WEBVTT

00:00:00.150 --> 00:00:01.160
Dzień dobry.

00:00:01.161 --> 00:00:02.360
O, teraz tak.

00:00:02.860 --> 00:00:04.360
[śmiech]

00:00:04.361 --> 00:00:06.320
O, tak ładnie, dzień dobry właśnie.

00:00:06.321 --> 00:00:07.440
Jeszcze raz może.

00:00:07.441 --> 00:00:09.640
Witam wszystkich serdecznie, dzień dobry.

00:00:09.641 --> 00:00:12.280
Dzień dobry.

00:00:12.281 --> 00:00:16.000
W związku z tym, że to dzień dobry
wyszło dokładnie tak jak w szkole,

00:00:16.150 --> 00:00:21.800
witają się ze mną moi uczniowie,
chociaż już wcale nie są w klasach 1-3,

00:00:21.801 --> 00:00:24.557
to ja od razu zacznę
od, chociaż tematyka też

00:00:24.558 --> 00:00:27.760
będzie poważna, tak jak i
była poważna na wykładach,

00:00:27.761 --> 00:00:31.200
których przed chwilą mieliśmy
przyjemność wysłuchać.

00:00:32.300 --> 00:00:36.640
Mój znajomy kiedyś wydrukował
sobie koszulkę z napisem

00:00:36.641 --> 00:00:41.640
"wszedł w tej koszulce do
klasy, a na koszulce było napisane

00:00:41.990 --> 00:00:45.960
'wszystko co na tej lekcji
powiem będzie na sprawdzianie'".

00:00:46.710 --> 00:00:49.360
Więc kochani, wszystko co tutaj się pojawi,

00:00:49.560 --> 00:00:53.720
wszystkie nasze refleksje i
jakieś ciekawe być może pomysły,

00:00:53.995 --> 00:00:59.040
nie będą co prawda na
sprawdzianie, ale warto by było,

00:00:59.041 --> 00:01:03.480
jeśli są tutaj nauczyciele, a są,
żeby wziąć to do swojej szkoły

00:01:03.481 --> 00:01:09.240
i być może wykorzystać do
rozmów na naprawdę ważne tematy.

00:01:09.490 --> 00:01:13.040
Dwa wykłady, których
wysłuchaliśmy pokazały,

00:01:13.041 --> 00:01:16.280
że niektóre osoby
zgłaszały się z odpowiedzią,

00:01:16.330 --> 00:01:21.440
kiedy pani dziennikarka pytała o
różne rzeczy, ale lasu rąk nie widziałam,

00:01:21.441 --> 00:01:24.280
więc myślę, że jeszcze mamy
bardzo dużo do zrobienia,

00:01:24.281 --> 00:01:30.040
jeśli chodzi o nie tylko ten temat,
który dziś nas głównie tu interesuje,

00:01:30.340 --> 00:01:33.240
obraz czy słowo, co bardziej
przemawia do odbiorcy,

00:01:33.440 --> 00:01:37.760
ale w ogóle z taką odwagą mówienia,
wypowiadania się na różne tematy.

00:01:37.761 --> 00:01:45.200
Kochani, ta nasza rozmowa między
innymi z wspaniałym dziennikarzem

00:01:45.201 --> 00:01:50.080
Radomirem Wittem, z młodzieżą,
którą mam przyjemność uczyć,

00:01:50.081 --> 00:01:53.144
za chwileczkę oni przedstawią
się chociaż imieniem

00:01:53.194 --> 00:01:57.360
swoim, to chciałabym,
żebyście się przysłuchiwali,

00:01:57.560 --> 00:02:00.160
ale też będziecie zapraszani do rozmowy.

00:02:00.435 --> 00:02:04.480
Też będę was prosiła o
wypowiedzi do mikrofonu,

00:02:04.530 --> 00:02:07.240
ale nie będziecie musieli tu
przychodzić, jeśli ktoś się boi,

00:02:07.241 --> 00:02:09.920
bo wiem, że z tą odwagą
jest jeszcze różnie.

00:02:10.095 --> 00:02:15.160
Zachęcam was bardzo do tego,
żebyście mieli odwagę występowania

00:02:15.161 --> 00:02:19.080
i mówienia głośno,
wypowiadania się na ważne tematy.

00:02:19.081 --> 00:02:22.600
Dzisiaj takim ważnym
tematem jest "Słowo czy obraz?

00:02:22.750 --> 00:02:24.840
Co bardziej przemawia do odbiorcy?".

00:02:25.065 --> 00:02:29.840
Myślę, że dużo ciekawych
rzeczy dzisiaj tutaj się pojawi.

00:02:29.940 --> 00:02:35.240
Cieszę się bardzo, że pytania
będzie zadawał oprócz mnie

00:02:35.490 --> 00:02:37.640
znakomity dziennikarz Radomir Witt.

00:02:37.641 --> 00:02:41.680
I ja myślę, że zaczniemy, chociaż
młodzież jest tutaj najważniejsza,

00:02:41.830 --> 00:02:46.094
to chciałabym, żebyśmy
zaczęli może od przedstawienia

00:02:46.095 --> 00:02:50.320
siebie, czyli pan
przedstawi siebie, ja siebie,

00:02:50.620 --> 00:02:53.120
bo będę też trochę zapraszać młodzież,

00:02:53.121 --> 00:02:56.040
która jest tutaj na sali,
do różnych aktywności.

00:02:56.315 --> 00:02:58.760
A za chwilę oddamy głos młodzieży,

00:02:58.761 --> 00:03:01.040
która dzisiaj tutaj na tej
sali jest najważniejsza.

00:03:01.041 --> 00:03:04.880
My tylko z panem Radomirem
będziemy zadawać pewne pytania,

00:03:05.130 --> 00:03:07.000
będziemy rzucać jakieś hasła,

00:03:07.100 --> 00:03:12.720
a to właśnie młodzież tutaj
siedząca będzie się wypowiadała i wy.

00:03:12.945 --> 00:03:15.000
Ale zanim jeszcze
zaczniemy się przedstawiać,

00:03:15.001 --> 00:03:18.107
bardzo proszę, żebyście
nagrodzili brawami

00:03:18.108 --> 00:03:20.800
tę odważną grupę,
która dzisiaj tutaj siedzi.

00:03:23.030 --> 00:03:29.680
[oklaski]

00:03:29.681 --> 00:03:32.120
Poproszę teraz o kilka słów o sobie.

00:03:32.145 --> 00:03:35.240
Ja powiem za chwilę, dlaczego
ja też się przedstawię, dobrze?

00:03:35.241 --> 00:03:36.241
Zapraszam.

00:03:36.940 --> 00:03:38.560
- Fajne brawa dostaliście.

00:03:38.710 --> 00:03:42.760
Trzeba sobie zasłużyć, gratulacje.

00:03:42.910 --> 00:03:47.295
Zanim się przedstawię, jeżeli
mogę trochę na chwilę odejść

00:03:47.296 --> 00:03:50.960
tylko od tego tematu i pozwolić
sobie na kilka słów refleksji,

00:03:50.961 --> 00:03:54.120
dlatego że cieszę się, że
udało mi się do was przyjechać.

00:03:54.121 --> 00:03:55.800
Bardzo chciałbym was posłuchać

00:03:55.900 --> 00:03:59.240
i myślę, że to wszystko, co
powiecie będzie mega inspirujące

00:03:59.690 --> 00:04:01.520
i wrócę też z tym do
swojej codziennej pracy,

00:04:01.521 --> 00:04:04.000
bo jestem dziennikarzem,
który zajmuje się polityką,

00:04:04.400 --> 00:04:08.440
pracuję z politykami i chciałbym,
żeby politycy was słuchali.

00:04:08.715 --> 00:04:11.275
Mówię dokładnie o was,
bo nawet jeżeli wam się

00:04:11.276 --> 00:04:14.120
teraz wydaje, że jeszcze
nie możecie głosować,

00:04:14.121 --> 00:04:17.038
nie możecie mieć wpływu
na to, kto na przykład dostaje

00:04:17.039 --> 00:04:20.400
się do Sejmu, do Senatu albo
zajmuje jakieś ważne funkcje,

00:04:20.700 --> 00:04:22.640
to tak naprawdę macie wpływ.

00:04:22.641 --> 00:04:25.344
Jest wiele rzeczy, które
możecie zrobić, żeby naciskać

00:04:25.345 --> 00:04:29.560
na nich, żeby wasze sprawy,
to co leży wam na sercu,

00:04:29.561 --> 00:04:32.760
to co macie w głowie, żeby
było ważne dla polityków

00:04:32.761 --> 00:04:35.160
i żeby musieli się zajmować
tym, co jest dla was ważne.

00:04:35.460 --> 00:04:37.680
Więc chętnie posłucham o
tym, co jest dla was ważne,

00:04:37.780 --> 00:04:39.680
jak patrzycie na świat
i zabiorę to ze sobą.

00:04:40.005 --> 00:04:42.608
Ale zanim to, chciałem
powiedzieć kilka słów na temat tego,

00:04:42.609 --> 00:04:45.240
co widziałem, bo nasze
spotkanie to jest słowo i obraz,

00:04:45.390 --> 00:04:48.922
a ja wracam z pewnym obrazem,
tragicznym, przyglębiającym i

00:04:48.923 --> 00:04:52.880
smutnym obrazem tego, co
wydarzyło się w części naszej ojczyzny,

00:04:52.955 --> 00:04:55.280
w tych terenach, które
są dotknięte powodzią.

00:04:55.730 --> 00:04:59.280
I to też jest słowo, bo to są
relacje osób, które tam mieszkają.

00:04:59.530 --> 00:05:04.000
I tam też są, słuchajcie, wasi rówieśnicy,
którzy dzisiaj nie mogą iść do szkoły,

00:05:04.001 --> 00:05:06.041
dzisiaj nie mogą wziąć
udziału w jakichś zajęciach,

00:05:06.200 --> 00:05:09.120
dlatego że borykają się
teraz z bardzo trudną sytuacją.

00:05:09.770 --> 00:05:13.720
Bardzo bym was prosił,
żebyśmy wszyscy o nich pomyśleli

00:05:13.721 --> 00:05:18.280
i żebyśmy też zastanowili się, jak możemy
im pomóc, bo są różne formy pomocy

00:05:18.330 --> 00:05:21.280
i głęboko wierzę w to, że
wszyscy jak tutaj siedzimy,

00:05:21.281 --> 00:05:24.280
każdy na różny sposób,
ale możemy im jakoś pomóc.

00:05:24.281 --> 00:05:28.280
Więc pamiętajcie o swoich rówieśnikach,
rówieśniczkach z różnych części Polski,

00:05:28.805 --> 00:05:32.280
którzy teraz borykają się z
bardzo, bardzo trudną sytuacją,

00:05:32.281 --> 00:05:36.361
ich rodziny potraciły majątki, to wszystko,
co dla nich było najważniejsze w życiu.

00:05:36.530 --> 00:05:38.923
I myślę, że każdy z nas
na jakiś sposób może

00:05:38.924 --> 00:05:41.280
pomóc, więc bardzo was
proszę pamiętajmy o tym.

00:05:43.880 --> 00:05:45.280
Dziękuję bardzo.

00:05:45.281 --> 00:05:49.280
Tak, na pewno temat tego, co się dzieje
w tej chwili w Polsce, na południu Polski,

00:05:49.281 --> 00:05:53.280
gdzieś się tu pojawi przy okazji
właśnie tej rozmowy też o obrazach,

00:05:53.430 --> 00:05:57.280
które pokazywane są w mediach.

00:05:57.281 --> 00:06:03.280
Nie wiem, za chwilę też zapytam was i
tutaj zebranych na scenie młodych ludzi,

00:06:03.281 --> 00:06:09.280
co właśnie najczęściej oglądają, jakie
wiadomości, jakie obrazy do nich trafiają,

00:06:09.680 --> 00:06:12.280
ale to może za chwilę jeszcze
tylko się przedstawię krótko.

00:06:12.355 --> 00:06:16.280
Jestem nauczycielką języka
polskiego w Szkole Podstawowej nr 5.

