WEBVTT 00:00:18.650 --> 00:00:22.000 4 czerwca to jeden z tych wyjątkowych dni naszej polskiej historii, 00:00:22.001 --> 00:00:29.000 bo to wtedy, 35 lat temu, państwo Polacy zdecydowali nogami, rękoma, 00:00:29.075 --> 00:00:33.000 ale przede wszystkim sercem i głową, stawiając symboliczny krzyżyk 00:00:33.050 --> 00:00:36.000 na karcie do głosowania po stronie wolności i demokracji. 00:00:36.001 --> 00:00:39.000 Ja nazywam się Arleta Zalewska i jest mi niezmiernie miło 00:00:39.150 --> 00:00:44.000 powitać państwa tu, w sercu Gdańska, w Europejskim Centrum Solidarności, 00:00:44.050 --> 00:00:47.126 powitać państwa przed telewizorami, przed ekranami, bo jesteśmy też w internecie, 00:00:47.150 --> 00:00:52.000 ale też państwa tutaj, w Europejskim Centrum Solidarności, bo mamy publiczność. 00:00:52.300 --> 00:00:56.000 I jest mi niezmiernie miło powitać naszych gości, wyjątkowych gości, 00:00:56.050 --> 00:01:00.000 Danuta Hibner, posłanka do Parlamentu Europejskiego, profesor, polityczka, 00:01:00.001 --> 00:01:05.000 która od lat walczy o polskie, czyli europejskie sprawy w Parlamencie Europejskim, 00:01:05.001 --> 00:01:09.000 Mykoła Kniażycki, deputowany Rady Najwyższej Ukrainy, 00:01:09.001 --> 00:01:14.000 jeden z architektów i przyjaciół budowania polsko-ukraińskich relacji. 00:01:14.150 --> 00:01:17.000 Jest też z nami Basil Kerski, dyrektor tego miejsca. 00:01:17.001 --> 00:01:18.340 Dziękujemy za zaproszenie. 00:01:18.341 --> 00:01:24.000 [oklaski] Który od lat wraz z ekipą tutaj dba o to i buduje tę wyjątkową pamięć 00:01:24.001 --> 00:01:28.000 o 4 czerwca, o czym tutaj będziemy dzisiaj dużo też rozmawiać. 00:01:28.450 --> 00:01:33.000 Jest z nami Zbigniew Janas. Mogę powiedzieć, że od 40, ponad 40 lat 00:01:33.001 --> 00:01:37.000 ten działacz opozycji demokratycznej, któremu pasja i energia niesłabnie, 00:01:37.001 --> 00:01:41.000 ale też człowiek, który wiele zrobił, by te inne sąsiednie kraje 00:01:41.001 --> 00:01:46.000 wciągnąć w tę naszą drogę do wolności. No i prezydentka Miasta Gdańska, 00:01:46.001 --> 00:01:50.000 Aleksandra Dulkiewicz, która łączy samorządy w całym kraju, 00:01:50.001 --> 00:01:55.000 ale też tworzyła to miejsce. Ta debata będzie trwała godzinę, 00:01:55.001 --> 00:01:59.000 a ja chcę zacząć wyjątkowo, bo jak wiemy, za kilka dni czekają nas 00:01:59.001 --> 00:02:03.000 eurowybory, stąd krótkie pytanie do państwa po kolei. 00:02:03.001 --> 00:02:06.158 "Nie śpij, bo cię przegłosują". To hasło, które wbiło nam 00:02:06.159 --> 00:02:11.000 się w głowy przed wyborami 15 października. No właśnie. 00:02:11.050 --> 00:02:16.000 Finałowo wtedy skończyło się frekwencją gigantyczną, ponad 74%. 00:02:16.001 --> 00:02:24.000 I teraz krótkie pytanie, pani prezydent. No właśnie, dlaczego pani pójdzie na wybory? 00:02:24.850 --> 00:02:29.000 To jest tak oczywiste jak oddychanie, więc zaskoczona wręcz jestem tym pytaniem. 00:02:29.001 --> 00:02:33.000 Od kiedy mogę głosować, od kiedy ukończyłam 18 lat, biorę udział 00:02:33.001 --> 00:02:38.000 we wszystkich wyborach, referendach, w każdy możliwy, aktywny sposób 00:02:38.001 --> 00:02:42.000 biorę udział także w różnego rodzaju konsultacjach społecznych. 00:02:42.001 --> 00:02:47.000 Idę, bo zależy mi na Gdańsku, zależy mi na Pomorzu, zależy mi na Polsce 00:02:47.100 --> 00:02:51.000 i silnej Polsce w silnej Europie. Dzisiaj ta stawka wyborów 00:02:51.001 --> 00:02:55.000 do Parlamentu Europejskiego jest bardzo, bardzo wysoka. 00:02:55.001 --> 00:02:59.000 My nawet nie do końca chyba powszechnie zdajemy sobie sprawę, 00:02:59.001 --> 00:03:04.000 jak bardzo wysoka. Ja mam okazję troszkę obserwować Brukselę 00:03:04.150 --> 00:03:09.000 z punktu widzenia władz lokalnych i regionalnych, bo jestem przedstawicielką 00:03:09.001 --> 00:03:12.000 polskich samorządów właśnie w Europejskim Komitecie Regionów 00:03:12.475 --> 00:03:17.000 i widzę jak bardzo oczy są zwrócone na Polskę, zwłaszcza po 15 października 00:03:17.001 --> 00:03:21.000 i jak wiele nadziei pokłada się w nas, w Polakach, że będziemy silnym głosem 00:03:21.001 --> 00:03:24.000 w Europie za silną, zjednoczoną, bezpieczną Europą. 00:03:24.001 --> 00:03:32.000 Panie Zbyszku? Proszę Państwa, ja oczywiście tak jak pani prezydent 00:03:32.001 --> 00:03:36.000 chodzę na wszystkie wybory, nie mam mowy, żebym ja nawet nie poszedł. 00:03:36.001 --> 00:03:40.000 W nowej Polsce. Tak, w nowej, oczywiście. 00:03:40.001 --> 00:03:47.000 A tak, ja jestem starszy. Ale proszę Państwa, tak sobie pomyślałem, 00:03:47.001 --> 00:03:54.000 że żeby tak zachęcić, to nie tylko mówić, że ja chodzę, bo to jest oczywiste, 00:03:54.001 --> 00:03:59.000 tyle lat o to walczyłem i to dla mnie jest szczęście, ale zadzwoniłem 00:03:59.001 --> 00:04:05.863 do dwóch naprawdę specjalnych kobiet. Zadzwoniłem do pani Wandzi Traczyk - Stawskiej. 00:04:05.864 --> 00:04:11.000 Znacie, wiecie kto to jest. Ja się u niej ukrywałem w stanie wojennym. 00:04:11.001 --> 00:04:17.470 I pani Wandzia, ja mówię, pani Wandziu, idzie pani na wybory? 00:04:17.670 --> 00:04:25.000 Ona ma 90 parę lat, 90 z ogonkiem. I wiem, że się niedawno przewróciła, 00:04:25.001 --> 00:04:30.000 potłukła i pani Wandzia mówi: co? No jak to? No oczywiście, że idę, 00:04:30.350 --> 00:04:36.000 muszę iść, a jak nie, to mnie zawiozą. Druga kobieta, do której się zwróciłem, 00:04:36.001 --> 00:04:44.000 nie znacie tego nazwiska prawdopodobnie w większości, do Marysi Sielickiej-Gradzkiej. 00:04:44.950 --> 00:04:51.000 Marysia była posłem w '89 roku. Oczywiście zawsze jak dzwonimy, 00:04:51.001 --> 00:04:55.000 to się dobrze uśmiejemy przy okazji, nawet rozmawiając o poważnych rzeczach. 00:04:55.001 --> 00:04:58.000 Marysia mówi, wiesz, jedyne zdjęcie dobre, jakie mam, to z Wałęsą, 00:04:58.001 --> 00:05:04.000 bo mnie Andrzej Wajda ustawiał. I ja mówię, Marysiu, a Ty pójdziesz do wyborów? 00:05:04.100 --> 00:05:08.000 On mówi, wiesz, Ty mnie zawsze życzysz potem, trzymaj się, Marysiu. 00:05:08.001 --> 00:05:11.000 Wiesz, ja się nie mogę trzymać, bo się połamałam, rękę połamałam 00:05:11.001 --> 00:05:16.000 w kilku miejscach, to się nawet nie mogę trzymać. I mówi, wiesz, zabrali mnie 00:05:16.001 --> 00:05:20.000 do szpitala, lekarze mówią, pani doktor, a to jest wspaniała lekarz, 00:05:20.001 --> 00:05:26.000 Judym, taka od kilkudziesięciu lat prowadzi przychodnię dla bezdomnych, 00:05:26.001 --> 00:05:31.000 leczy bezdomnych, cudowna zupełnie lekarz. Lekarze mówią, operację będziemy 00:05:31.001 --> 00:05:36.000 pani robić. Pani mówi, nie, nie zgadzam się, to musi pani doktor tutaj nam podpisać. 00:05:36.200 --> 00:05:39.000 Ona mówi, jak mam podpisać, jedna po udarze jest nieczynna ręka, 00:05:39.001 --> 00:05:43.000 druga złamana, jak ja mam to podpisać? Ja tylko dodam, że pani Maria 00:05:43.001 --> 00:05:47.000 wczoraj udzielała wywiadu do faktów i w świetnej formie, w świetnej formie. 00:05:47.001 --> 00:05:52.000 No właśnie. I tak rozmawiamy sobie, śmiejemy, a ona mówi, że taka połamana, 00:05:52.001 --> 00:05:57.000 nie miałem czym podpisać, wiesz, tej braku zgody, ale mówię, Marysiu, 00:05:57.001 --> 00:06:01.000 no to jak Ty zagłosujesz? A ona mówi, jaki znajdę sposób. 00:06:01.001 --> 00:06:06.000 Mówię, słuchaj, długopis w zęby i krateczkę, w krateczce dasz radę. 00:06:06.001 --> 00:06:11.000 Ona mówi, o, świetny pomysł, oczywiście, że pójdę. I piekło czeka na tych, 00:06:11.001 --> 00:06:15.000 którzy nie pójdą, nawet jak nie wierzą w piekło. 00:06:15.250 --> 00:06:16.471 Piekło na nich czeka, jak nie pójdą. Jak nie 00:06:16.472 --> 00:06:21.000 pójdą, tam gdzie pójdzie pani Wandzia i Marysia. 00:06:21.400 --> 00:06:26.000 Panie dyrektorze, to krótko jeszcze zapytam, dlaczego pan pójdzie za pięć dni? 00:06:26.001 --> 00:06:30.000 Znaczy powiem o banalnej rzeczy. Jesteśmy Europejczykami. 00:06:30.250 --> 00:06:35.000 To znaczy nasza tożsamość obywatelska to jest nie tylko lokalna, 00:06:35.001 --> 00:06:38.000 nie tylko narodowa. Jesteśmy Polkami, Polakami, ale jesteśmy Europejczykami. 00:06:38.001 --> 00:06:43.000 Gdybyśmy nie poszli na wybory, to dajemy jakby część naszej własnej tożsamości, 00:06:43.001 --> 00:06:47.000 część naszych w ogóle praw. Przepraszam, że to muszę powiedzieć. 00:06:47.250 --> 00:06:50.000 My stawiamy sobie to pytanie, czy pójdziemy na wybory. 00:06:50.001 --> 00:06:55.000 Obok jest nasz przyjaciel Mykoła Kniażycki, wybitny Europejczyk. 00:06:55.001 --> 00:07:00.000 Jako obywatel Ukrainy, poseł Ukrainy nie bierze udział w tych wyborach europejskich. 00:07:00.200 --> 00:07:04.000 Ja tego nie rozumiem, bo jednak ideałem reprezentacji europejskiej 00:07:04.001 --> 00:07:08.000 jest cała Europa. Ukraina, jest dzisiaj sercem Europy. 00:07:08.050 --> 00:07:13.000 Także to pokazuje, jakim przywilejem są wybory do Parlamentu Europejskiego. 