Piotr możemy coś dopowiedzieć. 01:59:22.720 --> 01:59:24.680 Ale ja bym mogła się. Podzielić. 01:59:24.760 --> 01:59:28.280 Jeszcze naszymi doświadczeniami z opracowywania tego masterplanu, 01:59:29.080 --> 01:59:34.360 że to tak jak Gabi zauważyła, było takie spojrzenie na całą dzielnicę 01:59:35.040 --> 01:59:36.960 w ciągle zmieniającym się mieście. 01:59:37.520 --> 01:59:44.440 I to w sumie zasługa Gabi też, żeby patrzeć na Piecki Migowo już nie jako na 01:59:44.520 --> 01:59:50.400 dzielnicę peryferyjną powstającą poza Śródmieściem, tylko generującą zupełnie 01:59:51.560 --> 01:59:54.440 nową jakość przestrzeni śródmiejskiej. 01:59:55.080 --> 01:59:59.560 I patrzyliśmy na potencjał tej dzielnicy i 01:59:59.640 --> 02:00:02.720 na jej problemy w aspekcie ujęcia jej w 02:00:02.800 --> 02:00:09.200 ogóle w całym mieście i też jako dzielnicy z takiej jednorodnej, która 02:00:10.080 --> 02:00:14.160 nawet jeśli powstawała w myśl pewnej idei, pewnych założeń, 02:00:14.640 --> 02:00:18.520 nawet jeżeli da się wyodrębnić takie jednostki, które 02:00:18.600 --> 02:00:21.600 powstawały jako zamierzone, 02:00:23.520 --> 02:00:26.520 o zamierzonym kształcie urbanistycznym, to 02:00:27.320 --> 02:00:32.440 uzupełnienia, które tam w międzyczasie powstawały samorodnie, gdzieś tam ta część 02:00:32.720 --> 02:00:38.960 bliżej południowej i wschodniej zachodniej części kompletnie zmieniły tę dzielnicę 02:00:39.800 --> 02:00:44.560 i było też poszukiwanie takiej struktury, która by pozwoliła 02:00:44.640 --> 02:00:50.040 zintegrować samą dzielnicę, też już w dzisiejszym kształcie, taką wewnętrznie. 02:00:50.840 --> 02:00:56.720 To, co jeszcze było takie bardzo istotne, bo podchodziliśmy z taką dużą 02:00:56.800 --> 02:01:00.080 troskliwością i do tego obszaru, i do mieszkańców. 02:01:00.920 --> 02:01:06.280 To taka rzecz, która wychodzi, że naprawdę tak niewiele wiemy o potrzebach 02:01:06.360 --> 02:01:07.760 ludzi, którzy tam mieszkają. 02:01:07.880 --> 02:01:14.080 Czy chodziło o to, że mamy za mało danych, za mało monitoringu, za mało informacji, 02:01:14.320 --> 02:01:16.160 za mało partnerów do dyskusji. 02:01:16.240 --> 02:01:18.240 I ten proces był fantastyczny. 02:01:18.800 --> 02:01:20.960 Tylko on powinien mieć dużo. 02:01:21.360 --> 02:01:22.800 On powinien być trwały. 02:01:23.160 --> 02:01:26.920 Ta wymiana informacji pomiędzy mieszkańcami, władzami miasta, 02:01:27.800 --> 02:01:31.600 spółdzielnią to powinno mieć charakter ciągły. 02:01:32.080 --> 02:01:37.320 Żeby chociaż udało się w zasadzie zainicjować parę takich aktywności, że 02:01:37.400 --> 02:01:42.760 teraz wiemy, że Biuro Architekta miasta jest informowane o pewnych 02:01:42.840 --> 02:01:44.640 rzeczach, które się dzieją, o. 02:01:49.400 --> 02:01:53.360 Tak. Jeżeli powstaje jakaś inicjatywa, jeżeli. 02:01:53.440 --> 02:01:56.600 Jeżeli jest jakieś planowane nowe osiedle. 02:01:57.520 --> 02:02:02.440 Ale jeszcze jest jedna taka kwestia, którą żeśmy trafili, bo to jest właśnie. 02:02:02.720 --> 02:02:05.640 Bo my mówimy teraz o tej sztucznej inteligencji, że nam 02:02:05.720 --> 02:02:11.360 wszystko zmienia, ale urbanistyka i planistyka pozostają w pewnym takim. 02:02:13.600 --> 02:02:19.400 Niedoborze słów i opisów, i pojęć nowych, bo pojawiają się nowe zjawiska, a my nie 02:02:19.480 --> 02:02:24.440 mamy słów, nie mamy pojęć, które te zjawiska mogą pisać. 02:02:24.800 --> 02:02:28.800 Dla osób znających się jest takie pojęcie międzymiasto to Niemcy wymyślili z 02:02:29.280 --> 02:02:34.960 lat 90 latach i ku mojemu zdziwieniu to już jest w tej chwili 02:02:35.040 --> 02:02:40.640 oficjalne pojęcie wpisywane, zdefiniowane w prawie budowlanym niemieckim 02:02:41.240 --> 02:02:42.120 Stadt między miasto. 