00:06:16.281 --> 00:06:18.389
Nie zapytam, czy ktoś zna,
bo na pewno się zgłoszą

00:06:18.390 --> 00:06:22.280
moi uczniowie, którzy
tu dzisiaj ze mną przybyli.

00:06:22.330 --> 00:06:25.280
Oprócz tego pracuję
również w Pałacu Młodzieży

00:06:25.281 --> 00:06:28.280
i tutaj będzie chwilę, dosłownie
sekunda lokowania produktu.

00:06:28.281 --> 00:06:34.280
Zapraszam na zajęcia, prowadzę zajęcia
"Kreacja literacka i dziennikarskim okiem".

00:06:34.755 --> 00:06:37.280
Więc jak gdyby mam tu trochę też prawo

00:06:37.555 --> 00:06:40.280
zasiąść i zadawać takie
trochę dziennikarskie pytania.

00:06:40.281 --> 00:06:44.280
Zachęcam was bardzo do
przychodzenia na te zajęcia,

00:06:44.281 --> 00:06:51.280
one są bezpłatne w samym centrum
Gdańska, przy Neptunie na ulicy Ogarnej.

00:06:51.281 --> 00:06:55.280
Bardzo, bardzo serdecznie zapraszam,
robimy tam rzeczy naprawdę niezwykłe.

00:06:55.281 --> 00:06:57.280
Uczymy się takiego dziennikarstwa,

00:06:57.281 --> 00:07:00.280
może nie takiego, że biegamy
już z mikrofonem, kamerą,

00:07:00.281 --> 00:07:02.258
natomiast uczymy
się jak zostać dobrym

00:07:02.259 --> 00:07:06.280
dziennikarzem, co zrobić,
a zaczyna się ta droga

00:07:06.580 --> 00:07:08.280
tak naprawdę od szkoły podstawowej,

00:07:08.680 --> 00:07:13.280
a powinno się zaczynać nawet chyba już od
przedszkola, czyli od myślenia krytycznego.

00:07:13.281 --> 00:07:17.280
Ale zanim do tego jeszcze przejdziemy...
Ja się tylko wtrącę jednym słowem,

00:07:17.330 --> 00:07:21.280
bo chciałem powiedzieć, że
to jest najlepsza możliwa droga

00:07:21.281 --> 00:07:26.280
i też podziękować za to, co państwo robią,
za tego rodzaju zajęcia, bo ja zaczynałem,

00:07:26.281 --> 00:07:29.280
ja jestem z Wrocławia,
wspomniane zalane tereny

00:07:29.281 --> 00:07:33.280
Lądek Zdrój, to z kolei
rodzinne miasto mojej mamy

00:07:33.830 --> 00:07:37.280
i we Wrocławiu chodziłem na zajęcia
dziennikarskie do Młodzieżowego Domu Kultury.

00:07:37.281 --> 00:07:41.280
I tam chodziłem do pracowni dziennikarskiej
i od tego właściwie wszystko się zaczęło.

00:07:41.830 --> 00:07:43.909
Oprócz jakiejś gazetki
szkolnej i tego rodzaju

00:07:43.910 --> 00:07:46.280
rzeczy, to właśnie zaczęło
się od takich miejsc,

00:07:46.330 --> 00:07:48.280
jak Młodzieżowy Dom
Kultury, Pałac Młodzieży,

00:07:48.281 --> 00:07:50.280
różnie to się nazywa w
zależności od różnych miast,

00:07:50.281 --> 00:07:54.280
ale to jest super rzecz i korzystajcie
z tego, jeżeli tylko możecie.

00:07:54.305 --> 00:07:56.280
Bo nawet jeżeli nie zostaniecie
dziennikarzem albo dziennikarką,

00:07:56.281 --> 00:08:02.280
to naprawdę daje to dużo umiejętności
patrzenia na świat i rozumienia świata.

00:08:02.430 --> 00:08:06.280
Zgadzam się, ja już mam uczniów,
którzy zostali dziennikarzami

00:08:06.355 --> 00:08:09.280
właśnie po zajęciach, właściwie
po kółku nawet dziennikarskim,

00:08:09.405 --> 00:08:14.280
ale tu w Pałacu Młodzieży też już wiem,
że kilka osób będzie na te studia szło.

00:08:14.530 --> 00:08:18.280
Kochani, zacznę takim
sposobem trochę szkolnym.

00:08:18.281 --> 00:08:23.280
Przypomnimy sobie, bo jesteście dzisiaj
tutaj ze szkół różnych, więc żeby też było,

00:08:23.281 --> 00:08:25.280
że właściwie jak będziecie
opowiadać w domu,

00:08:25.880 --> 00:08:28.280
czy były lekcje albo czy to był czas,

00:08:28.281 --> 00:08:31.280
który warto było tutaj spędzić,
to powiecie, że na pewno,

00:08:31.330 --> 00:08:34.280
chociażby wysłuchując
dwóch poprzednich wykładów,

00:08:34.281 --> 00:08:39.280
ale przypomnimy sobie, być może ktoś zna
wiersz Wisławy Szymborskiej "Możliwości".

00:08:39.281 --> 00:08:42.280
Czy ktoś słyszał taki wiersz?

00:08:42.281 --> 00:08:45.280
Ja nie będę całego
czytać, nie martwcie się.

00:08:45.281 --> 00:08:50.280
Natomiast przeczytam kilka
zdań i od tych zdań wyjdę do tego,

00:08:50.281 --> 00:08:55.280
żeby zadać pytanie tutaj naszym
debatującym młodym ludziom.

00:08:58.455 --> 00:09:02.280
Wisława Szymborska, wiersz "Możliwości".

00:09:02.281 --> 00:09:06.280
"Wolę kolor zielony, wolę
stare ilustracje w prążki,

00:09:06.281 --> 00:09:10.280
wolę śmieszność pisania wierszy
od śmieszności ich niepisania.

00:09:10.281 --> 00:09:13.280
Wolę mieć zastrzeżenia, wolę wiele rzeczy,

00:09:13.281 --> 00:09:18.280
których tu nie wymieniłam, od
wielu również tu niewymienionych.

00:09:18.930 --> 00:09:21.997
I ja zapytam, tak jakbyśmy
mieli ułożyć kolejne

00:09:21.998 --> 00:09:25.280
wersy tego wiersza w
bardzo skrótowej formie.

00:09:25.281 --> 00:09:28.106
Wolę obraz czy słowo?

00:09:32.856 --> 00:09:36.280
" - Wolę obraz.

00:09:36.281 --> 00:09:42.280
- Skrótki uzasadnienie, jednym
zdajem chociażby, żeby było jak w szkole.

00:09:42.430 --> 00:09:45.280
- Ponieważ dobrze go zapamiętuję.

00:09:47.280 --> 00:09:50.280
Ja będę się za chwilę odnosić
też z panem Radomirem

00:09:50.281 --> 00:09:54.280
do wypowiedzi tutaj naszych
debatujących uczniów.

00:09:54.281 --> 00:09:58.280
Ale wy też zapamiętujcie, bo ja za
chwilę też skieruję do was pytanie

00:09:58.430 --> 00:10:01.280
i warto wziąć udział w wypowiadaniu się.

00:10:01.281 --> 00:10:06.280
Tak jak powiedziałam, ja podejdę do kogoś,
kto się zgłosi, żeby przekazać mikrofon.

00:10:06.530 --> 00:10:08.280
I proszę, żebyście się nie bali, tak?

00:10:08.780 --> 00:10:11.280
To są też uczniowie szkoły podstawowej

00:10:11.281 --> 00:10:15.280
i oni na pewno są bardzo
przyjaźnie do was tutaj nastawieni.

00:10:15.281 --> 00:10:17.280
Agnieszko, poproszę ciebie.

00:10:17.281 --> 00:10:20.280
Tam kolejne osoby, to
będziecie mieli mikrofon.

00:10:21.430 --> 00:10:25.280
- Wolę słowo, ponieważ
jest bardziej konkretne.

00:10:31.680 --> 00:10:32.280
- Halo?

00:10:32.281 --> 00:10:33.280
- Słychać?

00:10:33.281 --> 00:10:34.281
- Chyba.

00:10:35.180 --> 00:10:36.280
Słychać, słychać.

00:10:37.180 --> 00:10:39.280
Ja wolę obraz.

00:10:39.780 --> 00:10:42.280
Jest też tak naprawdę uniwersalnym.

00:10:42.281 --> 00:10:43.280
- Do mikrofonu.

00:10:43.281 --> 00:10:44.280
- Słucham?

00:10:44.281 --> 00:10:48.280
- Wolę obraz, bo jest
uniwersalnym językiem.

00:10:48.730 --> 00:10:51.280
Raczej każdy zrozumie obraz.

00:10:51.281 --> 00:10:53.280
Mięzyków mamy kilka.

00:10:53.281 --> 00:10:56.280
Obraz dotrze do większości.

00:10:56.355 --> 00:11:00.280
- Ja tylko wspomnę, że Kacper
jest znakomitym rysownikiem

00:11:00.281 --> 00:11:05.280
i jak kiedyś napiszę książkę, to
już wiem, kto będzie ją ilustrował.

00:11:05.480 --> 00:11:09.280
Mój uzdolniony uczeń z klasy
siódmej C przepięknie maluje,

00:11:09.281 --> 00:11:11.280
stąd tutaj pewnie też ta
wypowiedź właśnie o obrazie.

00:11:11.281 --> 00:11:13.280
- To ja też się zgłaszam na przyszłość.

00:11:13.281 --> 00:11:16.280
W kolejce po ilustrację do książek.

00:11:16.281 --> 00:11:18.280
- Kacper, masz pracę już.

00:11:21.280 --> 00:11:27.280
- Wolę słowa, bo dają możliwość stworzenia
bogatych oraz wielowarstwowych opowieści.

00:11:31.130 --> 00:11:37.281
- Wolę obrazy, dlatego bo namawiają
nas z każdej strony, żebyśmy coś kupili.

00:11:39.680 --> 00:11:45.280
- Nie mam jednoznacznego zdania, ponieważ
wszystko zależy od osoby i okoliczności.

00:11:49.930 --> 00:11:51.280
- Słychać? - Słychać.

00:11:52.380 --> 00:11:57.280
- Wolę obraz, dlatego że
jest dla większości osób

00:11:57.281 --> 00:12:01.280
bardziej łatwiejszy do
zapamiętania i zrozumienia.

00:12:04.430 --> 00:12:10.280
- Ja wolę obraz, ponieważ daje pole
do interpretacji i łatwo wsiąga w pamięć.

00:12:10.281 --> 00:12:14.280
Wszystko do tego może przedstawiać
nawet najbardziej kompleksowe sytuacje.

00:12:15.080 --> 00:12:22.280
- Wolę obraz, ponieważ lepiej
przemawia, łatwiej go będzie zapamiętać

00:12:22.580 --> 00:12:28.280
oraz daje możliwość zrozumienia czegoś.

00:12:30.680 --> 00:12:35.280
- Dziękuję.
Poprosimy dziennikarza profesjonalnego

00:12:35.281 --> 00:12:39.280
też o wypowiedź, bo to będzie
bardzo też ciekawa informacja.

00:12:39.281 --> 00:12:41.280
- Wolę obraz czy słowo?

00:12:41.281 --> 00:12:43.543
- Po pierwsze chciałem
powiedzieć, że wszyscy

00:12:43.643 --> 00:12:47.280
macie rację i każda z
tych odpowiedzi jest dobra,

00:12:49.030 --> 00:12:51.280
bo to wszystko, na co zwróciliście uwagę,

00:12:51.630 --> 00:12:56.280
też odnosi się bezpośrednio do dziennikarstwa,
bo są różne rodzaje dziennikarstwa.

00:12:56.281 --> 00:12:59.280
Ja też zresztą tego doświadczyłem,
pracując w różnych miejscach,

00:12:59.281 --> 00:13:02.406
teraz pracuję w telewizji i
telewizja jest taką kumulacją.