00:07:13.001 --> 00:07:19.000 I ostatnie zdanie. Europa jest strasznie skomplikowana i pełna sprzeczności. 00:07:19.550 --> 00:07:23.000 Właśnie to państwa narodowe decydują, prawda, Rada Europy, 00:07:23.250 --> 00:07:27.000 ale Parlament Europejski to jest jednak ta instytucja najbliższa nam, 00:07:27.001 --> 00:07:32.000 bo ona reprezentuje nas. Nie tylko narody, ale obywatelki, obywatele. 00:07:32.200 --> 00:07:36.000 I doceńmy tą instytucję, szczególnie jej kontrolne funkcje. 00:07:36.001 --> 00:07:40.000 To jest dzisiaj też takie miejsce, w którym mówimy o dramatach 00:07:40.001 --> 00:07:44.000 też poza granicami Unii Europejskiej, też o Ukrainie. 00:07:44.001 --> 00:07:49.000 Także doceńmy to miejsce, doceńmy europejskość też w nas. 00:07:49.001 --> 00:07:52.000 I na koniec pani europoseł, zanim przejdę do pana posła. 00:07:52.450 --> 00:07:57.000 Ja szczerze mówiąc mam łatwą robotę, bo z tych wszystkich powodów pójdę. 00:07:57.001 --> 00:08:01.000 Ale też chciałam powiedzieć, że właśnie to jest szczególne miejsce, ten parlament. 00:08:01.100 --> 00:08:05.000 I to jest nasz w jakimś sensie przywilej, bo moglibyśmy razem z Ukrainą 00:08:05.025 --> 00:08:09.000 czekać do tej pory, a udało nam się to wszystko zrobić wcześniej. 00:08:09.001 --> 00:08:13.000 I to jest też jedyna instytucja, i mam nadzieję, że Mykoła to będzie pamiętał, 00:08:13.001 --> 00:08:17.000 jedyna instytucja, którą bezpośrednio wybieramy, instytucja europejska. 00:08:17.001 --> 00:08:21.000 I to jest też bardzo ważne. I mamy to prawo, takie samo jak wszyscy inni, 00:08:21.250 --> 00:08:25.000 którzy są w Unii Europejskiej. I też warto pamiętać, że to jest chyba 00:08:25.001 --> 00:08:31.000 jedyny międzynarodowy parlament na świecie. I my tam wszyscy razem jesteśmy 00:08:31.200 --> 00:08:35.000 i razem stanowimy prawo, a to prawo ma wpływ na nasze życie. 00:08:35.001 --> 00:08:40.000 Więc myślę, że to jest, co prawda u nas nie są te wybory obowiązkowe, 00:08:40.001 --> 00:08:43.000 jak chyba w pięciu krajach, państwach członkowskich Unii, 00:08:43.001 --> 00:08:47.000 ale mimo wszystko jest to i prawo, i wielki nasz obowiązek z tych wszystkich powodów, 00:08:47.200 --> 00:08:53.000 o których mówiliście. I też myślę, że warto pamiętać o tym, 00:08:53.001 --> 00:08:59.000 że ci ludzie, których wybierzemy, oni będą w naszym imieniu tam siedzieć. 00:08:59.125 --> 00:09:05.000 Nie tylko siedzieć, ale również działać. A ponieważ my nie możemy być wybranymi, 00:09:05.001 --> 00:09:10.000 więc naszym obowiązkiem jest wybrać tych, którzy nas będą reprezentować. 00:09:10.350 --> 00:09:15.000 I jak tylko Ukraina skończy negocjacje, to wtedy jako obserwatorzy już będziecie. 00:09:15.001 --> 00:09:20.000 Ale żeby być w wyborach, uczestniczyć, to trzeba jeszcze te chwile poczekać, 00:09:20.100 --> 00:09:24.000 aż wszyscy ratyfikujemy. Ale to już ten dzień przyjdzie. Także cierpliwości. 00:09:24.001 --> 00:09:29.000 DZIENNIKARZ: panie pośle, zwracam się do pana Mykoli Kniażyckiego. 00:09:29.400 --> 00:09:31.087 Czy można powiedzieć, że na froncie wy też 00:09:31.099 --> 00:09:33.040 walczycie o to, żeby brać udział w eurowyborach? 00:09:34.600 --> 00:09:38.049 My na froncie walczymy za całą Europę i za przyszłość 00:09:38.061 --> 00:09:41.000 całej Europy i całego świata demokratycznego. 00:09:41.500 --> 00:09:43.517 A te wybory dla Ukrainy są bardzo ważne. 00:09:43.529 --> 00:09:46.000 Bo z jednej strony, specjalnie te wybory w Polsce 00:09:46.001 --> 00:09:51.000 i zwycięstwo sił demokratycznych na tych wyborach w Polsce dla nas są bardzo ważne. 00:09:51.400 --> 00:09:56.000 Bo Polska będzie liderem w następnym terminie w Unii Europejskiej. 00:09:56.100 --> 00:09:58.757 Od tego zależy, jak szybko będą iść te 00:09:58.769 --> 00:10:02.000 negocjacje wszystkie, w których uczestniczymy. 00:10:02.250 --> 00:10:08.000 I kiedy marzymy o członkowskie Ukrainy w Unii Europejskiej, oczywiście, że marzymy 00:10:08.001 --> 00:10:10.829 i wierzymy w to, co Polska będzie nas podpierać. 00:10:10.841 --> 00:10:13.000 Także zwycięstwo sił demokratycznych 00:10:13.001 --> 00:10:16.234 na tym naszym etapie dla Ukrainy jest bardzo ważne. 00:10:16.246 --> 00:10:19.000 Z drugiej strony, wiemy, że Unia Europejska 00:10:19.001 --> 00:10:25.000 teraz buduje nową architekturę obrony. I będzie nowy komisarz od spraw obrony. 00:10:25.125 --> 00:10:29.000 I wszyscy mówią, że możliwe, że to będzie Polak. I dla nas też to jest bardzo ważne. 00:10:29.001 --> 00:10:32.608 Także od tych wyborów do europejskiego 00:10:32.620 --> 00:10:37.000 parlamentu w Polsce zależy przyszłość Ukrainy. 00:10:37.001 --> 00:10:40.000 Przez to to są krytyczne wybory dla Ukraińców też. 00:10:40.850 --> 00:10:42.892 Panie pośle, pan przyznał w rozmowie radiowej parę 00:10:42.904 --> 00:10:45.000 miesięcy temu, że pana syn jest na froncie, prawda? 00:10:45.001 --> 00:10:47.345 Tak, to prawda. On walczy i teraz jest na 00:10:47.357 --> 00:10:50.000 takim bardzo trudnym kierunku, koło Pokrowska, 00:10:50.175 --> 00:10:53.000 tam gdzie Rosjanie atakują największe. 00:10:53.500 --> 00:10:56.093 Co naturalne, pewnie pan martwi się o syna. 00:10:56.105 --> 00:10:59.000 Jak tu wszyscy jesteśmy, to życzymy jemu zdrowia 00:10:59.001 --> 00:11:05.000 i zwycięstwa całej armii ukraińskiej. To wsparcie ze strony Polski jest oczywiste. 00:11:05.001 --> 00:11:06.898 Ale chciałam zapytać pana, z jednej strony 00:11:06.910 --> 00:11:09.000 jako polityka ukraińskiego, ale też jako ojca, 00:11:09.250 --> 00:11:12.425 czy pan się obawia o to, że ten wynik wyborów może, 00:11:12.437 --> 00:11:16.000 pytanie właśnie jakie, trochę pan już na to odpowiedział, 00:11:16.150 --> 00:11:19.000 może odciągnąć Unię Europejską od Ukrainy? 00:11:19.700 --> 00:11:22.636 Tak, bo teraz mamy taki czas krytyczny. 00:11:22.648 --> 00:11:27.000 Wszyscy patrzymy na to, co będzie w Stanach Zjednoczonych, 00:11:27.001 --> 00:11:28.935 po wyborach w Stanach Zjednoczonych. 00:11:28.947 --> 00:11:32.000 Przez co podparcie europejskie dla nas jest bardzo ważne. 00:11:32.175 --> 00:11:38.000 Tu jest piękna wystawa o Solidarności i wszyscy pamiętamy o tej roli, 00:11:38.001 --> 00:11:43.000 którą miał święty ojciec, Jan Paweł II w historii Polski. 00:11:43.400 --> 00:11:48.000 Kto teraz będzie tak podpierać Ukrainę w tej trudnej sytuacji geopolitycznej, 00:11:48.001 --> 00:11:53.000 jak Jan Paweł II podpierał polskie społeczeństwo i chwalił się za demokrację? 00:11:53.250 --> 00:11:56.898 My myślimy, że to musi być polskie liderstwo. 00:11:56.910 --> 00:12:00.000 Donald Tusk na przykład musi to robić. 00:12:00.200 --> 00:12:04.000 Jego partia i innych partii demokratycznych, które będą w Unii Europejskiej, 00:12:04.150 --> 00:12:10.000 to jest głos Ukraińców w całym świecie. I od ich decyzji, od ich podparcia zależy, 00:12:10.001 --> 00:12:13.000 co będą czuć nasi żołnierze, którzy walczą na froncie. 00:12:13.001 --> 00:12:19.000 Oni muszą wiedzieć, że oni nie są jedyni, że cały świat jest z nimi. 00:12:19.001 --> 00:12:23.000 Bo jak tylko my nie otrzymamy np. broni, jak będą były trudne decyzje 00:12:23.175 --> 00:12:26.000 z podparciem Ukrainy finansowym w Unii Europejskiej albo w Stanach Zjednoczonych, 00:12:26.001 --> 00:12:31.000 oczywiście wtedy wojska ukraińskie, żołnierze i oficerowie ukraińscy, 00:12:31.200 --> 00:12:36.000 wszyscy byli bardzo pesymistyczni, bo wszyscy myśleli, że tylko oni jedni walczą 00:12:36.001 --> 00:12:38.374 z tym złem, z Putinem i z agresorem. 00:12:38.386 --> 00:12:42.000 A kiedy oni czują, że cała Europa jest razem z nimi, 00:12:42.001 --> 00:12:47.000 że Polska jak najbliższy sąsiad, jak najbliższy przyjaciel jest razem z nimi, 00:12:47.001 --> 00:12:50.000 dla nich, dla nas wszystkich, to jest bardzo ważne. 00:12:50.250 --> 00:12:55.000 Pani poseł, chciałam zapytać też panią w kontekście tego, co mówi się dzisiaj 00:12:55.001 --> 00:12:59.000 na unijnych korytarzach i też to, co powiedział Donald Tusk w Katowicach 00:12:59.150 --> 00:13:03.000 parę tygodni temu, że być może pewne decyzje unijnych przywódców 00:13:03.250 --> 00:13:07.000 doprowadziły do tej wojny. Czy pani się z tym zgadza? 00:13:07.250 --> 00:13:12.000 I jak pani dzisiaj czuje, widzi, czy Bruksela, Berlin, Paryż, te ważne miasta 00:13:12.800 --> 00:13:15.000 patrzą na Ukrainę tak samo jak my? 00:13:17.200 --> 00:13:20.000 Ja myślę, że zawsze mamy prawo, a nawet obowiązek zastanawiać się, 00:13:20.001 --> 00:13:25.000 czy to, co się dzieje, a jest to coś złego, czy mogliśmy temu zapobiec. 