02:02:42.200 --> 02:02:45.080 A my cały czas mówimy to jako filozoficzna dzielnica. 02:02:45.640 --> 02:02:51.360 I tutaj mamy na sali moich aktualnych studentów ze studiów magisterskich na 02:02:51.440 --> 02:02:56.040 gospodarce przestrzennej i oni są katowani przeze mnie, bo muszą wymyśleć nowy 02:02:56.120 --> 02:02:59.440 pojęcie dzielnicy metropolitalnej. 02:02:59.520 --> 02:03:02.880 I tutaj ciężka praca intelektualna idzie. 02:03:04.200 --> 02:03:08.280 No słuchajcie no, zanim pan pierwszy nie wymyślił w 02:03:09.480 --> 02:03:15.480 29 roku pojęcia jednostka sąsiedzka, nie było takiego pojęcia. 02:03:16.200 --> 02:03:20.720 Teraz pytanie jest jeżeli my metropolizujemy się i nagle mamy sytuację 02:03:21.160 --> 02:03:27.960 taką, że Przymorze, żeby Nie wiem, co będzie Śródmieście, jeżeli tak Wystrzelić, 02:03:28.040 --> 02:03:30.800 czyli pasma alei Grunwaldzkiej będzie się intensyfikować. 02:03:30.920 --> 02:03:36.080 To Przymorze nie będzie dalej uroczym, posocjalistycznym osiedlem, wolnym od 02:03:36.440 --> 02:03:40.960 napięcia deweloperskiego i też negatywnych, 02:03:42.600 --> 02:03:46.800 negatywnego cienia tej wielkiej śródmiejskiej maszyny, która tam powstaje. 02:03:47.600 --> 02:03:50.840 No i oni tutaj się pocą, bo razem pracujemy nad tym. 02:03:51.240 --> 02:03:53.880 No powiedz coś teraz? Teraz mówcie. 02:03:54.360 --> 02:03:56.920 Agata Biernacik robiła ze mną w lockdownie. 02:03:57.000 --> 02:03:58.080 Spotykałyśmy się. 02:04:00.680 --> 02:04:04.480 Pod Rynkiem na Przymorzu, na korekty, na ławeczce. 02:04:04.560 --> 02:04:10.080 I ona próbowała przełożyć na dolny taras koncepcję dzielnicy. 02:04:10.160 --> 02:04:11.280 Samowystarczalny. 02:04:12.080 --> 02:04:16.320 I to było bardzo ciekawe, bo pojęcie, które jakoś tam funkcjonuje w świecie i 02:04:16.400 --> 02:04:19.880 nagle odniesione do struktur, o których ten, który wymyślał tą dzielnicę 02:04:19.960 --> 02:04:22.240 samowystarczalną, w ogóle nie myślał na ten temat. 02:04:23.240 --> 02:04:26.120 Czyli to są takie wiecie, to jest takie trochę eksperymentalne. 02:04:26.200 --> 02:04:29.040 Oczywiście można powiedzieć, że to jest filozofia, ale może właśnie w ten sposób. 02:04:29.120 --> 02:04:34.720 Dlaczego jest taki super słownik nowych pojęć dotyczący metropolitarnego rozwoju? 02:04:34.800 --> 02:04:38.160 Nie wiem, czy kiedyś tam, jakie tam są pojęcia, jakie tam są opisy. 02:04:38.240 --> 02:04:42.000 W ogóle mamy cały czas te modernistyczne czy jakieś tam klasyczne. 02:04:42.080 --> 02:04:46.840 To jest tak, jakby mówić o współczesnym mieście z językiem Sienkiewicza albo 02:04:46.920 --> 02:04:52.680 jeszcze Kochanowskiego, no, nawet nie futurologicznym Lema, tylko 02:04:52.760 --> 02:04:56.400 po prostu sięgać do Sienkiewicza. 02:04:56.600 --> 02:04:59.760 Także to są bardzo, bardzo ciekawe rzeczy i bardzo ciekawe procesy. 02:04:59.840 --> 02:05:01.520 Słuchajcie, ja już nie mogę. 02:05:01.680 --> 02:05:02.880 Dziękuję wam. Bardzo. 02:05:03.040 --> 02:05:08.160 Czytajcie i dyskutujmy i spotkajmy się następnym razem bez tego projektu, może 02:05:08.240 --> 02:05:11.120 unijnego, może coś innego wymyślicie tam w tym biurze. 02:05:11.240 --> 02:05:15.240 Na pewno coś wymyślimy, bo wychodzi na to, że biuro architekta miasta co chwile 02:05:15.640 --> 02:05:17.760 wychodzi z jakimiś innowacyjnymi pomysłami. 02:05:18.200 --> 02:05:20.320 Bardzo dziękuję Państwu za przybycie. 02:05:20.880 --> 02:05:23.840 Bardzo dziękujemy, że wysłuchaliście wykład Pani doktor.