00:13:02.430 --> 00:13:04.280
Tam jest i obraz, i słowo.

00:13:04.281 --> 00:13:06.280
I dlatego to wszystko, o czym mówiliście,

00:13:06.455 --> 00:13:09.280
to są ważne i bardzo potrzebne odpowiedzi,

00:13:09.281 --> 00:13:13.281
dlatego że my w telewizji to wszystko
staramy się łączyć, na co zwracacie uwagę.

00:13:13.705 --> 00:13:16.280
Ale też jestem w stanie docenić samo słowo

00:13:16.430 --> 00:13:19.280
albo sam obraz, bo zaczynałem od pisania,

00:13:19.680 --> 00:13:21.280
później pracowałem w radiu.

00:13:21.580 --> 00:13:24.280
W radiu nie ma wyjścia,
w radiu jest tylko słowo.

00:13:24.281 --> 00:13:26.791
Możemy słowem namalować
pewien obraz i możemy

00:13:26.792 --> 00:13:29.281
działać na wyobraźnię
osób, które nas słuchają.

00:13:29.355 --> 00:13:31.280
To zresztą jest najpiękniejsze w radiu.

00:13:32.080 --> 00:13:37.280
W gazecie, w internecie możemy uzupełnić
słowo obrazem albo może być też sam obraz.

00:13:37.281 --> 00:13:43.280
Z kolei w telewizji mamy wszystko,
mamy słowo i obraz i to tworzy całość,

00:13:43.281 --> 00:13:47.280
jeżeli chcemy pokazać różnego rodzaju
zjawiska i opisać to, jaki jest świat.

00:13:47.281 --> 00:13:52.280
W każdym razie każde z waszych wypowiedzi,
każde wasze spojrzenie jest bardzo trafne

00:13:52.530 --> 00:13:54.280
i też jestem naprawdę pod wrażeniem,

00:13:54.281 --> 00:13:57.280
że dostrzegacie to, co
najważniejsze w tych zagadnieniach,

00:13:57.281 --> 00:14:01.280
którymi dzisiaj się zajmujemy
i tak potraficie na to spojrzeć.

00:14:01.281 --> 00:14:02.281
Super.

00:14:03.280 --> 00:14:05.280
Ja jeszcze przekażę mikrofon Darii,

00:14:05.655 --> 00:14:07.280
która jeszcze do nas dotarła.

00:14:07.281 --> 00:14:09.280
Dario, obraz czy słowo?

00:14:10.380 --> 00:14:13.280
Słowo, ponieważ dzięki słowom
możemy wyrażać uczucia,

00:14:13.530 --> 00:14:17.280
emocje i to, jak się czuć,
i w sensie i informacje.

00:14:18.730 --> 00:14:23.280
Rzeczywiście tutaj młodzież
zwróciła uwagę na różne takie aspekty.

00:14:23.281 --> 00:14:28.280
Ja wiem, jak ja podczas zajęć, czy na
języku polskim, czy w Pałacu Młodzieży

00:14:28.281 --> 00:14:31.959
robię taki mały test, żeby
sprawdzić, jak duża jest

00:14:31.960 --> 00:14:36.280
uważność na słowa i
rzeczywiście, czy te słowa są ważne.

00:14:36.281 --> 00:14:39.281
Bo najpierw pytam tylko, dla
kogo słowo, dla kogo obraz.

00:14:39.580 --> 00:14:42.154
I tam szczególnie cieszę
się, jeśli jest grupa, w

00:14:42.155 --> 00:14:47.280
której więcej osób wyraziło,
stanęło po stronie słowa.

00:14:47.281 --> 00:14:51.280
I wtedy robimy sobie taki
test, bez ocen oczywiście,

00:14:51.281 --> 00:14:54.280
w którym moi uczniowie
też ten test znają.

00:14:54.680 --> 00:15:00.271
To jest test polegający na tym,
że wysłuchują dosłownie bardzo

00:15:00.272 --> 00:15:06.280
króciutkiej opowieści o tym, jak
do sklepu wchodzi pewna osoba,

00:15:06.480 --> 00:15:12.280
która ma na ramieniu, ja tylko niektóre
zdania zacytuję, małą damską torebkę,

00:15:12.530 --> 00:15:17.280
a na głowie czarny kapelusz i
w sklepie jest również policjant.

00:15:17.281 --> 00:15:24.002
Pani kasierka w pewnym momencie
mówi do policjanta, już jest tam 18.

00:15:24.003 --> 00:15:26.280
00, załóżmy, mówi,
jak która godzina.

00:15:26.755 --> 00:15:28.280
I historia się właściwie kończy.

00:15:28.281 --> 00:15:30.280
Do tego są stwierdzenia.

00:15:30.281 --> 00:15:33.708
Test polega na tym, że ja
odczytuję różne stwierdzenia

00:15:33.709 --> 00:15:36.280
i trzeba się zadeklarować,
napisać tak lub nie.

00:15:36.281 --> 00:15:38.280
Nie ma odpowiedzi, nie wiem.

00:15:38.880 --> 00:15:44.280
Jak, powiedzcie, przypomnijcie,
kto zdał u nas ten test?

00:15:45.280 --> 00:15:46.280
Nikt.

00:15:46.330 --> 00:15:48.280
Nikt nie zdaje tego testu.

00:15:48.755 --> 00:15:52.280
Natomiast jest to powód do tego,
żeby mówić o ciekawych rzeczach.

00:15:52.281 --> 00:15:53.281
O co chodzi?

00:15:53.755 --> 00:15:57.280
Odpowiedzi uczniów,
ja robię również te testy,

00:15:57.281 --> 00:16:02.280
bo prowadzę również szkolenia
dla osób dorosłych, dla nauczycieli.

00:16:02.281 --> 00:16:10.280
Żadna z osób nie zastanawia
się, że zdania, które ja czytam,

00:16:10.580 --> 00:16:17.280
są opiniami o czymś, co zasłyszane
było, ale nie do końca sprawdzone.

00:16:17.380 --> 00:16:23.280
Bo jeśli zdanie brzmi "Do sklepu wchodzi
pewna osoba z damską torebką na ramieniu",

00:16:23.281 --> 00:16:26.662
a jedno ze zdań twierdzących
brzmi "Do sklepu weszła

00:16:26.663 --> 00:16:32.280
kobieta z torebką na ramieniu",
wszyscy odpowiadają tak.

00:16:32.580 --> 00:16:37.280
Zobaczcie, co wychwytujemy,
słysząc różne słowa.

00:16:37.281 --> 00:16:39.280
Wychwytujemy często to, co chcemy,

00:16:39.705 --> 00:16:41.280
ale wtedy to już jest opinia.

00:16:41.281 --> 00:16:46.280
Zadanie należy do zadań
z myślenia krytycznego

00:16:46.480 --> 00:16:51.280
i to kolejne pojęcie, które kiedy
zadaję, co to jest myślenie krytyczne,

00:16:51.680 --> 00:16:53.280
słyszę odpowiedzi różne.

00:16:53.281 --> 00:16:57.280
I teraz podejdę sobie do osoby,
której nie uczę, czyli na chybił trafił.

00:16:57.281 --> 00:16:59.280
Proszę się nie bać.

00:16:59.281 --> 00:17:00.280
Proszę się nie bać.

00:17:00.281 --> 00:17:04.280
Już sobie wybrałam
osobę, do której podejdę.

00:17:04.281 --> 00:17:09.280
Spokojnie, wszystko... Nie, nie,
miej gumę, dobrze, wszystko jest okej.

00:17:09.281 --> 00:17:13.280
Powiedz mi, co to jest myślenie krytyczne?

00:17:13.281 --> 00:17:15.280
- Mówi mi słowa.

00:17:15.281 --> 00:17:16.280
- Nie wiem.

00:17:16.281 --> 00:17:17.280
- Nie wiem. To też jest pewnie odpowiedź.

00:17:17.281 --> 00:17:22.280
Tylko prosiłabym następną osobę, żeby
już nie ukradła tej odpowiedzi, nie wiem.

00:17:22.281 --> 00:17:24.280
Co to jest myślenie krytyczne?

00:17:29.630 --> 00:17:33.280
- Słuchajcie, a ja mam też do was
kilka pytań, jeżeli mogę też mieć, dobra?

00:17:33.281 --> 00:17:35.280
Bo to będzie też dla mnie mega ważne.

00:17:35.330 --> 00:17:38.280
- Co to jest myślenie krytyczne?

00:17:38.281 --> 00:17:41.280
Słuchajcie, bo najczęściej odpowiedź...
Ja może podpowiem wtedy, dobra?

00:17:41.281 --> 00:17:44.280
Ja jestem z tych nauczycieli,
które podpowiadają na sprawdzianie.

00:17:44.555 --> 00:17:49.280
Czy wszyscy prawie odpowiadają,
że to jest krytykowanie?

00:17:49.405 --> 00:17:51.280
I tak, o tutaj się ktoś zgłosił.

00:17:51.630 --> 00:17:54.280
- Tu jeszcze w pierwszym rzędzie mamy.

00:17:55.280 --> 00:17:57.280
- Doszukiwanie się różnych rzeczy.

00:17:57.980 --> 00:18:00.280
- Dziękuję, za chwilę,
kto jeszcze się tu zgłosił?

00:18:00.780 --> 00:18:03.280
- Szybkie podejmowanie jakiejś decyzji.

00:18:04.330 --> 00:18:05.330
- I jeszcze ktoś?

00:18:06.180 --> 00:18:15.280
- Na przykład myślenie krytyczne to jest,
gdy na przykład pożar, no ty już wiesz,

00:18:15.480 --> 00:18:20.280
jak stąd wyjść, żeby nie zginąć.

00:18:20.580 --> 00:18:25.280
- Czyli ktoś tu chyba mówi o tym
szybkim podejmowaniu decyzji też, tak?

00:18:25.430 --> 00:18:27.280
Że to jest szybkie podejmowanie decyzji.

00:18:27.780 --> 00:18:32.280
Poproszę o jakieś pytania teraz,
zaraz wyciągniemy w miastu.

00:18:32.281 --> 00:18:34.697
- Ja tutaj chciałem kilka rzeczy
sprawdzić, w sensie dowiedzieć

00:18:34.698 --> 00:18:37.280
się bardziej, bo to dla mnie
też będzie bardzo pomocne.

00:18:37.281 --> 00:18:40.280
Słuchajcie, jak często
wam się zdarza sprawdzać,

00:18:40.680 --> 00:18:45.280
czy na przykład obrazek, który
zobaczyliście w internecie, jest prawdziwy?

00:18:45.281 --> 00:18:48.280
Mieliście jakąś taką sytuację, że na
przykład trafiliście na jakiś obrazek,

00:18:48.281 --> 00:18:52.280
zdjęcie w internecie i
okazało się nieprawdziwe.

00:18:53.005 --> 00:18:55.280
No i co to było na przykład?

00:18:55.880 --> 00:18:59.280
No, no, no, no, a kto z was w
ogóle słyszał o sztucznej inteligencji?

00:18:59.281 --> 00:19:00.281
Pewnie wszyscy, co?

00:19:00.680 --> 00:19:02.280
Ręka do góry, kto słyszał?

00:19:02.680 --> 00:19:04.280
A kto słyszał o tym, co ona może zrobić?

00:19:04.281 --> 00:19:06.280
Co ona może stworzyć?

00:19:06.980 --> 00:19:09.280
I co może zrobić taka
sztuczna inteligencja?

00:19:09.680 --> 00:19:12.280
Czekajcie, ja sobie trochę
pochodzę, bo ja nie lubię siedzieć.

00:19:12.281 --> 00:19:13.280
Kto tu chciał mówić?

00:19:13.281 --> 00:19:14.280
Proszę.

00:19:14.281 --> 00:19:15.280
- Obrazy.

00:19:15.281 --> 00:19:16.280
- Dobra, obrazy.

00:19:16.281 --> 00:19:19.280
A jakie to są obrazy, te, które
może stworzyć sztuczna inteligencja?

00:19:19.281 --> 00:19:20.281
Idę do ciebie.