00:13:25.200 --> 00:13:28.000 To na pewno jest bardzo ważne. I na pewno w parlamencie europejskim, 00:13:28.001 --> 00:13:34.000 ale myślę, że także między państwami członkowskimi w Radzie, w spotkaniach Rady 00:13:34.550 --> 00:13:40.000 były różnice zdań na temat tego, czym grozi brak silnych reakcji 00:13:40.001 --> 00:13:44.000 ze strony Unii Europejskiej w kontekście tego, co Rosja wcześniej już robiła 00:13:44.001 --> 00:13:50.000 przed wybuchem wojny. I właściwie koledzy i Ursula von der Leyen 00:13:50.001 --> 00:13:54.000 i bardzo wielu innych kolegów przyznają, że rzeczywiście nie słuchali nas, 00:13:54.001 --> 00:13:59.000 że nie wyobrażali sobie, że tego typu wydarzenie może mieć miejsce. 00:13:59.001 --> 00:14:02.000 I pani zanim te wnioski dzisiaj zostały wyciągnięte? 00:14:02.001 --> 00:14:06.000 Nie wiem, czy mogliśmy więcej zrobić, bo rozmów było sporo 00:14:06.001 --> 00:14:10.000 i głosowań było sporo. I ja myślę, że te wnioski są wyciągnięte, 00:14:10.001 --> 00:14:14.000 ale musimy być bardzo czujni. Także tu masz rację zupełnie, 00:14:14.001 --> 00:14:17.000 że rzeczywiście trzeba dalej pilnować aż do końca, aż do wygranej, 00:14:17.001 --> 00:14:22.000 bo różne rzeczy się mogą wydarzyć. I dlatego też to nasze wsparcie 00:14:22.001 --> 00:14:26.000 w kontekście niepewności po stronie amerykańskiej jest także bardzo ważne. 00:14:26.001 --> 00:14:29.000 My nie mamy w tej chwili innej ścieżki. My rzeczywiście musimy zrobić wszystko. 00:14:29.001 --> 00:14:32.000 My, Polacy w Unii Europejskiej, także w parlamencie europejskim 00:14:32.001 --> 00:14:36.000 musimy robić wszystko, żeby ta ścieżka, na którą Ukraina weszła 00:14:36.001 --> 00:14:39.000 dzięki jednomyślności i szybko podjętej decyzji Unii, żeby ta ścieżka 00:14:39.001 --> 00:14:42.000 jak najszybciej się dokończyła, to jest bardzo ważne, żebyśmy 00:14:42.001 --> 00:14:46.000 jak najszybciej pokazali Putinowi w kontekście Ukrainy, ale także Moldovy, 00:14:46.001 --> 00:14:51.000 jaki jest nasz preferowany porządek polityczny w Europie. 00:14:51.001 --> 00:14:53.788 On musi to wiedzieć dokładnie, gdzie jest Ukraina, 00:14:53.789 --> 00:14:57.000 a gdzie jest Rosja i tego musimy pilnować. 00:14:57.350 --> 00:15:00.642 Czyli wniosek jest taki, że tylko jedna wspólna, 00:15:00.643 --> 00:15:04.000 zjednoczona Europa jest pomocą dla Ukrainy. 00:15:04.001 --> 00:15:07.000 Nie ma w ogóle innej opcji do wszystkiego, żeby te nadchodzące lata, 00:15:07.001 --> 00:15:11.000 może to nie wybrzmiało jeszcze mocno, ale to będą lata walki o Europę, 00:15:11.001 --> 00:15:13.346 dlatego że masz rację, że my mówimy cały czas, że 00:15:13.347 --> 00:15:16.000 martwimy się, jakie będą wybory w Stanach Zjednoczonych. 00:15:16.001 --> 00:15:20.000 Martwmy się także, jeszcze dzisiaj możemy to robić, parę dni mamy, 00:15:20.125 --> 00:15:24.000 o to, jak będą wyglądały wyniki wyborów w Europie i jak bardzo na prawo 00:15:24.001 --> 00:15:27.000 może się przesunąć cała Unia Europejska, bo to nie jest tylko kwestia 00:15:27.300 --> 00:15:30.000 Parlamentu Europejskiego, ale to jest także kwestia tych rządów, 00:15:30.001 --> 00:15:33.000 które dzisiaj już w ponad 20 państwach członkowskich mają wpływ 00:15:33.001 --> 00:15:38.000 na decyzje rządu, bo albo są w rządach, te partie prawicowe, albo mają wpływ, 00:15:38.001 --> 00:15:43.000 bo dają im większość w ważnych głosowaniach, że także mogą mieć oczekiwania, 00:15:43.001 --> 00:15:47.000 że komisarze będą pochodziły z tej partii politycznej, 00:15:47.650 --> 00:15:50.000 więc strasznie dużo niepewności, dlatego każdy głos, mam nadzieję, 00:15:50.001 --> 00:15:53.244 że każdy głos z Polski to będzie bardzo mocny głos i będziemy 00:15:53.245 --> 00:15:56.000 pilnować tego, żeby już żadne błędy nie były popełniane. 00:15:56.150 --> 00:15:59.000 Panie Zbigniewie, gdy wczoraj rozmawialiśmy tu przed bramą historyczną nr 2, 00:15:59.001 --> 00:16:02.268 powiedział pan, że to Solidarność, to stocznia, 00:16:02.280 --> 00:16:05.000 to ta brama były tym pierwszym krokiem, 00:16:05.250 --> 00:16:08.000 drzwiami, które otworzyły nam drogę do wolności, do demokracji, 00:16:08.001 --> 00:16:10.000 ale też ja zapytałam, czy do Unii Europejskiej. 00:16:10.001 --> 00:16:13.000 Pan powiedział, że wtedy o tym marzyliście. 00:16:13.001 --> 00:16:16.930 Jak pan, wtedy Polska trochę z Ukrainą startowała, nie mówię o 89. 00:16:16.931 --> 00:16:23.000 , ale o 90. roku. Myśmy byli mniej więcej politycznie w tym samym punkcie. 00:16:23.001 --> 00:16:27.000 No właśnie, jaka jest dla pana dzisiaj ta różnica 00:16:27.001 --> 00:16:29.855 i jak można jeszcze bardziej zmotywować nas 00:16:29.867 --> 00:16:33.000 tutaj, by iść do wyborów i głosować za tą Unią? 00:16:33.300 --> 00:16:38.000 Znaczy, z całą pewnością można powiedzieć, że to wszystko zaczęło się od Polski. 00:16:38.100 --> 00:16:43.000 Znaczy, tu nie musimy się krygować, ani mówić, że to nie, że tak. 00:16:43.001 --> 00:16:47.000 To się wszystko zaczęło, już nie mówię o 31 sierpnia, tu w Stoczni Gdańskiej. 00:16:47.001 --> 00:16:51.000 Absolutnie to były czasy przełomu, zresztą nasza dyskusja jest, 00:16:51.450 --> 00:16:55.000 jak gdyby zatytułowana "Czasy przełomu", prawda? 00:16:55.001 --> 00:16:59.000 Przełomy. I 89. rok był też takim przełomem, 00:16:59.001 --> 00:17:03.441 ale, no, proszę państwa, to nie było tak, że 89., pach, 00:17:03.442 --> 00:17:07.000 pach, nie wiadomo skąd i tego i już mamy wszystko załatwione. 00:17:07.001 --> 00:17:14.000 To było tak, że wiele lat Solidarność podziemna walczyła o utrzymanie 00:17:14.001 --> 00:17:19.000 tej Solidarności jako tej podstawowej siły, ale nie tylko. 00:17:19.001 --> 00:17:22.341 W tej trudnej sytuacji myśmy powołali Solidarność 00:17:22.342 --> 00:17:26.217 Polsko-Czechosłowacką, myśmy powołali Solidarność 00:17:26.229 --> 00:17:30.000 Polsko-Węgierską, myśmy utrzymywali kontakty 00:17:30.025 --> 00:17:33.000 przez granice, przechodziliśmy przez granice z przerzutami. 00:17:33.001 --> 00:17:38.000 Spotykałem się z Vaclavem Havlem, moim przyjacielem, po lasach, 00:17:38.050 --> 00:17:44.000 gdzieś w górach, z moimi przyjaciółmi. Razem żeśmy próbowali pomagać 00:17:44.050 --> 00:17:49.000 naszym przyjaciołom w NRD. Mieliśmy kontakty w NRD, w Ukrainie, 00:17:49.001 --> 00:17:56.059 nawet w Rosji, w Bułgarii, w Rumunii. Solidarność Polsko-Węgierską powołaliśmy. 00:17:56.060 --> 00:18:00.000 W podziemiu, kiedy oni nas ścigali. Skąd to się brało? 00:18:00.001 --> 00:18:05.000 Było takie bardzo ważne wydawnictwo podziemne, Nowa Koalicja 00:18:05.350 --> 00:18:09.000 przez Grzegorza Kostrzewę Zorbasa. Tam były te rzeczy wszystkie, 00:18:09.125 --> 00:18:13.000 które dotyczyły całej Europy, już były zebrane, już były pokazywane, 00:18:13.001 --> 00:18:19.000 jak Europa się zmieni. Oczywiście, bardzo wielu ludzi, proszę państwa, nie wierzyło. 00:18:19.001 --> 00:18:23.000 Bogdan tutaj przy podpisywaniu porozumienia powiedział 00:18:23.001 --> 00:18:28.000 taką fajną rzecz, że Lech Wałęsa spotkał się z Genscherem i Kohlem 00:18:28.001 --> 00:18:31.000 i Genscher powiedział, to nie za naszego życia tu się zmieni. 00:18:31.150 --> 00:18:35.000 Za pół godziny dowiedział się, że mur berliński upadł i właśnie 00:18:35.050 --> 00:18:38.000 trzeba tam jechać. Proszę państwa, ja to też widziałem. 00:18:38.001 --> 00:18:42.000 Jak się spotkałem z moimi przyjaciółmi, zrobiłem spotkanie z ministrem 00:18:42.001 --> 00:18:46.000 Skubiszewskim. Przyjechali moi przyjaciele z opozycji, 00:18:46.001 --> 00:18:51.000 ale oczywiście nie z Czechosłowacji, bo oni byli z Diaspory, 00:18:51.001 --> 00:18:55.000 wielcy tam pisarze i tak dalej. Ja zrobiłem to spotkanie 00:18:55.100 --> 00:19:00.000 i oni mówili, tak, Polska tak, no tu się zmieniło. 00:19:00.001 --> 00:19:03.000 Już był minister Skubiszewski, był rząd Mazowieckiego, 00:19:03.025 --> 00:19:07.000 ale u nas to dopiero w przyszłym pokoleniu. Po tym spotkaniu 00:19:07.001 --> 00:19:11.000 za dwa, chyba czy trzy miesiące już nie było rządu komunistycznego 00:19:11.200 --> 00:19:15.000 w Czechosłowacji. Wiara, wiara jest ważna. 00:19:15.001 --> 00:19:21.000 Dlatego na przykład jeśli chodzi o Ukrainę, to jest niesłychanie ważna rzecz 00:19:21.001 --> 00:19:27.000 wierzyć, że będziecie też w Europie, będziecie w NATO 00:19:27.750 --> 00:19:30.000 i musimy wszystko zrobić, żeby tak się stało. 00:19:30.300 --> 00:19:36.000 W tamtych czasach, kiedy już o tym mówimy, pojechałem z Bogdanem Borusewiczem 00:19:36.001 --> 00:19:39.000 i Wojtkiem Maziarskim na Węgry spotkać się z Antallem, 00:19:39.001 --> 00:19:43.000 późniejszym premierem. Nie przepuścili nas przez Czechosłowację. 00:19:43.001 --> 00:19:46.952 Tośmy pojechali, ponieważ ja miałem paszport dyplomatyczny, przez Ukrainę. 00:19:46.953 --> 00:19:51.000 Pojechaliśmy do Lwowa, spaliśmy u Bogdana Chorynia 00:19:51.001 --> 00:19:56.000 i tam nas przemycili, Sowieci nas przemycili. 00:19:56.001 --> 00:20:00.000 Oni nie wiedzieli, kto my jesteśmy, ale paszport dyplomatyczny to władza. 