00:19:23.080 --> 00:19:24.280
Proszę.

00:19:24.580 --> 00:19:29.280
- Sztuczna inteligencja może
stworzyć obrazy, które nie istnieją.

00:19:29.330 --> 00:19:35.280
Możesz coś napisać do sztucznej inteligencji
i ona to coś wytworzy z niczego.

00:19:37.030 --> 00:19:39.280
- Świetna odpowiedź.
Bardzo, bardzo, bardzo dobrze.

00:19:39.380 --> 00:19:40.380
Proszę.

00:19:41.180 --> 00:19:48.280
- Albo sztuczna inteligencja może też
wymyślone takie obrazy własne stworzyć.

00:19:48.281 --> 00:19:56.280
I nie zawsze takie obrazy
są w internecie, wymyślone.

00:19:56.281 --> 00:19:58.280
I tak.

00:19:59.080 --> 00:20:00.280
- Słuchajcie, to jest
mega ważne, co mówicie.

00:20:00.281 --> 00:20:03.280
Czyli sztuczna inteligencja może
stworzyć... Dobra, idę do ciebie.

00:20:03.281 --> 00:20:06.280
Obrazy, które nie istnieją,
możesz stworzyć coś z niczego.

00:20:06.281 --> 00:20:07.280
Co jeszcze?

00:20:07.281 --> 00:20:08.281
- Dosłownie wszystko.

00:20:08.680 --> 00:20:10.280
- Dosłownie wszystko możesz stworzyć.

00:20:10.605 --> 00:20:12.280
Dobra, czy ja dotrę do ciebie?

00:20:12.281 --> 00:20:14.321
Słuchajcie, przekazujecie mikrofon koledze.
Proszę.

00:20:17.830 --> 00:20:19.845
- Nie zgadzam się z
tym, że tworzę obrazy z

00:20:19.846 --> 00:20:22.280
niczego, bo tak naprawdę
tworzę ze wszystkiego.

00:20:22.281 --> 00:20:25.280
Z jakichś milionów różnych
innych obrazów i takich rzeczy.

00:20:25.281 --> 00:20:27.280
- Okej, dobra.

00:20:27.281 --> 00:20:29.280
Ktoś jeszcze?

00:20:29.430 --> 00:20:31.280
- Ktoś jeszcze? Coś chciał dodać?

00:20:31.580 --> 00:20:33.280
Kto jeszcze? Proszę, tu.

00:20:33.281 --> 00:20:35.280
- Może tworzyć wypowiedzi, zdania.

00:20:35.380 --> 00:20:39.280
- Czyli tworzy nie tylko obrazy,
ale tworzy też słowa, co nie?

00:20:39.980 --> 00:20:45.563
- I też może, ja chciałam
jeszcze dodać, że może też takie

00:20:45.564 --> 00:20:50.280
układanki tworzyć, że na
przykład łączy jakieś obrazy,

00:20:50.780 --> 00:20:59.280
łączy sobie jeden obraz z drugim i powstaje
coś zupełnie innego, czego nie było.

00:20:59.281 --> 00:21:00.281
- Super.

00:21:00.680 --> 00:21:02.280
Ktoś jeszcze?

00:21:02.281 --> 00:21:04.280
Słuchajcie, ostatnia szansa.

00:21:04.281 --> 00:21:06.280
- Może się uczyć.

00:21:06.281 --> 00:21:08.280
- To jest bardzo ważne, to o czym mówisz.
Może się uczyć.

00:21:08.281 --> 00:21:10.280
Czy ktoś jeszcze, żebym
nikogo nie zignorował?

00:21:10.630 --> 00:21:12.280
Dobrze, tak? Proszę.

00:21:12.755 --> 00:21:18.889
- Sztuczna inteligencja może
wytworzyć filmik, gdzie jakaś

00:21:18.939 --> 00:21:24.280
osoba mówi jakieś słowa, a
tak naprawdę ich nie powiedziała,

00:21:24.281 --> 00:21:29.280
bo sztuczna inteligencja może
bardzo dobrze odwzorować kogoś głos

00:21:29.281 --> 00:21:34.280
i wtedy ważna osoba jakaś, to
może wypowiedzieć jakieś słowa,

00:21:34.281 --> 00:21:40.280
ale to sztuczna inteligencja je zrobiła i
to nie muszą być jej prawdziwe słowa.

00:21:40.880 --> 00:21:43.280
- Słuchajcie, mega szacun
za wasze odpowiedzi.

00:21:43.281 --> 00:21:46.280
Tu wam dam mikrofon,
żebyście też mieli swój, proszę.

00:21:46.380 --> 00:21:50.280
Bo to wszystko, na co zwracacie
uwagę, jest mega ważne

00:21:50.281 --> 00:21:52.280
i jestem mega pod
wrażeniem waszej wrażliwości,

00:21:52.281 --> 00:21:54.280
wiedzy, mądrości i
tego, że o tym wiecie.

00:21:54.480 --> 00:21:58.280
A pytam o to nieprzypadkowo, dlatego
że rozmawiamy o słowie i obrazie.

00:21:58.281 --> 00:22:02.680
Rozmawiamy o krytycznym
myśleniu i to jest wyzwanie,

00:22:02.681 --> 00:22:06.280
jak krytycznie myśleć i
zachować ten pakiet umiejętności

00:22:06.405 --> 00:22:10.280
w dobie, gdy, jak sami powiedzieliście,
jesteśmy otoczeni słowem i obrazem,

00:22:10.281 --> 00:22:16.280
który może powstać ze
wszystkiego, od zera, być fałszywy,

00:22:16.281 --> 00:22:19.280
ale jednocześnie, słuchajcie,
spełniać przesłanki prawdziwości.

00:22:19.281 --> 00:22:22.280
Czyli coś, co nie istnieje,
jest jakimś wytworem,

00:22:22.380 --> 00:22:26.360
jednocześnie stwarza
pozory, że ktoś coś

00:22:26.361 --> 00:22:29.280
powiedział, ktoś coś
napisał, ktoś coś stworzył.

00:22:29.580 --> 00:22:31.280
To jest ogromne wyzwanie.

00:22:31.281 --> 00:22:32.281
No, proszę.

00:22:32.980 --> 00:22:35.280
Jeszcze bym się chciała
wypowiedzieć na ten temat,

00:22:35.281 --> 00:22:39.366
że sztuczna inteligencja
może jeszcze wytwarzać

00:22:39.416 --> 00:22:43.280
programy, kody i
podobne takie rzeczy.

00:22:44.130 --> 00:22:48.280
I też według mnie nadużywanie
sztucznej inteligencji

00:22:48.380 --> 00:22:55.280
będzie miało taki skutek, że
ludzie bardzo staną się leniwi.

00:22:55.480 --> 00:22:57.280
To jest bardzo źle.

00:22:57.281 --> 00:23:01.280
No i dlatego właśnie ta nasza
postawa, to myślenie krytyczne,

00:23:01.281 --> 00:23:04.280
tutaj też wielkie brawa dla
osób, które się wypowiedziały.

00:23:04.281 --> 00:23:07.280
To nie wiem, to
też jest... Brawo!

00:23:07.281 --> 00:23:15.280
[oklaski]

00:23:15.430 --> 00:23:18.172
To nie wiem, też jest
ważne, bo jeśli jeszcze

00:23:18.173 --> 00:23:21.280
czegoś nie wiemy, to
mamy szansę się dowiedzieć.

00:23:21.281 --> 00:23:23.280
Myślę sobie, że jeśli
chodzi o myślenie krytyczne,

00:23:23.281 --> 00:23:25.280
to musicie pamiętać o
jednej rzeczy, to są postawy,

00:23:25.281 --> 00:23:28.280
o których te osoby, które
się wypowiedziały, mówiły.

00:23:28.281 --> 00:23:31.280
Bo to jest...
i to o czym ja też wspomniałam,

00:23:31.281 --> 00:23:35.280
z tą historyjką, z osobą,
która wchodzi do sklepu.

00:23:35.281 --> 00:23:37.280
Jeśli my słyszymy osoba,
która wchodzi do sklepu,

00:23:37.281 --> 00:23:40.280
a ma damską torebkę i
my od razu w odpowiedzi,

00:23:40.281 --> 00:23:46.280
że wchodzi kobieta, bo zostaje nam
w głowie, w uszach ta damska torebka,

00:23:46.281 --> 00:23:52.280
no to odpowiadając my nic innego nie robimy,
jak oddzielamy lub nie, fakty od opinii.

00:23:52.281 --> 00:23:58.280
Jeśli tutaj ktoś mówił o tym pożarze,
to myślimy o konsekwencjach.

00:23:58.281 --> 00:24:02.280
Potrafimy logiczne powiązania
tworzyć, myślimy o myśleniu.

00:24:02.355 --> 00:24:06.280
Czyli skąd wzięliśmy
odpowiedź na jakieś pytanie.

00:24:06.281 --> 00:24:11.280
Ja tutaj dlatego prosiłam, żeby było
chociaż jedno zdanie do powiedzenia.

00:24:11.281 --> 00:24:16.280
Dlaczego obraz, czy...
a może właśnie słowo.

00:24:16.480 --> 00:24:19.280
No to teraz zrobimy
jeszcze taką kolejną rundkę.

00:24:19.281 --> 00:24:22.280
To może książka, czy film.

00:24:22.281 --> 00:24:26.280
Dalej będziemy jakby w
tym temacie obraz, czy słowo.

00:24:26.830 --> 00:24:30.280
Film, czy książka? Książka, czy film?

00:24:30.630 --> 00:24:35.280
Film, ponieważ można zobaczyć,
jak naprawdę wyglądały różne rzeczy,

00:24:35.530 --> 00:24:39.280
albo jak ktoś coś stworzył
i jest to bardzo ładne.

00:24:39.805 --> 00:24:45.280
Książka, bo można sobie
wyobrazić, jak wygląda film.

00:24:47.280 --> 00:24:51.280
Książka, ponieważ dzięki
temu jesteśmy kreatywni,

00:24:51.281 --> 00:24:55.280
bo sobie wyobrażamy
wygląd postaci, miejsc itp.

00:24:56.480 --> 00:24:59.608
Książka, ponieważ często
filmy są na przykład na

00:24:59.609 --> 00:25:05.280
podstawie książki, to nie
jest dobrze odwzorowane.

00:25:06.980 --> 00:25:11.280
Książka, ponieważ w książce
mamy więcej informacji.

00:25:12.280 --> 00:25:16.280
Książka, dlatego, bo
można ją bardziej zrozumieć.

00:25:16.980 --> 00:25:22.280
Książka, ponieważ tam można sobie
wyobrazić wiele więcej rzeczy niż w filmie.

00:25:25.030 --> 00:25:29.280
Według mnie też będzie książka,
dlatego, że jak my czytamy,

00:25:29.281 --> 00:25:33.280
to my mamy taki bardziej
rozwinięty opis postaci.

00:25:33.281 --> 00:25:35.596
Jak na przykład się
chcemy przygotować do

00:25:35.597 --> 00:25:38.280
sprawdzianu, to nie będziemy
cały czas oglądać film.

00:25:38.281 --> 00:25:41.280
Po prostu otworzymy książkę
i znajdziemy ten fragment.

00:25:41.281 --> 00:25:45.280
I mamy...
nie tak, że w filmie po prostu widzimy,

00:25:45.430 --> 00:25:50.280
kto tak wygląda, a mamy
opis, jak on wygląda.

00:25:50.730 --> 00:25:53.280
No i tym podobne rzeczy.

00:25:56.280 --> 00:25:58.668
Ja uważam, że książka,
ponieważ zawiera mnóstwo

00:25:58.669 --> 00:26:01.280
informacji, które na
przykład w filmie zobaczymy,

00:26:01.281 --> 00:26:04.280
na przykład każdy szczegół
jest tam zupełnie opisany.

00:26:05.030 --> 00:26:08.280
I nie można tak, by tego nie
zauważyć, bo przecież czytamy.

00:26:11.280 --> 00:26:19.280
Książka, ponieważ ma więcej szczegółów,
opisy różnych miejsc, budynków, postaci.