00:20:00.150 --> 00:20:05.000 Pojechaliśmy na Węgry przez Ukrainę. Nikt by tego nie wymyślił normalnie, 00:20:05.001 --> 00:20:09.000 ale trzeba było mieć wiarę. Bogdan mówi jedziemy, jedziemy, 00:20:09.001 --> 00:20:14.000 a co, najwyżej nas cofnął. Trzeba walczyć, starać się, 00:20:14.750 --> 00:20:16.110 wszystko jest praktycznie możliwe. 00:20:17.000 --> 00:20:22.000 Przepraszam, panie redaktor. Krótka refleksja na to, o czym pan mówił. 00:20:22.150 --> 00:20:27.000 Walczymy i walczymy za tę Europę, bo mieliśmy już trzy rewolucje. 00:20:27.001 --> 00:20:30.000 Rewolucja najdalej, wtedy pomarańczowa rewolucja, wtedy rewolucja godności. 00:20:30.001 --> 00:20:34.000 Kiedy maliśmy rewolucję godności, w tej rewolucji zginęło 100 osób, 00:20:34.001 --> 00:20:37.000 którzy zginęli za Europę, z europejskim banderą. 00:20:37.050 --> 00:20:41.000 Nigdy takiego nie było przed tym, żeby ktoś tak walczył za Europę. 00:20:41.225 --> 00:20:45.000 Tu w tej sali jest bardzo znany dysydent, pan Mirosław Marynowicz, 00:20:45.001 --> 00:20:49.000 pan profesor Marynowicz, który w Związku Radzieckim, bo i w więzieniu, 00:20:49.200 --> 00:20:51.000 walczył z Bogdanem Goranem, z Wiaczesławem Czornowiłem 00:20:51.001 --> 00:20:55.000 i z innymi ukraińskimi dysydentami, tak samo za wolność Ukrainy 00:20:55.001 --> 00:20:59.000 i też za wolność Europy, bo ich marzenia, jak i Wasyla Stusa, 00:20:59.001 --> 00:21:02.000 który pisał o tym, że ten przykład Solidarności 00:21:02.001 --> 00:21:08.000 jest najważniejszym przykładem dla Ukrainy, a wtedy był zabity w więzieniu radzieckim. 00:21:08.050 --> 00:21:11.000 I wszyscy ukraińscy dysydenci, i wszyscy Ukraińcy, 00:21:11.001 --> 00:21:15.000 tak samo jak i wszyscy Polacy w Związku Radzieckim, w Stanach Sowieckich, 00:21:15.001 --> 00:21:18.000 wszyscy marzyli o tej wolnej, swobodnej Ukrainie, wolnej Europie. 00:21:18.800 --> 00:21:20.000 Czy mogę też? 00:21:20.100 --> 00:21:22.000 Tylko chciałam powiedzieć jeszcze jedną rzecz, 00:21:22.001 --> 00:21:26.000 bo bardzo często może wśród tych, którzy mało wiedzą o Ukrainie, 00:21:26.001 --> 00:21:30.200 to jest takie wrażenie, że oto Ukraina zaczyna się 00:21:30.201 --> 00:21:33.000 przygotować teraz do członkostwa w Unii Europejskiej. 00:21:33.001 --> 00:21:35.755 I warto wtedy przypomnieć, że wtedy, kiedy myśmy składali 00:21:35.756 --> 00:21:40.000 w kwietniu 1994 roku nasze podanie o przyjęcie nas do Unii, 00:21:40.001 --> 00:21:43.000 to w tym samym roku Unia Europejska także zawarła pierwszy 00:21:43.001 --> 00:21:47.000 taki partnership agreement, porozumienie partnerskie z Ukrainą 00:21:47.001 --> 00:21:51.000 i od tej pory właściwie zaczęły się negocjacje układu stowarzyszeniowego. 00:21:51.001 --> 00:21:54.000 I oczywiście Majdan był w międzyczasie i Pomarańczowa 00:21:54.001 --> 00:21:59.000 Rewolucja, ale jednak myśmy mieli też dużo kontaktów 00:21:59.001 --> 00:22:02.000 i z ministerstwami, z rządów kolejnych ukraińskich. 00:22:02.001 --> 00:22:05.000 Także Ukraina była cały czas w takiej gotowości. 00:22:05.001 --> 00:22:09.000 I ja pamiętam, zawsze mówiłam kolegom, że jak będziecie gotowi, 00:22:09.001 --> 00:22:12.000 nie martwcie się, na pewno wtedy Unia was przyjmie. 00:22:12.001 --> 00:22:16.000 Czyli róbcie wszystko, bez względu na to, co się dzieje, przygotowujcie się kolejne. 00:22:16.001 --> 00:22:18.000 Ja dzisiaj słucham Werchownej Rady, które opowiadają koledzy, 00:22:18.001 --> 00:22:24.000 że dzień i noc przyjmują zmianę prawa ukraińskiego i wprowadzają prawa europejskie. 00:22:24.001 --> 00:22:27.000 To też pokazuje to zrozumienie, że trzeba się przygotować, 00:22:27.001 --> 00:22:29.010 że tylko wtedy rzeczywiście będziecie korzystać z 00:22:29.011 --> 00:22:32.000 członkostwa w Unii, jeżeli będziecie przygotowani. 00:22:32.001 --> 00:22:36.000 I oni się już przygotowują też właściwie od 20... Co ja mówię od 20? 00:22:36.001 --> 00:22:41.000 Od 1994 roku, 30 lat się przygotowują do członkostwa w Unii Europejskiej. 00:22:41.001 --> 00:22:42.000 O tym warto pamiętać. 00:22:42.001 --> 00:22:45.000 A polskie wejście do Unii, to też nie były takie momenty, 00:22:45.225 --> 00:22:48.000 bo znowu jak się dziennikarze pytają, to jest właśnie to wejście, 00:22:48.001 --> 00:22:51.000 ten 1 maja się wydaje, że to właśnie wtedy weszliśmy. 00:22:51.001 --> 00:22:55.000 A myśmy od 1990 roku właściwie od negocjacji układu stowarzyszeniowego 00:22:55.350 --> 00:22:58.000 po kolei wszystko robili. 00:22:58.001 --> 00:23:01.000 I też negocjacje, to nie była tylko Kopenhaga, 00:23:01.001 --> 00:23:04.000 to były też lata negocjacji, lata przygotowań. 00:23:04.001 --> 00:23:07.000 I warto o tym pamiętać, że to jest wielki, tak jak w Ukrainie, 00:23:07.200 --> 00:23:10.000 wielki proces, w którym bierze udział całe społeczeństwo. 00:23:10.325 --> 00:23:12.000 Nauczyciele ciągle jeszcze nie mają pomnika, 00:23:12.001 --> 00:23:16.000 a to oni tworzyli za swoje własne pieniądze kluby w szkołach. 00:23:16.001 --> 00:23:18.000 Do tej pory te kluby działają. 00:23:18.001 --> 00:23:22.000 Cała masa, mnóstwo ludzi, setki ludzi, którzy właściwie nigdy nie dostali żadnego... 00:23:22.001 --> 00:23:25.000 Nie uhonorowano tego, że oni w drugim, w trzecim, w czwartym szeregu 00:23:25.001 --> 00:23:27.000 pracowali na przygotowanie nas do członkostwa. 00:23:27.001 --> 00:23:29.000 Tego mi najbardziej brakuje. 00:23:29.001 --> 00:23:31.000 I taką długą listę właśnie koleżanek i kolegów robię, 00:23:31.001 --> 00:23:35.000 którzy z różnych poziomów, także administracji, 00:23:35.001 --> 00:23:38.000 którzy kiedyś powinni zostać także uhonorowani. 00:23:38.001 --> 00:23:41.000 Trzeba podziękować za to też, co wszyscy robili. 00:23:41.001 --> 00:23:44.000 Nie traćmy jakby tego z pola widzenia, że to są tysiące ludzi, 00:23:44.001 --> 00:23:48.000 a u was to właściwie dziesiątki tysięcy ludzi, 00:23:48.001 --> 00:23:51.000 którzy walczą w różnych miejscach frontu. 00:23:51.350 --> 00:23:54.000 Dlatego, gdy mówimy o tym początku naszym w Unii Europejskiej, 00:23:54.001 --> 00:23:55.655 mówimy też właśnie o tym 4 czerwca, też o tych 00:23:55.656 --> 00:24:00.000 wydarzeniach wcześniej, ale moje pytanie do pana dyrektora. 00:24:00.075 --> 00:24:06.000 Z tego 4 czerwca próbujecie, próbujemy my wszyscy, tworzyć takie wyjątkowe święto. 00:24:06.050 --> 00:24:11.000 Takie święto i naszego genu obywatelskości i naszego też obecności w naszej Unii, 00:24:11.001 --> 00:24:14.000 naszej samorządności, o której za chwilę porozmawiamy. 00:24:14.100 --> 00:24:20.000 Dlaczego? Dlaczego ten 4 czerwca może być, jest takim mocnym naszym świętem? 00:24:20.550 --> 00:24:27.000 Tutaj dużo mówimy o członkostwie w Unii i wszyscy z nas chyba zdają sobie sprawę, że 00:24:27.700 --> 00:24:30.000 jak mówimy o tym, to właśnie mówimy o dwóch różnych rzeczach. 00:24:30.001 --> 00:24:34.000 Jedną rzeczą jest formalne przystąpienie do organizacji. 00:24:34.325 --> 00:24:39.000 Bardzo żmudny, nudny proces, ale ja mam wrażenie, ponieważ mówimy o 00:24:39.001 --> 00:24:43.000 obywatelskiej polityce, o demokracji, to znaczy my jesteśmy ważni, 00:24:43.600 --> 00:24:46.000 a nie dokumenty, jest coś takiego jak 00:24:46.300 --> 00:24:51.000 bycie w sercu tej politycznej Europy nie będąc członkiem. 00:24:51.001 --> 00:24:53.000 Zbyszek powiedział ważną rzecz. 00:24:53.001 --> 00:24:56.000 Zaczęło się tutaj wszystko w sierpniu '80 roku. 00:24:56.001 --> 00:24:59.000 Ja bym powiedział tak, wtedy Polska przystąpiła, 00:24:59.001 --> 00:25:01.000 nie było Unii Europejskiej do Europy. 00:25:01.001 --> 00:25:06.000 Dlaczego? My cały czas nie rozumiemy do końca, co się przydarzyło. 00:25:06.001 --> 00:25:11.000 Robotnicy, tacy jak Zbyszek, jak Lech Wałęsa, Anna Walentynowicz powiedzieli, 00:25:11.750 --> 00:25:15.000 my nie wierzymy w to, że dyktatura jednej partii, 00:25:15.100 --> 00:25:19.000 na przykład robotniczej, zabezpieczy nasze prawa robotników. 00:25:19.001 --> 00:25:23.000 My tylko wierzymy, że demokracja, wiele partii, konkurencja partii, 00:25:23.001 --> 00:25:26.722 zabezpieczy prawa człowieka, a prawa człowieka prowadzą 00:25:26.723 --> 00:25:30.000 nas do naszych praw, praw robotniczych. To była rewolucja. 00:25:30.001 --> 00:25:32.000 To była rewolucja. 00:25:32.250 --> 00:25:36.000 I w Polsce niełatwo mówić o rewolucji Solidarności, 00:25:36.001 --> 00:25:40.000 bo ona trwała długo i miała kilka przełomowych momentów, prawda? 00:25:40.001 --> 00:25:43.059 '80 rok, '81, 00:25:43.259 --> 00:25:49.000 '81. 10 milionów członków organizacji demokratycznej. 00:25:49.001 --> 00:25:52.000 Tego nawet w zachodniej Europie nie było, tak? 00:25:52.001 --> 00:25:55.000 Ale potem tak, '88 strajki. 00:25:55.001 --> 00:25:58.000 No i bardzo długi z polskiej perspektywy '89 rok, 00:25:58.200 --> 00:26:00.000 bo to był okrągły stół. 00:26:00.001 --> 00:26:02.000 Tu, szanowni państwo, nie wiem, czy to jest czytelne. 