00:26:19.430 --> 00:26:23.280
Oraz książka nie ma promieniowania,
które nie jest zdrowe dla oczu.

00:26:23.281 --> 00:26:26.280
Co prawda, to prawda.

00:26:26.281 --> 00:26:30.280
Brawo. Dobrze się pojawił
element zdrowia, bardzo ważny.

00:26:30.281 --> 00:26:37.280
[oklaski]

00:26:37.281 --> 00:26:39.280
Ja nie wiem, czy ktoś
podliczał, ile razy pojawiły się.

00:26:39.281 --> 00:26:43.280
No może jeszcze, to może zróbmy tak,
tak, żeby nie będziemy dokładnie liczyć.

00:26:43.405 --> 00:26:48.280
Kto uważa, że film jest tym,
co bardziej do nas przemawia?

00:26:48.281 --> 00:26:50.280
Ręka do góry. Głosujemy wszyscy.

00:26:50.281 --> 00:26:52.280
To tak bardziej na oko. Na oko.

00:26:52.480 --> 00:26:54.280
Dobrze, dziękuję.

00:26:54.505 --> 00:26:58.280
A kto uważa, że książka przemawia do nas?

00:26:59.730 --> 00:27:04.280
Nie wiem, na oko wydaje mi się,
że 50 na 50, ale nie jestem pewna.

00:27:07.280 --> 00:27:11.280
Wiem, że mogę zmanipulować
wyniki, bo po prostu jest to na oko.

00:27:11.380 --> 00:27:18.280
Słuchajcie, moi drodzy, w związku z tym,
że jednak książka nie jest w mniejszości,

00:27:18.281 --> 00:27:24.280
co mnie ogromnie cieszy, to zobaczcie,
my jesteśmy głównie atakowani,

00:27:24.281 --> 00:27:28.280
można to nawet tak powiedzieć,
jesteśmy atakowani obrazami.

00:27:28.281 --> 00:27:31.280
Rozmawiałam z moimi
uczniami, z jednym z nich,

00:27:31.281 --> 00:27:35.280
który tutaj się tak ładnie wypowiadał
o sztucznej inteligencji, Andrzej.

00:27:35.281 --> 00:27:40.280
Andrzej, ty powiedziałeś na jednej z
lekcji, że jak mama przegląda wiadomości,

00:27:40.281 --> 00:27:45.280
to ty zerkasz przez ramię, ale
zatrzymujesz się tylko na obrazach.

00:27:45.281 --> 00:27:49.280
Rzadko zdarza się, że poprosisz,
najwyżej, że jest to sport,

00:27:49.430 --> 00:27:53.280
to wtedy poprosisz o to,
żeby rozwinąć również tekst.

00:27:53.281 --> 00:27:56.280
Ale generalnie w tej chwili
żyjemy w świecie obrazu.

00:27:56.855 --> 00:28:00.280
I ja chciałam tutaj też
zapytać pana Radomira,

00:28:00.281 --> 00:28:06.280
jak to wygląda w tej chwili z dziennikarstwem,
jak ważny jest obraz w przekazie,

00:28:06.281 --> 00:28:12.280
czy czasami jest tak, że ja
oglądam różne teksty informacyjne,

00:28:12.281 --> 00:28:17.611
nazwę to, bo w telewizji słucham też w
radiu, chociaż z trudem mi się udaje zachować

00:28:17.623 --> 00:28:20.280
spokój, jestem absolwentką
też dziennikarstwa

00:28:20.281 --> 00:28:25.280
i powiem szczerze, że nauczono
nas różnych technik odczytywania,

00:28:25.281 --> 00:28:29.280
więc nie wiem do końca,
gdzie jest ta prawda o świecie.

00:28:29.555 --> 00:28:32.280
Ale chodzi mi o to, czy niektóre
stacje stosują coś takiego,

00:28:32.281 --> 00:28:35.280
że w ogóle puszczają tylko obraz,
na przykład szczególnie teraz,

00:28:35.281 --> 00:28:39.280
jeśli chodzi o powódź, bez słów,
bez jakichkolwiek komentarzy

00:28:39.281 --> 00:28:43.280
i to robi ogromne wrażenie,
większe na mnie, niż to,

00:28:43.281 --> 00:28:48.280
że przed chwilą był materiał, w
którym wypowiadał się dziennikarz

00:28:48.281 --> 00:28:51.280
i komentował, co się dzieje.
Jak to wygląda dzisiaj?

00:28:51.281 --> 00:28:55.280
Słuchajcie, po pierwsze, mega szacun
za to, że tyle odpowiedzi o książce było.

00:28:55.281 --> 00:28:59.280
To nie tylko ze względu na to,
że piszę książki, mnie to cieszy,

00:28:59.755 --> 00:29:02.280
ale w ogóle, bo
pokazujecie, że ludzie czytają.

00:29:02.580 --> 00:29:08.280
Jeżeli chodzi o dziennikarstwo,
to słuchajcie, jak robimy materiały

00:29:08.281 --> 00:29:12.280
i na przykład powstają też reportaże,
to reportaż zaczyna się od słowa,

00:29:12.281 --> 00:29:14.280
to znaczy często piszemy
konspekt takiego reportażu.

00:29:14.281 --> 00:29:18.280
Musimy sobie to wszystko najpierw
opisać, zanim to stanie się obrazem.

00:29:18.430 --> 00:29:21.280
Więc to się łączy ze sobą, a
jeżeli chodzi o akurat te relacje

00:29:21.281 --> 00:29:26.280
i na przykład włączacie kanał
informacyjny TVN24, pokazujemy teraz tam,

00:29:26.281 --> 00:29:30.280
jak wygląda sytuacja powodziowa,
to rzeczywiście to się nazywa na 100,

00:29:30.330 --> 00:29:35.280
czyli kryjemy obrazem cały ekran i
nie widać wtedy reportera i reporterki.

00:29:35.281 --> 00:29:41.280
No bo też w takiej sytuacji, gdy dzieje
się coś bardzo ważnego, liczy się głos.

00:29:41.281 --> 00:29:44.280
Najważniejsze jest to, i to
jest głos tak zwany z offa,

00:29:44.281 --> 00:29:47.280
że robię tego live'a relację z offa, to
znaczy wiem, że mnie nie ma na ekranie

00:29:47.281 --> 00:29:51.280
i jest tylko mój głos i na przykład
opowiadam o tym, co widzę.

00:29:51.430 --> 00:29:54.280
Opowiadam o tym, jaka jest
skala jakiegoś dramatu, tragedii,

00:29:54.281 --> 00:29:58.280
jak wyglądają spustoszenia,
które sieje ten żywioł, ta woda

00:29:58.330 --> 00:30:02.280
i najważniejszy jest wtedy obraz, żeby
ludzie mogli zobaczyć, jak to wygląda.

00:30:02.530 --> 00:30:06.280
Bo z jednej strony opowiadamy o
tym, żeby o tym wszystkim, co się dzieje,

00:30:06.281 --> 00:30:08.280
żeby ludzie na przykład
mogli się zabezpieczyć, żeby ci,

00:30:08.281 --> 00:30:12.280
do których na przykład dotrą do
Piero Konsekwencje Wielkiej Wody,

00:30:12.281 --> 00:30:17.280
i wody, ta fala powodziowa, przepraszam,
żeby oni mieli szansę się na to przygotować

00:30:17.281 --> 00:30:20.280
i dlatego opowiadamy o
tym w telewizji informacyjnej.

00:30:20.281 --> 00:30:23.280
Z drugiej strony opowiadamy o tym
też dlatego, żeby móc komuś pomóc,

00:30:23.281 --> 00:30:26.280
to znaczy, żeby osoby, które na
przykład ucierpiały, straciły swoje domy,

00:30:26.281 --> 00:30:32.280
straciły majątki, żeby te osoby
też mogły sobie z tym poradzić.

00:30:32.281 --> 00:30:36.280
Dlatego to jest takie ważne,
żeby ten obraz był pokazywany.

00:30:36.480 --> 00:30:41.280
No bo jednak ten obraz tych
domów, tych ulic, tych mostów,

00:30:41.330 --> 00:30:44.280
a właściwie tego, co z nich
zostało, a właściwie nie zostało,

00:30:45.230 --> 00:30:48.280
mówi bardzo wiele i
pokazuje skalę zniszczenia.

00:30:49.080 --> 00:30:51.930
I nie pokazujemy tego po
to, żeby tym epatować, tylko

00:30:51.931 --> 00:30:56.280
pokazujemy to po to, żeby ci,
którzy mogą pomóc, pomogli.

00:30:56.480 --> 00:30:58.280
Żeby służby wiedziały, gdzie dotrzeć.

00:30:58.430 --> 00:31:01.280
Żeby ludzie, którzy niosą pomoc,
nawet do mnie teraz cały czas też piszą

00:31:01.281 --> 00:31:05.280
różnego rodzaju organizacje pozarządowe
zajmujące się pomocą charytatywną,

00:31:05.281 --> 00:31:09.280
wolontariusze pytają, gdzie
można dotrzeć z tą pomocą.

00:31:09.281 --> 00:31:11.280
I dlatego my staramy się
pokazywać to maksymalnie.

00:31:11.281 --> 00:31:14.280
I to też, o czym pani mówi, że
jak są takie wyjątkowe wydarzenia,

00:31:14.281 --> 00:31:19.280
gdy dzieje się bardzo dużo, to
wtedy pokazujemy to na 100%.

00:31:19.281 --> 00:31:22.280
I na przykład głos reportera jest z ofu.

00:31:22.355 --> 00:31:26.280
To znaczy, my tam jesteśmy na miejscu,
relacjonujemy to wszystko na żywo,

00:31:26.281 --> 00:31:30.280
widzimy to na własne oczy, ale
to, czy my będziemy na ekranie,

00:31:30.281 --> 00:31:33.280
czy nie będziemy, jako osoba, która
to relacjonuje, jest najmniej istotne.

00:31:33.281 --> 00:31:35.202
Najważniejsze jest to,
żeby ludzie zobaczyli te

00:31:35.203 --> 00:31:38.280
wszystkie wydarzenia, bo
wydarzenia są najważniejsze.

00:31:38.580 --> 00:31:41.280
My jako dziennikarze i dziennikarki
zazwyczaj powinniśmy o tym też

00:31:41.430 --> 00:31:44.280
bardzo pamiętać, jesteśmy na
drugim, trzecim, czwartym, piątym planie.

00:31:45.730 --> 00:31:50.280
Dziękuję bardzo. Jak wielka jest siła
obrazu, pokazały moje ostatnie lekcje,

00:31:50.281 --> 00:31:54.280
kiedy z uczniami
analizowaliśmy pewną fotografię.

00:31:54.281 --> 00:31:57.280
Zadanie polegało na tym,
żeby zastanowić się, co widzimy,

00:31:57.281 --> 00:32:01.280
co myślimy o tym, co widzimy
i co nas jeszcze zastanawia.

00:32:01.281 --> 00:32:04.280
I myślę sobie, to jest jedno z
ćwiczeń zmyślenia krytycznego,

00:32:04.281 --> 00:32:10.280
który warto stosować do w ogóle wielu
tekstów, nawet jeśli oglądamy w domu sobie

00:32:10.281 --> 00:32:17.280
jakiekolwiek informacje, wiadomości,
żeby zastanawiać się nad tym,

00:32:17.281 --> 00:32:19.947
co widzimy, żeby to
nie była... Bo to jest...

00:32:19.959 --> 00:32:22.280
Zresztą na lekcji
wyszła sytuacja taka,

00:32:22.281 --> 00:32:28.280
że niewielki krok jest potrzebny do
tego, żeby obraz stał się też manipulacją.