00:26:02.001 --> 00:26:05.000 To są fragmenty gigantycznego okrągłego stołu, 00:26:05.200 --> 00:26:10.000 który ECS tutaj razem z Miastem Gdańskim, z panią prezydent stworzył. 00:26:10.001 --> 00:26:12.000 5 lat temu, na dzisiejszym stolecie okrągłego stołu. 00:26:12.001 --> 00:26:14.000 To jest różnica, on się składa z wielu elementów. 00:26:14.001 --> 00:26:16.000 Nie ma jednej i drugiej strony. 00:26:16.001 --> 00:26:18.000 Jest kilka stron, jest pluralizm. 00:26:18.001 --> 00:26:21.000 On jeździł po Polsce, po Gdańsku, to są teraz fragmenty. 00:26:21.450 --> 00:26:24.000 Ale się nie skończyło na wyborach 4 czerwca, 00:26:24.001 --> 00:26:29.000 no bo 4 czerwca sensacja, partia komunistyczna nie zdobyła nawet jednego mandatu. 00:26:29.001 --> 00:26:31.000 Ani jednego, a to była potęga światowa. 00:26:31.450 --> 00:26:33.000 Oni nie wiedzieli, co z tym zrobić. 00:26:33.350 --> 00:26:38.000 Potem następny krok, wybór Tadeusza Mazowieckiego, prawie demokratyczny rząd. 00:26:38.450 --> 00:26:40.000 Mówiąc krótko, to jest bardzo długi proces. 00:26:40.001 --> 00:26:42.000 Nie da się w 5 sekund o tym mówić. 00:26:42.050 --> 00:26:43.000 Ale co chciałem powiedzieć. 00:26:43.001 --> 00:26:49.000 4 czerwca Polska ponownie pokazała, że jest sercem Europy. 00:26:49.550 --> 00:26:52.000 I potem niestety to strasznie długo trwało. 00:26:52.500 --> 00:26:57.000 I to jest aż wstyd, że Polska dopiero w 2004 przystąpiła do Unii. 00:26:57.300 --> 00:27:01.000 Że Polska dopiero w 2007 straciła kontrole graniczne. 00:27:01.001 --> 00:27:03.000 Dlaczego o tym wszystkim mówię? 00:27:03.001 --> 00:27:05.000 Dzisiaj przecież Ukraina jest członkiem Europy. 00:27:05.475 --> 00:27:08.000 Jest członkiem Unii Europejskiej, jako wspólnoty demokratów. 00:27:08.001 --> 00:27:13.000 Tak jak powiedziałeś, wy, twój syn broni naszej tutaj wolności. 00:27:13.001 --> 00:27:15.000 My nie chcemy, żeby Putin wszedł aż do Polski. 00:27:15.001 --> 00:27:18.000 A Putina interesuje cała Europa Środkowa. 00:27:18.300 --> 00:27:20.000 Też Polska. Wy nas bronicie. 00:27:20.500 --> 00:27:27.000 I tutaj bardzo ważną rzeczą jest, żebyśmy pamiętali, że ta Unia Europejska 00:27:27.500 --> 00:27:29.000 jest naszą Unią Europejską. 00:27:29.200 --> 00:27:31.000 Jak spojrzę na polityków. 00:27:31.001 --> 00:27:33.000 Martwi mnie, że ta kampania jest taka spolaryzowana. 00:27:33.001 --> 00:27:36.000 Każda partia polityczna dzisiaj, 00:27:36.700 --> 00:27:38.000 z tych większych, która jest w Sejmie, 00:27:38.001 --> 00:27:42.000 ma niesamowite zasługi dla integracji europejskiej. 00:27:42.001 --> 00:27:44.000 Mam wrażenie, że się tego wstydzą. 00:27:44.500 --> 00:27:49.000 Lewica, wiadomo Kwaśniewski był prezydentem, Miller premierem, nieważne. 00:27:49.001 --> 00:27:51.000 Lewica ma swój wkład. 00:27:51.400 --> 00:27:53.000 Lech i Jarosław Kaczyńscy. 00:27:53.300 --> 00:27:55.000 Traktat Lizboński 2007. 00:27:55.001 --> 00:27:58.000 To jest właśnie siła dzisiaj Parlamentu Europejskiego. 00:27:58.200 --> 00:28:01.001 Ci panowie, ci politycy, Prawo i Sprawiedliwość, 00:28:01.400 --> 00:28:04.000 pozytywnie odpowiadają za ten traktat. 00:28:04.001 --> 00:28:05.001 Prawda? 00:28:05.250 --> 00:28:08.000 Jakby się do tego nie mogą przyznać. 00:28:08.001 --> 00:28:12.000 Mówią nam o jakimś zniewoleniu teraz w Unii Europejskiej. 00:28:12.250 --> 00:28:17.000 Już nie mówię o całej tradycji solidarnościowej po stronie Platformy Obywatelskiej. 00:28:17.250 --> 00:28:22.000 Donald Tusk, jednak pierwszy Polak na najwyższym stanowisku w Europie. 00:28:22.001 --> 00:28:24.000 Myślę, że to była świetna robota. 00:28:24.350 --> 00:28:27.000 Został wybrany 10 lat temu w dzień otwarcia tego miejsca. 00:28:27.001 --> 00:28:29.000 Symbol wielki. 00:28:29.001 --> 00:28:31.897 Fantastycznie zwracał uwagę, jak bardzo 00:28:31.898 --> 00:28:35.000 kwestia Ukrainy będzie ważna, stała się ważna. 00:28:35.550 --> 00:28:37.000 I jeszcze jedna rzecz. 00:28:37.400 --> 00:28:39.000 Ta Unia Europejska 00:28:39.450 --> 00:28:41.000 to nie jest jakiś kontynent. 00:28:41.050 --> 00:28:46.000 Ta Unia Europejska dzisiaj to jest wynik upadku komunizmu. 00:28:46.800 --> 00:28:49.000 Dopiero w 1993 powstała. 00:28:49.001 --> 00:28:51.000 Przedtem była integracja gospodarcza, 00:28:51.450 --> 00:28:54.542 oczywiście polityczna, ale upadek komuny, demokratyzacja 00:28:54.543 --> 00:28:58.000 Polski zmusiła Europę do nowej integracji. 00:28:58.001 --> 00:28:59.000 Co było nowe? 00:28:59.001 --> 00:29:01.000 No przecież Zachód nigdy nie traktował 00:29:01.150 --> 00:29:03.000 tych państw Europy Środkowej jako podmioty. 00:29:03.001 --> 00:29:05.000 Wreszcie staliśmy się podmiotami. 00:29:05.001 --> 00:29:09.441 Mamy równe prawa, mamy głos i to rozszerzamy na Ukrainę, mam 00:29:09.442 --> 00:29:14.000 nadzieję na Białoruś, żebyśmy nie byli znowu strefą wpływu Rosji, 00:29:14.500 --> 00:29:17.000 a w przyszłości może Chin albo Iranu. 00:29:17.050 --> 00:29:19.000 To jest ta niesamowita wartość. 00:29:19.650 --> 00:29:23.000 I jeszcze raz dziwię się, że my mówimy o Unii Europejskiej jako o czymś obcym. 00:29:23.001 --> 00:29:25.000 To jest nasze dziecko naszej rewolucji 00:29:25.200 --> 00:29:28.172 i dziwię się niestety, że większość naszych partii, szczególnie 00:29:28.173 --> 00:29:31.000 tych w opozycji, dzisiaj udają, że to jest coś obcego. 00:29:31.001 --> 00:29:36.000 No, panie premierze Jarosławie Kaczyński, niech pan będzie dumny z tego, 00:29:36.001 --> 00:29:41.000 że w 2007 przyczynił się pan do tak pogłębionej integracji. 00:29:41.001 --> 00:29:44.000 Przyznajmy się do naszych najlepszych tradycji. 00:29:44.001 --> 00:29:45.968 Dzisiaj jesteśmy też tutaj po to, żeby właśnie 00:29:45.969 --> 00:29:48.000 o tej Unii Europejskiej szczerze porozmawiać. 00:29:48.001 --> 00:29:50.000 Ja chciałam zapytać panią prezydent. 00:29:50.001 --> 00:29:52.000 To już usłyszeliśmy dzisiaj. 00:29:52.001 --> 00:29:55.000 Pani wtedy, 4 czerwca, miała 10 lat. 00:29:55.550 --> 00:29:58.000 Jest pani tym samorządowcem, tą polityczką, 00:29:58.001 --> 00:30:05.000 która rozwijała się, dojrzewała już w tej rozpędzonej Unią Europejską Polsce. 00:30:05.001 --> 00:30:09.000 Ale z mało którego miejsca, jak właśnie z samorządu, dobrze widać, 00:30:09.001 --> 00:30:13.000 jak te gminy, jak te miasta czasem są różne. 00:30:13.001 --> 00:30:15.000 One się różnie rozwijały. 00:30:15.001 --> 00:30:17.000 Chciałam panią zapytać o tą integrację. 00:30:17.050 --> 00:30:19.000 Jak najlepiej te regiony integrować? 00:30:19.001 --> 00:30:23.000 Jak komunikować te czasem biedniejsze, 00:30:23.200 --> 00:30:26.000 bardziej rozwijające się gminy? 00:30:26.001 --> 00:30:27.000 No, żeby one miały poczucie, 00:30:27.001 --> 00:30:32.000 że one wszystkie korzystają z tego sukcesu Unii Europejskiej. 00:30:32.300 --> 00:30:36.000 Ja jeszcze do tego wątku, co przed chwilą zaraz odpowiem na pani pytanie, 00:30:36.001 --> 00:30:39.000 ale myślę, że zobaczcie państwo, my często o tym nie pamiętamy, 00:30:39.001 --> 00:30:44.000 ale tutaj nieopodal w hali Oliwia podczas pierwszego zjazdu NSZZ Solidarność 00:30:44.001 --> 00:30:51.000 dokumenty, które wtedy były przyjęte, mówię o posłaniu do narodów Europy Wschodniej. 00:30:51.450 --> 00:30:57.000 One już pokazywały dążenie wtedy ludzi, którzy tworzyli NSZZ Solidarność 00:30:57.001 --> 00:31:01.000 do tego, żebyśmy my wspólnie chcieli przyjąć pewne wartości. 00:31:01.001 --> 00:31:04.000 To był przecież historyczny, przełomowy dokument. 00:31:04.001 --> 00:31:07.000 I wracając do samorządu, także podczas tego zjazdu 00:31:07.001 --> 00:31:11.000 został przyjęty dokument samorządowa Polska. 00:31:11.001 --> 00:31:18.000 Pierwsze w 100% wolne wybory właśnie były 27 maja '90 roku 00:31:18.300 --> 00:31:20.000 wybory do rad gmin. 00:31:20.001 --> 00:31:25.000 To były wtedy te pierwsze, do których już nikt nie mógł mieć żadnego "ale". 00:31:25.001 --> 00:31:28.797 Natomiast jeśli mówimy o korzyściach, ja wiem, że najłatwiej 00:31:28.798 --> 00:31:33.000 nam mówić o tym, że wybudowano most, drogę, szkołę, 00:31:33.600 --> 00:31:35.000 Europejskie Centrum Solidarności. 00:31:35.001 --> 00:31:40.000 To jest także miejsce wybudowane przy znacznym współudziale środków unijnych. 00:31:40.001 --> 00:31:43.703 Tylko ja się trochę zawsze irytuję, kiedy dyskusja o 00:31:43.704 --> 00:31:48.000 Unii Europejskiej sprowadza się, mówiąc brzydko, do kasy. 00:31:48.300 --> 00:31:53.000 Owszem, to jest bardzo, bardzo ważne, ale idea Unii Europejskiej 00:31:53.001 --> 00:31:57.000 to jest siła w różnorodności, ale to jest także 00:31:57.550 --> 00:32:00.000 mniej więcej równomierny rozwój regionów. 00:32:00.001 --> 00:32:02.000 Nie państw, ale regionów. 00:32:02.001 --> 00:32:04.000 To wynika właśnie z traktatów. 00:32:04.001 --> 00:32:07.069 I dzisiaj, kiedy patrzymy na różne instrumenty dotyczące 00:32:07.070 --> 00:32:10.129 także polityki regionalnej, to ona ma 00:32:10.130 --> 00:32:15.000 rzeczywiście dotykać tych nierówności w regionach. 00:32:15.001 --> 00:32:21.000 Tak, żeby region pomorski był mniej więcej podobnie rozwinięty, a, do Bawarii. 00:32:21.001 --> 00:32:27.000 Oczywiście to jest pewnie marzenie, ale do innych regionów europejskich. 00:32:27.001 --> 00:32:28.001 Uda się niebawem. 00:32:28.325 --> 00:32:30.000 Czy nam to się udaje? 00:32:30.001 --> 00:32:34.000 Myślę, że wiele regionów, ale to Unia tego nie narzuca. 00:32:34.001 --> 00:32:38.000 Znaczy, zawsze my myślimy o tym, że ta Bruksela o czymś decyduje. 00:32:38.450 --> 00:32:40.000 Te sprawy są w naszych rękach. 00:32:40.050 --> 00:32:43.000 To zależy od tego, jakiego mamy gospodarza regionu. 00:32:43.001 --> 00:32:46.000 To zależy, jakiego mamy gospodarza w naszej gminie. 00:32:46.100 --> 00:32:50.000 Jak sprawnych ludzi, jeśli chodzi o przygotowanie także projektów. 00:32:50.050 --> 00:32:52.000 Dla mnie takim najlepszym przykładem, 00:32:52.001 --> 00:32:54.394 gdzie możemy w pełni pokazać działanie środków 00:32:54.395 --> 00:32:58.000 unijnych, to są chociażby projekty rewitalizacyjne. 00:32:58.001 --> 00:33:01.000 Ja wiem, że zawsze nam się projekty rewitalizacyjne 00:33:01.001 --> 00:33:09.000 kojarzą z tym, że przywracamy blask budynkom, obiektom, które były już zdegradowane. 00:33:09.001 --> 00:33:13.001 Ale siła projektów rewitalizacyjnych i to jest ich mądrość, 00:33:13.200 --> 00:33:17.000 nie polega tylko na tym, że wymieniamy rury, remontujemy fasady, 00:33:17.001 --> 00:33:21.451 zmieniamy sposób ogrzewania, ale na działaniach społecznych, 00:33:21.452 --> 00:33:26.000 które idą równolegle z tymi działaniami infrastrukturalnymi. 00:33:26.250 --> 00:33:29.000 Ilu ludzi przywrócimy na rynek pracy, ilu zmienimy, 00:33:29.001 --> 00:33:33.581 podniesiemy ich kompetencje zawodowe, ile nierówności 00:33:33.681 --> 00:33:38.000 społecznych różnego rodzaju będziemy wyrównywać. 00:33:38.001 --> 00:33:40.000 I myślę, że to jest dzisiaj ten klucz. 00:33:40.200 --> 00:33:42.076 Pani pyta o to, jak przekonywać nieprzekonanych. 00:33:42.100 --> 00:33:44.464 Ja myślę, że dzisiaj, kiedy jeździmy po 00:33:44.465 --> 00:33:48.000 Polsce, to właściwie chyba nie ma takiej gminy, 00:33:48.125 --> 00:33:52.000 która by nie dotknęła dobrodziejstwa Unii Europejskiej, 00:33:52.200 --> 00:33:54.000 tego także finansowego. 00:33:54.001 --> 00:33:55.001 Ale dzisiaj, 00:33:55.325 --> 00:33:57.623 Anno Domini 2024, w 20. 00:33:57.624 --> 00:34:03.000 rocznicę naszego bycia formalnie w Unii Europejskiej, 00:34:03.225 --> 00:34:07.000 dzisiaj widzimy, jak bardzo Unia nas zabezpiecza, łącznie z NATO. 00:34:07.001 --> 00:34:09.000 To jest coś, o czym my 00:34:09.100 --> 00:34:12.000 jeszcze parę lat temu nie musieliśmy w ogóle myśleć. 00:34:12.525 --> 00:34:16.000 O zmianie energetycznej, o ochronie środowiska, 00:34:16.225 --> 00:34:21.000 o nierównościach właśnie także społecznych i tej polityce społecznej. 00:34:21.001 --> 00:34:24.000 Ja zawsze zachęcam do rozmowy nie tylko o twardej infrastrukturze, 00:34:24.001 --> 00:34:29.000 to jest zawsze najłatwiejsze, natomiast żeby spojrzeć na to naprawdę, 00:34:29.001 --> 00:34:33.000 naprawdę szerzej, bo o to tak naprawdę chodzi w Unii Europejskiej. 00:34:33.001 --> 00:34:35.000 Ale jak tu wszyscy siedzimy 00:34:35.200 --> 00:34:37.000 i teraz chciałam zapytać pana Zbigniewa, jak tu wszyscy siedzimy, 00:34:37.001 --> 00:34:40.019 mamy poczucie, że w tych różnych krajach te środowiska 00:34:40.020 --> 00:34:44.000 populistyczne, antyeuropejskie, one mają swój głos, 00:34:44.250 --> 00:34:46.000 mają swoich wyborców. 00:34:46.350 --> 00:34:48.241 I też mam poczucie, że często to właśnie przez te 00:34:48.242 --> 00:34:51.000 flagi narodowe, a nie europejskie, ludzie widzą 00:34:51.200 --> 00:34:54.000 siłę, przyszłość, być może też bezpieczeństwo. 00:34:54.650 --> 00:34:58.000 Jak, jakie wnioski powinna wyciągnąć 00:34:58.375 --> 00:35:01.095 Unia Europejska, jakie my, politycy, eurodeputowani, 00:35:01.096 --> 00:35:03.001 no bo to wszyscy, my tworzymy tę Unię, 00:35:03.450 --> 00:35:07.000 jakie wnioski powinniśmy wyciągnąć, żeby ludzie mieli poczucie, 00:35:07.001 --> 00:35:12.000 że ta Unia Europejska jest właśnie nimi, oni są jej częścią. 00:35:12.001 --> 00:35:15.000 Znaczy ci ludzie będą, to znaczy trzeba sobie jasno powiedzieć, 00:35:15.175 --> 00:35:16.000 od początku do końca oni będą. 00:35:16.001 --> 00:35:20.000 Ale teraz panie Zbigniewie, pan wie, że oni rosną w siłę. 00:35:20.150 --> 00:35:21.150 Rosną, nie rosną. 00:35:21.225 --> 00:35:25.580 Znaczy Polska jest takim przykładem i nadzieją dla Europy, 00:35:25.581 --> 00:35:29.000 że nie muszą rosnąć, a wręcz odwrotnie, mogą się cofać. 00:35:29.200 --> 00:35:31.000 Więc to jest możliwe. 00:35:31.001 --> 00:35:33.000 Jak się ma przywódców, ja nie wiem, czy państwo wczoraj zauważyli, 00:35:33.001 --> 00:35:37.000 wczoraj cud się pewien stał, nikt prawie nie zauważył, 00:35:37.300 --> 00:35:40.000 że naprawdę byliśmy świadkami cudu. 00:35:40.001 --> 00:35:44.001 Lech Wałęsa, był u Moniki Olejnik, wypowiedział się, 00:35:44.250 --> 00:35:46.000 że Donald Tusk 00:35:46.100 --> 00:35:48.000 jest najwybitniejszy polityk w ogóle w Polsce. 00:35:48.075 --> 00:35:50.000 Lech Wałęsa to powiedział. 00:35:50.001 --> 00:35:51.001 Proszę państwa, 00:35:51.150 --> 00:35:55.000 jak można było tego nie zauważyć, jak się zna Lecha. 00:35:55.001 --> 00:35:58.000 Więc cuda się zdarzają 00:35:58.175 --> 00:36:03.000 i tak naprawdę 15 października ten cud się zdarzył. 00:36:03.001 --> 00:36:06.000 Byliśmy znowu nadzieją całej Europy. 00:36:06.675 --> 00:36:09.474 Teraz tak, wiecie państwo, strasznie dużo 00:36:09.475 --> 00:36:13.000 będzie uzależnionych tego, kto pojedzie tam. 00:36:13.001 --> 00:36:14.001 Z ich strony, 00:36:14.125 --> 00:36:18.001 tam od strony tej prawicowej, ktoś pojedzie, jacyś ludzie pojadą. 00:36:18.350 --> 00:36:21.000 Ja się ich tak bardzo nie obawiam, bo to najczęściej ludzie, 00:36:21.001 --> 00:36:23.153 którzy albo nie znają języków, a jak znają, 00:36:23.154 --> 00:36:25.000 to się nie umieją z ludźmi porozumiewać. 00:36:25.001 --> 00:36:27.000 To mi mówili w Brukseli. 00:36:27.001 --> 00:36:29.000 Oni z nikim nie rozmawiają. 00:36:29.001 --> 00:36:32.458 Oni po prostu uciekają, nawet jakby chcieli, nawet 00:36:32.459 --> 00:36:35.000 we własnym gronie polskim, żeby coś ustalić, pogadać. 00:36:35.001 --> 00:36:36.001 Nie da się. 00:36:36.050 --> 00:36:38.000 Oni po prostu nawiewają i ich nie ma. 00:36:38.200 --> 00:36:40.000 Nic nie będą mogli zrobić. 00:36:40.001 --> 00:36:43.000 Pogadają, pogadają, trochę napsują krwi i tak dalej. 00:36:43.050 --> 00:36:45.000 Natomiast strasznie dużo zależy od tego, 00:36:45.250 --> 00:36:50.000 kto pojedzie po stronie no właśnie koalicji 15 października, 00:36:50.001 --> 00:36:54.000 bo nie mówimy tylko oczywiście o Donaldo Tusku i jego partii. 00:36:54.001 --> 00:36:58.000 Proszę państwa, tak prześmiewczo, bo dzisiaj to święto, 00:36:58.001 --> 00:37:02.000 no to przecież nie musimy tutaj odprawiać mszy żałobnej. 00:37:02.001 --> 00:37:07.000 Wiecie państwo, tak sobie pomyślałem, przeczytałem coś, co mnie zmroziło 00:37:07.100 --> 00:37:12.599 bardzo poważnej dziennikarki, że Donald Tusk wysyła do 00:37:12.600 --> 00:37:18.000 Brukseli wszystkich tych, którym cokolwiek mógłby zawdzięczać. 00:37:18.001 --> 00:37:19.000 Naprawdę. 00:37:19.001 --> 00:37:21.000 To napisała bardzo znana dziennikarka. 00:37:21.001 --> 00:37:24.197 Ja po prostu zrobiłem takie oczy i mówię, a to 00:37:24.198 --> 00:37:29.000 dziwne, że tak szybko, że dopiero teraz, że tak późno. 00:37:29.001 --> 00:37:30.041 I ja sobie tak pomyślałem, 00:37:30.150 --> 00:37:32.000 pomyślałem, mówię, jak to uzasadnić, 00:37:32.325 --> 00:37:36.000 że tam naprawdę jadą najlepsi ludzie, jacy są. 00:37:36.001 --> 00:37:42.000 I odkryłem, że, teraz się będę chwalił, sekundę, że pierwszym człowiekiem, 00:37:42.001 --> 00:37:45.000 któremu Donald Tusk cokolwiek mógł zawdzięczać jestem ja. 00:37:45.001 --> 00:37:49.000 Dlatego, że jak on przegrał wybory, ja byłem wtedy prezesem fundacji Batorego, 00:37:49.450 --> 00:37:53.000 on do mnie przyjechał, szukał dla siebie jakiegoś miejsca 00:37:53.001 --> 00:37:56.000 i stworzył takie wspaniałą książkę o Gdańsku. 00:37:56.001 --> 00:37:57.000 Prawda? 00:37:57.001 --> 00:37:58.954 Wspaniała książka o Gdańsku, ale nie miał 00:37:58.955 --> 00:38:02.000 mu kto tego wydać i dać mu na to pieniądze. 00:38:02.001 --> 00:38:07.000 Ja stworzyłem taki fundusz razem z Sorosem, matching fund z bankiem gdańskim 00:38:07.001 --> 00:38:10.000 i ja mu dałem pieniądze, bo to było wspaniałe. 