00:32:28.281 --> 00:32:34.280
Wczoraj, zdaje się, czytałam o relacji
jednej z pań dyrektorek domu dziecka

00:32:34.281 --> 00:32:39.280
z terenów zalanych, która mówi, że z
przerażeniem obejrzała zdjęcia i materiał

00:32:39.281 --> 00:32:46.280
w telewizji, w którym mówiono, że dom
dziecka... Jakby to nie jest tutaj istotna,

00:32:46.281 --> 00:32:50.280
dokładna nazwa, to jakby
chodzi bardziej o sytuację ogólną,

00:32:50.630 --> 00:32:54.280
że ten dom dziecka został odcięty
od świata i znikąd nie ma pomocy.

00:32:54.281 --> 00:32:55.953
Mówi, że jak to przeczytała, się

00:32:55.965 --> 00:32:58.280
przeraziła, musiała
wykonać kilka telefonów,

00:32:58.655 --> 00:33:02.280
żeby powiedzieć, że właśnie ten
dom dziecka stoi po prostu w miejscu,

00:33:02.281 --> 00:33:06.280
w którym woda nie dotarła, a wręcz
przeciwnie, jeszcze mogą pomóc inni.

00:33:06.281 --> 00:33:10.280
Mają miejsca noclegowe.
To jest też cudowna sytuacja w tej chwili,

00:33:10.281 --> 00:33:15.280
że podawane są konkretnie ilości
miejsc, gdzie można kogoś przyjąć.

00:33:15.330 --> 00:33:19.280
Więc trzeba było to zdementować. No
ale gdzieś tam jakiś materiał już poszedł

00:33:19.330 --> 00:33:23.280
i ta manipulacja informacją
mimo wszystko była.

00:33:23.281 --> 00:33:27.280
Czy dla dobra?
Właśnie tu chyba nie dla dobra, niczyjego,

00:33:27.281 --> 00:33:31.280
bo dzieci słyszące takie
informacje też były przerażone.

00:33:31.680 --> 00:33:35.280
A ja bym teraz chciała troszeczkę...
Znaczy dalej będziemy przy tym,

00:33:35.281 --> 00:33:38.280
przy obrazie, bo już wiemy,
że książka jest bardzo ważna,

00:33:38.480 --> 00:33:42.280
ale jeszcze co do obrazu, bo jednak te
obrazy... Ciągle jesteśmy w telefonach

00:33:42.281 --> 00:33:48.280
i patrzymy na obrazy, mówiąc o
obrazy myślę o fotografiach, plakatach,

00:33:48.281 --> 00:33:53.280
jakichś napisach też,
graffiti, tego typu obrazach.

00:33:53.880 --> 00:33:58.280
Wrócimy trochę do szkoły.
I znowu głosowanie. Poproszę teraz

00:33:58.281 --> 00:34:02.280
wszystkich o głosowanie, a za
chwileczkę wy się wypowiecie.

00:34:02.580 --> 00:34:07.280
Wolicie słuchać jak nauczyciel
opowiada, czy tu będzie połączenie,

00:34:07.281 --> 00:34:12.280
czy słuchać i notować, czyli pojawia
się słuchanie zaraz z obrazem,

00:34:12.281 --> 00:34:17.280
takie notowanie, że sami sobie coś
tam piszecie. Proszę bardzo, jeszcze raz.

00:34:17.281 --> 00:34:22.280
Czy tylko wykład, czy wykład
połączony z notowaniem?

00:34:22.281 --> 00:34:26.280
Dobra, jedziemy, jeszcze raz.
Czy tylko wykład?

00:34:26.281 --> 00:34:30.280
Kto uwielbia słuchać
jak nauczyciel opowiada?

00:34:30.630 --> 00:34:34.280
I na tym mogłaby się lekcja kończyć.
Dobrze, dziękuję.

00:34:34.480 --> 00:34:42.280
Wykład z notowaniem.
Dziękuję. Wygrała opcja druga.

00:34:42.281 --> 00:34:47.280
Ja może przytoczę słowa pani profesor
Joanny Mytnik z Politechniki Gdańskiej,

00:34:47.281 --> 00:34:53.280
która kiedy zapytała, kiedy przyszła
na spotkanie z dorosłymi osobami,

00:34:53.281 --> 00:34:59.280
zapytała kto z Państwa będzie dzisiaj
notował i zgłosiła się część tylko osób,

00:34:59.355 --> 00:35:03.679
a kto nie będzie w ogóle, też
się zgłosiła część osób, część

00:35:03.680 --> 00:35:09.280
była niezdecydowana i ona
wtedy zwróciła się do nas dorosłych.

00:35:09.855 --> 00:35:15.280
Ci z Państwa, którzy zanotują
cokolwiek ze spotkania zapamiętają coś.

00:35:15.580 --> 00:35:19.280
I to chyba tutaj też padła ta
informacja, ktoś z Was powiedział,

00:35:19.281 --> 00:35:21.594
że obraz pomaga
zapamiętywać, w ogóle tu

00:35:21.606 --> 00:35:24.280
kilka razy się pojawiło
to słowo zapamiętywać.

00:35:24.281 --> 00:35:28.280
Mamy w tej chwili bardzo
dużo przewijających się obrazów.

00:35:28.281 --> 00:35:31.280
No właśnie, to teraz
poproszę Was o wypowiedź.

00:35:31.281 --> 00:35:36.280
Czy rzeczywiście słowa, które
słyszycie na przykład na lekcji,

00:35:36.655 --> 00:35:40.280
dobrze żeby były w jakiś
sposób zobrazowane notatką?

00:35:40.281 --> 00:35:43.280
Zaraz powiem dlaczego takie pytanie.

00:35:43.281 --> 00:35:48.280
Ja wolę wykład bez notowania, bo jak
notujesz, to możesz też pogubić kilka słów

00:35:48.281 --> 00:35:55.280
i przez to później zastanawiasz się jakie
tam były słowa i się strasznie gubisz.

00:35:55.980 --> 00:35:59.280
Daria jest moją uczennicą,
więc sobie sprawdzę jej zeszyt.

00:35:59.281 --> 00:36:04.280
Z super notatkami. Ja powiem za
chwilę dlaczego zadaję to pytanie,

00:36:04.281 --> 00:36:08.280
chociaż moi uczniowie wiedzą,
że też notowanie jest ważne.

00:36:08.281 --> 00:36:11.280
Oczywiście zawsze musi być
ktoś, kto się wyłamie ze schematu

00:36:11.281 --> 00:36:14.280
i bardzo się cieszę
Daria, że to powiedziałaś.

00:36:14.380 --> 00:36:17.280
Natomiast zaraz będzie puenta.

00:36:20.380 --> 00:36:26.280
Według mnie lepiej notować i
słuchać, bo można więcej zapamiętać

00:36:26.281 --> 00:36:30.687
i jak będzie trzeba się do
czegoś pouczyć, to można sobie

00:36:30.688 --> 00:36:35.280
zajrzeć do notatek, a nie
wykopywać ze swojej pamięci.

00:36:36.530 --> 00:36:38.280
Nie zgadzam się z moim przedmówcą.

00:36:38.330 --> 00:36:42.280
Ostatnio na fizyce
notowałam, kiedy pan opowiadał

00:36:42.455 --> 00:36:46.280
i prawie nic nie zrozumiałam z tego tematu,
ale na szczęście teraz już rozumiem.

00:36:46.281 --> 00:36:50.280
Ja nigdy niczego nie rozumiałem
na fizyce, więc się nie przejmuj.

00:36:52.130 --> 00:36:53.280
Ja lubię fizykę.

00:36:53.980 --> 00:36:56.248
Mimo, że zdaję sobie
sprawę, że lepiej jest notować

00:36:56.249 --> 00:37:01.280
oraz słuchać, to osobiście
wolę słuchać tylko.

00:37:08.280 --> 00:37:16.280
[niezrozumiałe]

00:37:17.430 --> 00:37:21.280
Wykład z notowaniem,
dlatego że lepiej jest pisać,

00:37:21.281 --> 00:37:24.299
żeby potem jak się gdzieś
pogubimy w czymś, coś zapomnimy

00:37:24.300 --> 00:37:28.280
na sprawdzian, to możemy
sobie zawsze sprawdzić.

00:37:29.930 --> 00:37:34.280
Wykład z notowaniem, dlatego że to
jest też jeden ze sposobów uczenia się.

00:37:34.281 --> 00:37:40.280
Ja wolę słuchać wykładu,
ale zawsze, kiedy jest opcja,

00:37:40.281 --> 00:37:44.280
to notuję po wysłuchaniu,
bo tak łatwiej się uczyć.

00:37:45.680 --> 00:37:51.280
Ja wolę też bardziej słuchać, bo na
przykład ktoś może mówić szybko,

00:37:51.330 --> 00:37:55.280
na przykład nauczyciel albo ktoś
na spotkaniu może mówić szybko

00:37:55.281 --> 00:37:58.280
i my możemy po prostu
nie nadążyć z tym pisaniem.

00:38:00.880 --> 00:38:05.280
No i poza tym jest bardziej
ciekawie słuchać niż zapisywać.

00:38:06.330 --> 00:38:09.280
No i też po zapisywaniu boli ręka.

00:38:13.380 --> 00:38:17.802
Ja uważam, że notowanie
i słuchanie to jest najlepsza

00:38:17.803 --> 00:38:20.280
opcja, dlatego że jeśli
o czymś byś zapomniał,

00:38:20.281 --> 00:38:24.280
można zawsze wrócić do notatek i
zobaczyć, o czym wcześniej była mowa.

00:38:30.530 --> 00:38:34.015
Wolę notatki oraz
słuchanie, ponieważ

00:38:34.027 --> 00:38:38.280
wystarczy nawet kilka
ważnych słów kluczowych

00:38:38.281 --> 00:38:43.280
i można sobie przypomnieć,
co nauczyciel mówił.

00:38:44.030 --> 00:38:48.280
Razem z daniem można
sobie przypomnieć całe.

00:38:54.080 --> 00:38:56.727
Ja tylko też jeszcze
dodam, że Mateusz, który

00:38:56.739 --> 00:38:59.280
właśnie teraz tak
pięknie się wypowiedział,

00:38:59.281 --> 00:39:02.280
jest mistrzem robienia
notatek wizualnych.

00:39:02.281 --> 00:39:07.280
To jest coś, co ja wprowadzam już
od czwartej klasy szkoły podstawowej.

00:39:07.281 --> 00:39:12.280
Moi uczniowie mają zeszyta cztery,
w którym notują i wklejają kartki,

00:39:12.281 --> 00:39:19.280
notują na różne sposoby, czyli jakby
dodają obraz do słów, które się pojawiają.

00:39:19.755 --> 00:39:23.467
To są gdzieś tam jakieś
moje sugestie początkowo,

00:39:23.479 --> 00:39:27.280
ale potem oni już prowadzą
te notatki samodzielnie

00:39:27.281 --> 00:39:32.280
i wychodzą rzeczy niezwykłe i rzeczywiście
zauważam większe zapamiętywanie.

00:39:32.281 --> 00:39:36.280
Ale tutaj mam teraz
pytanie do pana Radomira.

00:39:36.580 --> 00:39:41.280
Radio czy telewizja?
Gdzie łatwiej tworzy się materiał?

00:39:41.281 --> 00:39:44.199
Czy są jakieś w ogóle
badania, które mówią

00:39:44.211 --> 00:39:47.280
o tym, że ludzie więcej
zapamiętują z radia,

00:39:47.281 --> 00:39:50.565
czyli tam, gdzie są tylko
słowa, czy może więcej z

00:39:50.566 --> 00:39:54.280
materiału telewizyjnego,
gdzie jest jeszcze obraz?

00:39:54.480 --> 00:39:58.280
W ogóle zgadzam się z Mateuszem w
stu procentach, jeżeli chodzi o te punkty,

00:39:58.281 --> 00:40:02.280
bo to też się przydaje przy pracy
dziennikarskiej i przy konferencjach prasowych.

00:40:02.281 --> 00:40:06.280
Zaraz wam o tym opowiem.
A ja w ogóle z notatek to byłem fatalny.

00:40:06.281 --> 00:40:08.200
Zawsze brałem od
kolegów i koleżanek takie

00:40:08.212 --> 00:40:10.280
pełne notatki, czy w
szkole, czy na studiach.