00:38:10.001 --> 00:38:13.000 Ja to zobaczyłem, to mnie zafascynowało 00:38:13.300 --> 00:38:16.000 i oczywiście te pieniądze, 00:38:16.300 --> 00:38:20.000 zgodnie z procedurami, mu dałem. 00:38:20.001 --> 00:38:22.000 No to ja powinienem jechać do Brukseli, mnie nie wysłał. 00:38:22.001 --> 00:38:24.000 To chyba jednak nie. 00:38:24.200 --> 00:38:27.000 To nie jednak jest tak, że mnie nie wysyła tych, z którymim cośkolwiek zawdzięcza. 00:38:27.100 --> 00:38:28.100 Prześmiewczo, 00:38:28.200 --> 00:38:34.000 bo po prostu tam rzeczywiście z tej strony naszej, no ja bym to tak nazwał, 00:38:34.001 --> 00:38:40.000 bo się tego nie wstydzę, że mówię tej naszej, chociaż nie należy do żadnej partii, 00:38:40.001 --> 00:38:43.283 jadą ludzie, którzy muszą przypilnować tych 00:38:43.284 --> 00:38:46.000 interesów, największych interesów europejskich, 00:38:46.250 --> 00:38:50.318 polskich, Ukrainy również, ale też muszą mieć 00:38:50.319 --> 00:38:53.000 baczenie na tych polityków z piekła rodem, 00:38:53.275 --> 00:38:56.000 którzy chcą to Unię po prostu rozwalić. 00:38:56.001 --> 00:38:57.001 To jest ich zadanie. 00:38:57.475 --> 00:39:01.000 To jest zadanie wyłącznie dla najmocniejszych ludzi. 00:39:01.001 --> 00:39:04.000 To jest znowu czas przełomu ważny. 00:39:04.001 --> 00:39:05.000 Panie prezydentie. 00:39:05.001 --> 00:39:08.000 Jedno zdanie, bo pyta pani o populistów. 00:39:08.001 --> 00:39:13.000 Dzisiaj o tyle, o ile w Ukrainie spadają rakiety 00:39:13.075 --> 00:39:18.001 i toczy się wojna taka z bronią w ręku, to mi się wydaje, 00:39:18.100 --> 00:39:21.000 że musimy mieć pełną świadomość, że w Europie też się toczy wojna. 00:39:21.001 --> 00:39:25.584 Wojna informacyjna, wojna fake newsów, wojna ludzi, którzy 00:39:25.585 --> 00:39:29.000 sieją dezinformację w bardzo, bardzo świadomy sposób. 00:39:29.001 --> 00:39:32.011 Nie tak dawno przeczytaliśmy o próbie zlecenia 00:39:32.012 --> 00:39:34.001 badania w Polsce, badania opinii społecznej 00:39:34.200 --> 00:39:37.000 dotyczącej stosunku Polaków do Ukraińców, 00:39:37.125 --> 00:39:39.000 do Rosji, do Putina i tak dalej, i tak dalej. 00:39:39.001 --> 00:39:41.922 Znaczy my dzisiaj musimy mieć oczy i uszy 00:39:41.923 --> 00:39:45.000 szeroko otwarte i temu absolutnie muszą służyć 00:39:45.550 --> 00:39:48.208 nie tylko służby specjalne, bo służby specjalne, 00:39:48.283 --> 00:39:51.000 choćby najlepsze tego wszystkiego za nas nie zrobią. 00:39:51.001 --> 00:39:54.000 To my musimy być świadomymi obywatelkami i obywatelami, 00:39:54.001 --> 00:39:58.001 wiedzieć co czytać, wiedzieć komu wierzyć, sprawdzać informacje. 00:39:58.225 --> 00:40:01.000 Temu chociażby powinny służyć programy edukacyjne. 00:40:01.050 --> 00:40:05.000 My w Gdańsku mamy taki program gdańskich lekcji obywatelskich. 00:40:05.250 --> 00:40:10.000 To oczywiście kropla drąży skałę, to nigdy nie będzie od razu rewolucja, 00:40:10.001 --> 00:40:15.000 ale uczenie młodych ludzi, ale ludzi także podatnych na dezinformację, 00:40:15.001 --> 00:40:19.000 tych, którzy może nie zawsze im się w życiu powiodło, 00:40:19.325 --> 00:40:23.000 o tym, że ktoś chce nimi manipulować, jest dzisiaj taką bronią, 00:40:23.100 --> 00:40:25.000 którą my powinniśmy stosować przeciwko Putinowi. 00:40:25.001 --> 00:40:29.000 Bo to jest jedna dzisiaj z najważniejszych także broni Putina, 00:40:29.050 --> 00:40:32.000 która jest absolutnie widoczna także u nas w Polsce. 00:40:32.001 --> 00:40:34.000 W Niemczech mieliśmy dowody przecież 00:40:34.001 --> 00:40:35.942 zatrzymania ludzi powiązanych z agenturą 00:40:35.943 --> 00:40:39.000 rosyjską, chińską i tak dalej, i tak dalej. 00:40:39.200 --> 00:40:43.000 Znaczy niestety te wybory są europejskie, ale listy są narodowe. 00:40:43.001 --> 00:40:45.462 I wydaje mi się, że przez to, że nie czujemy pewnej 00:40:45.463 --> 00:40:50.000 rzeczy, znaczy my tutaj idąc w niedzielę na wybory, 00:40:50.001 --> 00:40:54.000 przecież nie tylko wybieramy tym razem naszych reprezentantów, 00:40:54.001 --> 00:40:59.065 ale mam nadzieję, że zatrzymamy tych kandydatów we Francji, w 00:40:59.066 --> 00:41:04.000 Niemczech, w Hiszpanii, którzy są jawnie sojusznikami Putina. 00:41:04.600 --> 00:41:09.000 Partia Fox w Hiszpanii, Marine Le Pen, AFD. 00:41:09.001 --> 00:41:12.154 Niektórzy byli jawnie finansowani i niektórzy jak 00:41:12.155 --> 00:41:17.000 AFD, no otwarcie mówią, że realizują politykę Putina. 00:41:17.001 --> 00:41:20.000 Więc rzeczywiście idziemy głosować za większością, 00:41:20.001 --> 00:41:25.000 która zatrzyma widoczny, bezpośredni wpływ Putina. 00:41:25.001 --> 00:41:28.000 Jest jeden aspekt, ja absolutnie się zgadzam z tym, 00:41:28.001 --> 00:41:31.000 że trzeba zwracać uwagę na to niebezpieczeństwo, 00:41:31.200 --> 00:41:33.000 ja to nazywam trumpizmu. 00:41:33.450 --> 00:41:35.000 America first. 00:41:35.450 --> 00:41:38.000 Nowe jest to, to nie przychodzi z jednej strony politycznej. 00:41:38.001 --> 00:41:41.000 To jest, Trump jest showmanem, biznesmenem, 00:41:41.001 --> 00:41:45.000 świetnie czerpie z bardzo różnych źródeł i je łączy. 00:41:45.001 --> 00:41:47.000 To jest to nowe niebezpieczeństwo, 00:41:47.150 --> 00:41:50.000 ale wydaje mi się, że zapominamy, 00:41:50.500 --> 00:41:52.000 że jeszcze jesteśmy w takiej chwili historycznej, 00:41:52.001 --> 00:41:57.000 że we wszystkich państwach dzisiaj Unii, może oprócz Węgier, 00:41:57.001 --> 00:42:01.000 zdecydowana większość jest prodemokratyczna, proeuropejska. 00:42:01.350 --> 00:42:03.000 Tylko na czym problem polega? 00:42:03.050 --> 00:42:07.000 Ona jest bardzo pluralistyczna i to jest dobre, ale trudne do zarządzania. 00:42:07.001 --> 00:42:09.076 Widzieliśmy u nas w wyborach, u nas wygrała koalicja, ile? 00:42:09.100 --> 00:42:11.000 Chyba 11 partii, od lewej strony, 00:42:11.100 --> 00:42:14.000 od ateistów do konserwatystów wierzących. 00:42:14.650 --> 00:42:20.000 I to jest problem i we Francji, i w Hiszpanii, w Niemczech też. 00:42:20.001 --> 00:42:23.470 Trzeba na nowo zbudować atrakcyjną 00:42:23.495 --> 00:42:27.000 agendę dla tej większości i tu moje zdanie, 00:42:27.001 --> 00:42:31.000 nie patrzmy się ciągle na to, co ta prawica robi. 00:42:31.001 --> 00:42:35.000 Bądźmy odważni, bądźmy na przykład bardziej proeuropejscy niż oni. 00:42:35.050 --> 00:42:40.000 Wydaje mi się, że za mało pielęgnujemy i dopieszczamy tą większość tych wyborców. 00:42:40.001 --> 00:42:42.000 Cały czas jesteśmy w takiej defensywie, 00:42:42.001 --> 00:42:45.000 bo patrzymy się na to widmo tych nacjonalistów. 00:42:45.001 --> 00:42:50.000 A potrzebujemy, tu jak padło, potrzebujemy armii europejskiej, 00:42:50.001 --> 00:42:54.000 potrzebujemy przemysłu zbrojeniowego europejskiego, potrzebujemy mediów europejskich, 00:42:54.150 --> 00:42:57.000 potrzebujemy programów, które edukacyjnie mówią, 00:42:57.001 --> 00:43:02.000 że Ukraina zawsze była sercem Europy, że Polska zawsze była sercem Europy. 00:43:02.500 --> 00:43:06.000 My potrzebujemy więcej Europy i tu mi brakuje takiej odwagi politycznej 00:43:06.001 --> 00:43:10.000 zagospodarowania większości, bo jeśli tych ludzi rozczarujemy, 00:43:10.001 --> 00:43:14.000 to oni się wycofają i wtedy ci nacjonaliści będą mieli większość. 00:43:14.001 --> 00:43:16.000 To jest teraz historyczny moment. 00:43:16.300 --> 00:43:20.000 Ja się chcę podpisać obydwiema rękami, powiedzieć, że mam odwagę, 00:43:20.175 --> 00:43:22.000 jeżeli pan potrzebuje kogoś, to dołączę 00:43:22.001 --> 00:43:25.127 i pełni się z panem zgadzam, że potrzebujemy narrację 00:43:25.128 --> 00:43:30.000 europejską, która wyjdzie poza to, co słyszymy od PiSu. 00:43:30.375 --> 00:43:32.000 To jest niesamowicie ważne. 00:43:32.125 --> 00:43:34.000 Parę rzeczy takich. 00:43:34.001 --> 00:43:37.000 Prawica jest bardzo podzielona i to jest nasza korzyść. 00:43:37.001 --> 00:43:40.000 To jest ta dobra wiadomość, że oni się nie dogadają razem 00:43:40.100 --> 00:43:44.000 i że Le Pen razem z Meloni nie stworzą drugiej największej grupy w parlamencie. 00:43:44.001 --> 00:43:48.000 Druga rzecz, mówimy o cudach, ale jakoś, panie Zbyszku, nie zgadzam się, 00:43:48.001 --> 00:43:53.000 że można przypisywać jakby politykom indywidualnym 00:43:53.150 --> 00:43:55.000 te wszystkie cuda, które się nam przytrafiają. 00:43:55.050 --> 00:43:59.000 Cud 15 października to był cud wywołany, 00:43:59.175 --> 00:44:01.000 stworzony, dany nam przez obywateli, 00:44:01.001 --> 00:44:04.000 pokazali, że można przez wybory wrócić do demokracji. 00:44:04.001 --> 00:44:07.000 Tego się nie zdarzyło na świecie chyba do tej pory 00:44:07.001 --> 00:44:09.000 i dlatego jest to rzeczywiście wyjątkowy zupełnie przykład 00:44:09.001 --> 00:44:12.000 i o tym cudzie trzeba autentycznie pamiętać. 