00:40:10.281 --> 00:40:13.280
Ale nie róbcie tak, róbcie swoje.

00:40:13.905 --> 00:40:17.280
A jeżeli chodzi o radio i telewizję,
to są dwa trochę różne światy.

00:40:17.281 --> 00:40:22.280
Bo z jednej strony radio to jest,
jak mówią niektórzy, teatr wyobraźni.

00:40:22.281 --> 00:40:25.644
Czyli to jest, słuchajcie, taka sytuacja,
kiedy ja przychodzę, ja pracowałem m.in.

00:40:25.645 --> 00:40:30.280
w Radiu Z, pracowałem w Polskim
Radiu, we Wrocławiu w Radiu Trafik.

00:40:30.530 --> 00:40:33.422
I w radiu jest tylko muzyka,
prowadzący, mikrofon,

00:40:33.434 --> 00:40:36.280
głos i słuchacze i
słuchaczki po drugiej stronie.

00:40:36.755 --> 00:40:40.280
I te relacje też wyglądają zupełnie
inaczej, bo ja w radiu prowadziłem programy,

00:40:40.281 --> 00:40:44.280
filmowałem się tam newsami, więc
ten świat i ten kontakt był taki bliższy.

00:40:44.281 --> 00:40:49.280
Dlatego, że przez to, że muszę wszystko
namalować słowem, tym co powiem,

00:40:49.380 --> 00:40:54.280
to też kontakt ze słuchaczami jest zupełnie
inny, bo oni dostają ode mnie słowo, dźwięk

00:40:54.281 --> 00:40:58.280
i na podstawie tego też ich wyobraźnia
pracuje i budują sobie wszystko.

00:40:58.730 --> 00:41:02.280
I to jest pewne wyzwanie, żeby być w
stanie za pomocą dźwięku opowiedzieć świat.

00:41:02.380 --> 00:41:04.701
Telewizja jest bardziej
kompleksowa, ale

00:41:04.713 --> 00:41:07.280
telewizja wymaga też
pewnego uporządkowania.

00:41:07.405 --> 00:41:10.280
To podobnie jak radio, słuchajcie.
W radiu na przykład jak pracowałem,

00:41:10.281 --> 00:41:14.280
to moi szefowie mi mówili słusznie
zresztą, że najlepsza improwizacja to taka,

00:41:14.281 --> 00:41:17.280
która jest dobrze przygotowana.
I na przykład jak w radiu wydaje wam się,

00:41:17.281 --> 00:41:22.280
że ktoś do was mówi, to zazwyczaj
jednak to, co mówi jest napisane

00:41:22.530 --> 00:41:26.280
albo w kilku punktach uporządkowane.
I to w ogóle jest też najlepsze,

00:41:26.281 --> 00:41:30.280
jeżeli chodzi o wystąpienia publiczne,
w kilku punktach ułożyć sobie to,

00:41:30.281 --> 00:41:36.280
co chcecie powiedzieć i nauczyć się mówić
to, co napiszecie, bo to jest też sztuka.

00:41:36.281 --> 00:41:39.280
W telewizji z kolei ja na przykład tak
miałem, że jak miałem relacje na żywo,

00:41:39.281 --> 00:41:43.280
to jak zaczynałem, miałem zawsze jakiś taki
mały notesik, w którym punkt po punkcie,

00:41:43.281 --> 00:41:47.280
to jest to trochę o czym mówił
Mateusz, żeby sobie robić te notatki,

00:41:47.281 --> 00:41:49.173
ale nie tak słowo w
słowo, tylko właśnie

00:41:49.185 --> 00:41:51.280
sobie wynotować jakieś
najważniejsze zdania,

00:41:51.380 --> 00:41:55.280
najważniejsze tezy i później
to układa w głowie myśli.

00:41:55.430 --> 00:41:58.280
Ja miałem kilka punktów i
one już mi dawały takie odbicie,

00:41:58.281 --> 00:42:02.280
jak mówić, jak zrobić te relacje na żywo.
Dzisiaj już jest trochę inaczej,

00:42:02.281 --> 00:42:06.280
no ale to pewne umiejętności
po prostu przychodzą z czasem.

00:42:06.281 --> 00:42:10.280
A jeżeli chodzi o same notatki
i notowanie, to trochę żałuję,

00:42:10.281 --> 00:42:14.280
że na studiach i w szkole tak
różnie do tego podchodziłem,

00:42:14.281 --> 00:42:18.280
bo umiejętność szybkiego, dobrego notowania
jest mega ważna w dziennikarstwie,

00:42:18.330 --> 00:42:20.992
dlatego że jak idziecie
na konferencję prasową,

00:42:21.004 --> 00:42:23.280
ta konferencja trwa
na przykład godzinę,

00:42:23.281 --> 00:42:29.280
półtorej godziny czasami i musicie później
od razu po tej konferencji zdać relacje,

00:42:29.780 --> 00:42:31.861
to sobie robicie
notatki, że na przykład

00:42:31.873 --> 00:42:34.280
premier powiedział to,
minister powiedział to,

00:42:34.281 --> 00:42:38.280
ktoś powiedział tamto, no bo później
musicie ludziom o tym opowiedzieć,

00:42:38.281 --> 00:42:40.038
więc jeżeli będziecie
mieli złe notatki, to nie

00:42:40.050 --> 00:42:41.706
będziecie w stanie o
tym dobrze opowiedzieć.

00:42:41.730 --> 00:42:44.280
Więc umiejętność notowania
paradoksalnie się nadal przydaje.

00:42:44.605 --> 00:42:48.280
Oczywiście są różne metody notowania,
bo można mieć notę z długopis, pióro,

00:42:48.680 --> 00:42:52.280
ale można też w telefonie sobie robić
notatki i to zależy już, jak komu idzie

00:42:52.281 --> 00:42:56.280
i jaka to jest szkoła.
W każdym razie notatki bardzo się przydają.

00:42:56.281 --> 00:42:58.354
One już przydają się w
przygotowaniu do programu,

00:42:58.366 --> 00:43:00.280
bo jak muszę przeczytać
jakieś ustawy, prawo,

00:43:00.480 --> 00:43:05.280
dowiedzieć się czegoś, to też robię
sobie notatki i od razu robiąc te notatki,

00:43:05.430 --> 00:43:09.280
ja to zapamiętuję jakoś, tak u
mnie działa, że od razu to sprawia,

00:43:09.755 --> 00:43:14.280
że mi się to jakoś łatwiej wbija w głowę i
dzięki temu możecie się tak przygotować

00:43:14.281 --> 00:43:16.953
do jakiegoś sprawdzianu,
egzaminu i różnych rzeczy,

00:43:16.965 --> 00:43:19.280
bo to też się będzie wam
na pewno przydawać.

00:43:20.980 --> 00:43:24.280
Dziękuję bardzo.
Słuchajcie, bardzo ważny jest ten obraz

00:43:24.281 --> 00:43:29.280
i ja myślę sobie, że za chwilę
zadam wam też jeszcze jedno pytanie,

00:43:29.630 --> 00:43:32.259
że jeśli my ten obraz
ze słowem łączymy, co

00:43:32.271 --> 00:43:35.280
prawda mamy tutaj pytanie
dzisiejszego spotkania,

00:43:35.281 --> 00:43:40.280
obraz czy słowo bardziej przemawiają
do odbiorcy, to myślę sobie,

00:43:40.281 --> 00:43:47.280
że to łączenie jest doskonałym połączeniem.
Zapytam, moi uczniowie się zgłoszą,

00:43:47.281 --> 00:43:53.280
znaczy część uczniów jest przed
zajęciami z metody czytania tekstu, zaraz,

00:43:53.355 --> 00:43:59.280
"Legologos", ale czy ktoś, któraś z
osób na sali, która nie ma ze mną zajęć

00:43:59.281 --> 00:44:03.280
ani w szkole, ani w Pałacu
Młodzieży, czy zna metodę "Legologos",

00:44:03.281 --> 00:44:08.280
czy takie słowo, taki zwrot gdzieś
słyszeliście, albo mali rebelianci,

00:44:08.630 --> 00:44:13.280
bo to funkcjonuje w dwóch znaczeniach.
To jest metoda czytania tekstu

00:44:13.281 --> 00:44:18.280
i budowania jego zrozumienia.
Metoda, którą bardzo wam polecam,

00:44:18.281 --> 00:44:22.280
polecam to moim uczniom,
chociaż robimy to na języku polskim,

00:44:22.605 --> 00:44:27.280
natomiast ja polecam przełożenie
tego na każdy przedmiot.

00:44:27.281 --> 00:44:32.280
Polega ona na tym, że czytamy
tekst i nie opowiadamy o czym on jest,

00:44:32.330 --> 00:44:37.280
mówię teraz o lekcjach, tylko budujemy
jego zrozumienie, ale też niedosłowne.

00:44:37.655 --> 00:44:41.280
Czyli jeśli mamy historię, którą
zawsze przytaczam, o człowieku,

00:44:41.281 --> 00:44:46.280
który idzie brzegiem morza i podnosi
rozgwiazdy i wrzuca je do morza,

00:44:46.281 --> 00:44:51.280
a naprzeciwko idzie inny
człowiek i pyta "Co pan robi?".

00:44:51.430 --> 00:44:54.519
Ten odpowiada mu
"Zbieram rozgwiazdy, ratuję

00:44:54.531 --> 00:44:57.280
je, wrzucam do
naturalnego środowiska".

00:44:57.305 --> 00:45:01.280
Na co ten oburzony mówi "Ale przecież
cała plaża usiana jest rozgwiazdami,

00:45:01.630 --> 00:45:07.280
nie uratuje pan wszystkich". A ten
człowiek podnosząc kolejną rozgwiazdę mówi

00:45:07.281 --> 00:45:12.280
"Ale dla tej jednej to jest wszystko". I
zawsze proszę uczniów, szczególnie nowych,

00:45:13.280 --> 00:45:21.280
w Pałacu Młodzieży o ułożenie tej historii.
To co oni tworzą w takiej konstrukcji 3D,

00:45:21.281 --> 00:45:27.280
akurat ja używam klocków Lego lub
drewnianych, można też plastelinę i glinę,

00:45:27.281 --> 00:45:29.563
to są rzeczy niezwykłe,
ponieważ tu nie

00:45:29.575 --> 00:45:32.280
chodzi o to, żeby teraz
z klocków ułożyć plażę

00:45:32.281 --> 00:45:39.280
i piasek i dwóch ludzi, którzy ze
sobą rozmawiają, tylko chodzi o to,

00:45:39.281 --> 00:45:43.280
żeby ułożyć metaforyczne
zrozumienie tej historii. Czyli taki obraz,

00:45:43.281 --> 00:45:47.280
który potem już na zawsze
zostanie gdzieś tam w naszej głowie.

00:45:47.480 --> 00:45:50.280
Jeden z uczniów, który przyszedł
pierwszy raz na te moje zajęcia,

00:45:50.281 --> 00:45:56.280
z takiego czytania i budowania
zrozumienia tekstu, zbudował mur z klocków,

00:45:57.030 --> 00:46:01.280
wstawił w środek muru jedny
klocek, a na zewnątrz postawił drugi

00:46:01.630 --> 00:46:07.280
i powiedział, że w środku w tym murze
jest ten człowiek, który krytykuje tego,

00:46:07.281 --> 00:46:12.280
który zbiera teraz gwiazdy, że on tak
obrósł własnymi schematami myślenia

00:46:12.281 --> 00:46:18.280
i jakimiś takimi swoimi tylko
spostrzeżeniami bez szerszego oglądu,

00:46:18.705 --> 00:46:23.280
że on już nie zauważa tego
człowieka i jego patrzenia na świat.

00:46:23.530 --> 00:46:28.280
Bardzo wam polecam tę metodę, a to
jest nic innego jak właśnie praca obrazem,

00:46:28.380 --> 00:46:34.280
dlatego że my obrazy zapamiętujemy. Moi
uczniowie, kiedy pytam ich o jakiś tekst,

00:46:34.330 --> 00:46:39.280
który budowaliśmy, oni potrafią powiedzieć
ze szczegółami, opowiedzieć ten tekst.

00:46:39.281 --> 00:46:43.280
Gdybyśmy tylko go czytali,
myślę, że mogłoby być trudniej,

00:46:43.430 --> 00:46:46.280
bo metodę w ogóle wymyślił
doktor Jarosław Marek-Spychała,

00:46:46.281 --> 00:46:51.280
który właśnie zauważył, że jeśli pracuje
się tylko z tekstem, tylko ze słowem,

00:46:51.281 --> 00:46:56.280
wówczas informacja o tym
tekście umyka gdzieś po czasie,

00:46:56.281 --> 00:47:00.280
po czas utrwala jakąś informację.
Dlatego bardzo was zachęcam do tego,

00:47:00.330 --> 00:47:07.280
żebyście robili notatki wizualne.
Tutaj cieszę się, że pan tutaj namawia też,

00:47:07.281 --> 00:47:12.280
ponieważ ja dzięki notatkom
zdałam wiele egzaminów, pamiętając,

00:47:12.755 --> 00:47:17.280
że coś tam obramowałam na zielono
i to jest na tej, a nie innej stronie,

00:47:17.281 --> 00:47:21.280
jakby ten obraz gdzieś tam mi się
zakotwiczył. Tutaj, tak jak powiedziałam,

00:47:21.281 --> 00:47:26.280
mnóstwo razy mówiliście o zapamiętywaniu
czegoś w kontekście obrazu i słowa.

00:47:26.555 --> 00:47:29.170
Więc to jest tutaj bardzo
kluczowa rzecz. Może ja

00:47:29.171 --> 00:47:33.280
bym była za tym, żeby
jednak połączyć słowo i obraz.

00:47:34.055 --> 00:47:36.280
- A czy ja mogę tylko zapytać,
czy komuś tu z was chodzi po głowie

00:47:36.281 --> 00:47:39.280
zostać dziennikarzem
albo dziennikarką kiedyś?

00:47:41.880 --> 00:47:45.280
No śmiało, będę miał jakąś
konkurencję czy nie może, co?

00:47:45.930 --> 00:47:47.280
- Koleżanka. - Koleżanka, tak?

00:47:47.630 --> 00:47:48.024
Tak.

00:47:48.036 --> 00:47:51.280
Ale a w co celujesz?
Gazeta, radio, telewizja?

00:47:51.680 --> 00:47:53.614
Nie wiesz? Ale to dobrze,
to masz jeszcze czas, ale

00:47:53.615 --> 00:47:58.280
myślisz o tym na poważnie
czy tak się tu wkręcają?

00:47:58.680 --> 00:48:04.280
- Ja wiem kto z tych wszystkich ludzi
może zostać wspaniałym dziennikarzem.

00:48:04.780 --> 00:48:08.280
- No dawaj. - Szczególnie dziadkiem, Filip.

00:48:09.630 --> 00:48:13.280
- Jaki Filip? Będziesz dziennikarzem?

00:48:14.080 --> 00:48:17.280
- Tak, bo myśmy już tutaj byli na
warsztatach w ECS-ie w zeszłym roku szkolnym

00:48:17.281 --> 00:48:21.280
i trzeba było rozdać rolę i
mieliśmy rolę dziennikarza,

00:48:21.281 --> 00:48:24.280
który miał przeprowadzać
wywiad z Lechem Wałęsą.

00:48:24.281 --> 00:48:30.280
Jurek właśnie był Lechem Wałęsą,
a Filip siedzący tutaj na widowni

00:48:30.281 --> 00:48:36.280
był dziennikarzem i muszę powiedzieć tak,
Jurek idealnie oddał postać Lecha Wałęsy.

00:48:36.755 --> 00:48:42.280
Mówił bardzo dużo i czasami
trudno było gdzieś tam złapać myśl.

00:48:42.281 --> 00:48:45.280
Natomiast Filip sobie
świetnie radził jako dziennikarz,

00:48:45.281 --> 00:48:50.280
więc jakby Filip, jeśli nawet
jeszcze nie wiesz kim będziesz,

00:48:50.281 --> 00:48:53.280
to my wiemy, że być może
będziesz dziennikarzem.

00:48:53.281 --> 00:48:57.280
- To ja trzymam kciuki za prawdziwy wywiad
z prawdziwym Lechem Wałęsą w takim razie.

00:48:57.281 --> 00:49:00.280
Słuchajcie, zapytałem o to
tak, bo tak zerkałem tylko,

00:49:00.281 --> 00:49:03.280
bo wiem, że mamy tutaj taką
dyscyplinę czasową, a zapytałem was o to,

00:49:03.705 --> 00:49:07.280
bo chciałem na koniec wam powiedzieć,
po pierwsze, że jestem mega pod wrażeniem

00:49:07.281 --> 00:49:12.280
i że jesteście bardzo, bardzo
kreatywni i wasze spojrzenie na świat

00:49:12.281 --> 00:49:16.280
jest mega cenne, mądre,
inteligentne i pełen szacun,

00:49:16.755 --> 00:49:19.280
ale nawet jeżeli nie myślicie o tym,
żeby zostać dziennikarzem i dziennikarką,

00:49:19.281 --> 00:49:23.280
bo dziennikarstwo to też
odpowiedzialność za słowo i obraz,

00:49:23.455 --> 00:49:28.280
to chciałem zostawić was z taką myślą,
żebyście byli i były wrażliwi na ten obraz,

00:49:28.730 --> 00:49:32.280
że jeżeli jakieś słowo rani
albo jeżeli jakiś obraz rani,

00:49:32.705 --> 00:49:35.280
bo takie rzeczy też się dzieją,
czy to w przestrzeni internetowej,

00:49:35.281 --> 00:49:40.280
czy dookoła nas, to żebyście zwracali na
to uwagę i żebyście na przykład zgłaszali

00:49:40.281 --> 00:49:44.280
to wszystko, co jest dla kogoś
krzywdzące, co może kogoś obrażać,

00:49:44.330 --> 00:49:47.280
co może być nieprawdą, bo są
różnego rodzaju narzędzia w internecie,

00:49:47.281 --> 00:49:51.280
żeby walczyć z taką dezinformacją,
z czymś, co jest mową nienawiści

00:49:51.281 --> 00:49:54.280
i tylko od nas zależy, czy
my uporządkujemy ten świat,

00:49:54.281 --> 00:49:58.280
czy on będzie bez słowa i bez obrazu,
który niesie za sobą przemoc i złe rzeczy,

00:49:58.281 --> 00:50:03.280
czy będziemy na to pozwalali i
dawali na to zgodę, a nie możemy.

00:50:03.281 --> 00:50:06.280
Musimy być na to wrażliwi, musimy być
czujni, więc chciałem na koniec zaapelować,

00:50:06.281 --> 00:50:09.280
żebyście na to zwracali uwagę
i gdzie się dało, to zgłaszali,

00:50:09.281 --> 00:50:14.280
żebyśmy razem sprawili, że ta społeczność
internetowa, wirtualna, ale też prawdziwa,

00:50:14.380 --> 00:50:18.280
w słowie i obrazie będzie
fajna, przyjacielska, otwarta,

00:50:18.281 --> 00:50:22.280
że będziemy mieli różne zdanie, ale
będziemy się wymieniali tym różnym zdaniem,

00:50:22.281 --> 00:50:26.280
a nie będziemy się nawzajem
torpedowali niefajnymi emocjami.

00:50:27.080 --> 00:50:30.280
- Ja się zgadzam z tym, co
pan przed chwilą powiedział,

00:50:30.281 --> 00:50:34.280
bo teraz jest za dużo
negatywów w tym świecie.

00:50:35.755 --> 00:50:41.280
Jest tak czasami, że jest wspaniale,
że jest fajnie, ale to jest bardzo krótko.

00:50:41.430 --> 00:50:49.280
Z tego, co wiemy, jak jest nudno, to trwa
długo, a jak jest fajnie, to jest szybko.

00:50:49.281 --> 00:50:54.225
Dlatego właśnie tych
bardziej radosnych momentów

00:50:54.226 --> 00:50:57.280
mamy mniej, bo oni
byli bardziej krótkie.

00:50:57.281 --> 00:50:59.376
- Tak, to róbmy wszystko,
zgadzam się z tobą, żeby

00:50:59.377 --> 00:51:02.280
było jak najwięcej tych
radosnych i dobrych momentów.

00:51:02.281 --> 00:51:05.280
I słuchajcie, muszę jeszcze raz
o tym przypomnieć i wspomnieć,

00:51:05.281 --> 00:51:08.280
bo cały czas o tym myślę i
mi to bardzo leży na sercu.

00:51:08.281 --> 00:51:10.280
Pamiętajmy o tych, którzy
ucierpieli w wyniku powodzi,

00:51:10.281 --> 00:51:14.280
bo każdy z nas może
dorzucić jakąś swoją cegiełkę,

00:51:14.281 --> 00:51:16.411
a najmniejszy gest się
liczy i to będzie jakaś

00:51:16.412 --> 00:51:19.280
pomoc dla tych, którzy
są teraz w potrzebie.

00:51:19.281 --> 00:51:21.104
- Tak, nasza szkoła
jest zaangażowana w

00:51:21.116 --> 00:51:23.280
pomoc, jeszcze jutro
będziemy o tym też mówić.

00:51:23.281 --> 00:51:27.280
Można pomagać naprawdę na
różne sposoby, będzie dużo akcji.

00:51:27.281 --> 00:51:31.280
Ja chciałabym też jeszcze podsumowując
powiedzieć, żebyśmy byli uważni

00:51:31.355 --> 00:51:36.280
na te obrazy, które przewijają
się, jeśli tutaj mamy w tej chwili

00:51:36.281 --> 00:51:39.280
naprawdę bardzo trudną
sytuację na południu Polski,

00:51:39.630 --> 00:51:44.280
żebyśmy w ferworze tysiąca obrazów,
które gdzieś tam codziennie oglądali,

00:51:44.281 --> 00:51:48.280
żeby nam to nie umknęło,
właśnie ta chęć pomagania.

00:51:48.281 --> 00:51:52.280
I tutaj to, co Jurek powiedział, że mało,
mniej jest tych radosnych momentów,

00:51:52.281 --> 00:51:56.280
właśnie ta uważność jest tak
istotna i w tym oglądaniu, w patrzeniu,

00:51:56.281 --> 00:52:01.280
być może wybierzmy, nie wiem, jeden rodzaj
informacji, z którego chcemy korzystać,

00:52:01.455 --> 00:52:04.280
ale róbmy to z uwagą i z taką uważnością.

00:52:04.281 --> 00:52:08.280
Bardzo chciałam podziękować
tutaj wam za wypowiedzi.

00:52:08.281 --> 00:52:12.280
Nie wiem, czy ktoś z was zmienił zdanie,
chociaż mówił na początku bardziej obraz,

00:52:12.281 --> 00:52:15.950
czy któraś z osób zmieniła
zdanie, któraś tutaj z

00:52:15.951 --> 00:52:19.280
debatujących osób, które
siedzą, obraz czy słowo.

00:52:19.405 --> 00:52:22.280
Trwacie dalej przy swoim wyborze.

00:52:22.281 --> 00:52:27.280
Mam nadzieję, że skorzystacie z
tych dzisiejszych tutaj i wykładów,

00:52:27.281 --> 00:52:33.280
i z tej rozmowy naszej i wasza
uważność na obraz i na słowo

00:52:33.281 --> 00:52:37.280
będzie naprawdę duża, bo
to jest bardzo, bardzo istotne.

00:52:37.281 --> 00:52:41.280
Dziękuję pięknie za przyjęcie
zaproszenia, panie redaktorze.

00:52:41.281 --> 00:52:42.280
Bardzo dziękuję za zaproszenie.

00:52:42.281 --> 00:52:44.280
I do zobaczenia.

00:52:44.281 --> 00:52:46.280
Do zobaczenia. I brawa dla was.

00:52:46.305 --> 00:52:51.280
(oklaski)

00:52:52.380 --> 00:52:58.280
(muzyka)