00:44:12.001 --> 00:44:16.000 O Ukrainie chciałabym powiedzieć jedno, że Ukraina moralnie już jest w Europie, 00:44:16.075 --> 00:44:18.000 tylko musimy te wszystkie techniczne, okropne rzeczy 00:44:18.001 --> 00:44:20.000 po stronie Ukrainy, po stronie Unii Europejskiej, 00:44:20.001 --> 00:44:26.000 które są pewnie trudniejsze jeszcze przygotować się do tego, żeby to się zrobiło. 00:44:26.150 --> 00:44:32.000 Ale też pamiętajmy, że wtedy, kiedy ta wielka transformacja z tą całą historią długą, 00:44:32.001 --> 00:44:36.000 wejście do, przejście do demokracji, przejście do gospodarki rynkowej 00:44:36.001 --> 00:44:41.000 i niesamowita jasność we wszystkich ważnych głowach polityków wtedy, 00:44:41.001 --> 00:44:44.000 że musimy do tego dołączyć wejście do Unii Europejskiej. 00:44:44.001 --> 00:44:49.000 To był rzeczywiście, zgadzaliśmy się wszyscy i ja myślę, że to trwało przez lata. 00:44:49.150 --> 00:44:51.000 Pamiętamy te wszystkie kolejne rządy w różnych kolorach, 00:44:51.001 --> 00:44:56.000 ale wszyscy szli w sprawie NATO i w sprawie Unii Europejskiej i tę samą stronę. 00:44:56.125 --> 00:44:59.000 A najważniejsze to jest to, że u nas byliśmy jedynym państwem, 00:44:59.001 --> 00:45:02.000 które wtedy wchodziło do Europy, gdzie była opozycja. 00:45:02.001 --> 00:45:03.511 Pamiętacie dwie partie, Liga Polskich Rodzin i 00:45:03.512 --> 00:45:07.000 Samoobrona, trochę inaczej, ale właściwie oni. 00:45:07.001 --> 00:45:10.000 I potem myśleliśmy, że te wszystkie wilki gdzieś już poginęły w lesie 00:45:10.001 --> 00:45:13.000 i że będzie wejście do Unii da nam nieodwracalność 00:45:13.001 --> 00:45:15.000 tych wszystkich wielkich, ważnych zmian. 00:45:15.001 --> 00:45:17.536 Potem się okazało, że jakieś gdzieś te czarne 00:45:17.537 --> 00:45:20.000 łabędzie czy czarne wilki się przechowały, prawda? 00:45:20.001 --> 00:45:23.000 I po iluś tam latach wyszły znowu z tą samą narracją. 00:45:23.001 --> 00:45:26.000 To znaczy, że nic nie można wziąć za dane. 00:45:26.300 --> 00:45:29.000 Cały czas trzeba tego bardzo pilnować i na wszystkich poziomach. 00:45:29.001 --> 00:45:32.000 I jako była komisarz od spraw polityki regionalnej 00:45:32.325 --> 00:45:33.832 muszę jednak powiedzieć, że moim przekonaniem 00:45:33.833 --> 00:45:37.000 zawsze w to wierzyłam i nadal tak uważam. 00:45:37.001 --> 00:45:41.000 Najważniejszą polską reformą to jednak była reforma tworząca gminy. 00:45:41.050 --> 00:45:46.000 Bo usamorządowienie Polski to było również, to nie tylko są gminy i władze regionalne, 00:45:46.001 --> 00:45:50.000 ale całe społeczeństwo obywatelskie właśnie w tym właściwie było zakorzenione. 00:45:50.001 --> 00:45:55.000 Tam było to miejsce, gdzie zaczęło społeczeństwo obywatelskie kwitnąć. 00:45:55.025 --> 00:46:01.000 I pamiętam moje spotkanie jako komisarki z konwentem marszałków, 00:46:01.001 --> 00:46:04.000 kiedy uczyliśmy się jak tę politykę europejską 00:46:04.001 --> 00:46:07.000 i pamiętam marszałka Kozłowskiego z całym szacunkiem, 00:46:07.001 --> 00:46:11.000 jak tę obecność naszą w pełni wykorzystać. 00:46:11.001 --> 00:46:13.000 I tego na pewno nie można jakby stracić, 00:46:13.001 --> 00:46:16.000 bo fenomenalnie rozwijają się polskie miasta. 00:46:16.100 --> 00:46:19.000 W ogóle to jest naprawdę cud, kolejny cud nad Wisłą. 00:46:19.001 --> 00:46:22.000 Tylko znowu cud, o który trzeba rzeczywiście dbać. 00:46:22.001 --> 00:46:26.331 I zupełnie ostatnia już w tej chwili rzecz, to ja myślę tak, 00:46:26.332 --> 00:46:31.000 że, bo pan powiedział, że dopiero w 2004 roku jakby weszliśmy, 00:46:31.001 --> 00:46:34.000 że to wszystko tak się jakoś też późno działo, 00:46:34.001 --> 00:46:36.000 ale byliśmy naprawdę dobrze przygotowani. 00:46:36.001 --> 00:46:41.000 To jest to, że myśmy tak wykorzystali najlepiej wszystkie środki europejskie, 00:46:41.001 --> 00:46:47.000 że wszystko właściwie, co robiliśmy w Unii, to byliśmy właściwie wzorcem dla innych. 00:46:47.001 --> 00:46:51.000 Ja tu przysyłałam różne wspaniałe kolegów z Rumunii, z Bułgarii, 00:46:51.001 --> 00:46:55.000 żeby się od nas uczyli i także tę rolę odgrywaliśmy. 00:46:55.001 --> 00:46:57.000 Nie tylko polityczną, ale także taką rolę. 00:46:57.001 --> 00:46:59.883 Także jest z czego być dumnym, tylko nie można popaść 00:46:59.884 --> 00:47:03.000 w samo zadowolenie i trzeba być bardzo czujnym. 00:47:03.001 --> 00:47:06.000 No właśnie, dlatego panią chcę zapytać o te wnioski właśnie, 00:47:06.001 --> 00:47:09.000 które, bo rozmawiamy o wyborcach, rozmawiamy o politykach tu krajowych, 00:47:09.001 --> 00:47:11.000 tych wysyłanych do Parlamentu Europejskiego, 00:47:11.001 --> 00:47:15.000 ale to właśnie od unijnych komisarzy, od europosłów. 00:47:15.001 --> 00:47:18.000 Dzisiaj od nich oczekuje się pewnej refleksji. 00:47:18.200 --> 00:47:21.000 Nie chcę powiedzieć reformy, ale też nie ma co ukrywać, 00:47:21.150 --> 00:47:23.000 że nie wchodząc w szczegóły, 00:47:23.001 --> 00:47:26.000 Zielony Ład, Pakt Migracyjny, to są rzeczy, które spowodowały, 00:47:26.001 --> 00:47:33.000 że wyborcy zostali odsunięci, czy sami się odsuwali od tych proeuropejskich wartości. 00:47:33.150 --> 00:47:37.000 I proszę o tą refleksję, bo... Bo nikt z nimi nie rozmawiał. 00:47:37.001 --> 00:47:38.467 Przecież przypomnijcie sobie, jak ci rolnicy chodzili 00:47:38.468 --> 00:47:41.000 po Warszawie, a oni nie chodzili chyba po Gdańsku. 00:47:41.001 --> 00:47:42.000 Nikt z nimi nie rozmawiał. 00:47:42.001 --> 00:47:44.000 Ale w Brukseli też byli, pani profesor. 00:47:44.001 --> 00:47:49.000 Oczywiście, ale w Brukseli tam zawsze jakieś spotkania się odbywają i spóźnione. 00:47:49.001 --> 00:47:50.000 To były ogromne błędy komisji. 00:47:50.001 --> 00:47:53.000 To jest w ogóle dużo na ten temat opowiadać. 00:47:53.001 --> 00:47:55.000 Ale taka podstawowa refleksja, która powinna nastąpić. 00:47:55.001 --> 00:47:58.000 Ale chcę powiedzieć tak, pamiętajmy, że mamy jeszcze parę dni, 00:47:58.150 --> 00:48:01.000 więc ja oczekuję naprawdę od tych wszystkich naszych kandydatów, 00:48:01.001 --> 00:48:03.177 że oni jeszcze zdążą taką deklarację złożyć trochę 00:48:03.178 --> 00:48:07.000 w duchu tego, co pan dyrektor mówił, a mianowicie, 00:48:07.001 --> 00:48:11.000 że nie tylko będą pilnowali tych malusieńkich interesików swoich, 00:48:11.001 --> 00:48:14.000 lokalnych, tak żeby tutaj budowali swój kapitał polityczny, 00:48:14.100 --> 00:48:18.000 tylko że będą naprawdę walczyć o Europę, bo to będą lata walki o Europę. 00:48:18.001 --> 00:48:20.000 Będą pilnować europejskiego interesu, 00:48:20.001 --> 00:48:24.000 bo my jako Polska potrzebujemy w tej chwili bardzo silnej Europy, 00:48:24.001 --> 00:48:29.000 która jest i globalnie bardzo silna, ale także zjednoczona, mówiąca jednym głosem. 00:48:29.001 --> 00:48:31.000 I to jest rola Polski w moim przekonaniu. 00:48:31.001 --> 00:48:34.000 W tym momencie, żeby to, te przełomy kolejne, 00:48:34.400 --> 00:48:36.000 żeby tego rzeczywiście pilnować 00:48:36.001 --> 00:48:40.000 i żeby ta narracja taka europejska, więcej Europy we wszystkich obszarach, 00:48:40.150 --> 00:48:42.000 tego niesamowicie potrzebujemy. 00:48:42.001 --> 00:48:46.000 I pilnowanie, jakby pamiętam ta migracja, 00:48:46.175 --> 00:48:48.000 która jest, robi się jakimś koszmarem. 00:48:48.001 --> 00:48:51.000 Trzeba po prostu oddzielić bezpieczeństwo granic 00:48:51.001 --> 00:48:54.000 od tej całej humanitarnej, tego wymiaru humanitarnego 00:48:54.001 --> 00:48:57.127 i po prostu to są dwie różne rzeczy i my to wszystko 00:48:57.128 --> 00:49:00.000 wkładamy razem i przez to na otażu bezpieczeństwa 00:49:00.001 --> 00:49:03.000 kładziemy także wszystkie nasze ambicje humanitarne. 00:49:03.001 --> 00:49:06.000 Tego, wydaje mi się, nie wolno robić. 00:49:06.001 --> 00:49:09.000 W sprawie rolnictwa, to chciałam powiedzieć jeszcze jedną rzecz, 00:49:09.150 --> 00:49:11.000 że coś trzeba zrobić. 00:49:11.001 --> 00:49:15.000 Na rolnictwo pójdzie więcej pieniędzy z całą pewnością w następnym. 00:49:15.001 --> 00:49:17.000 W ogóle walka o pieniądze, skąd wziąć pieniądze, 00:49:17.001 --> 00:49:21.000 to jest oddzielny temat, mój redaktor polecam do rozważania, 00:49:21.001 --> 00:49:25.000 bo tu Polska musi być bardzo stanowcza, bo są różne możliwości finansowania. 00:49:25.001 --> 00:49:29.000 To, co wydaje mi się ważne, że będziemy prawdopodobnie musieli zaakceptować, 00:49:29.001 --> 00:49:32.081 także ci, którzy nie są zwolennikami polityki, wspólnej 00:49:32.082 --> 00:49:35.000 polityki rolnej, że także w związku z wejściem Ukrainy 00:49:35.425 --> 00:49:37.000 będzie więcej pieniędzy szło dla rolników, 00:49:37.001 --> 00:49:39.000 to znaczy, że będzie rósł udział polityki rolnej 00:49:39.100 --> 00:49:40.000 w całym budżecie. 00:49:40.001 --> 00:49:45.000 Będziemy potrzebowali dużo większego budżetu i nowych źródeł finansowania. 00:49:45.150 --> 00:49:50.000 I co do, tutaj nie ma żadnego jakiegoś skrętu w lewo, w prawo, żeby uniknięcia. 00:49:50.001 --> 00:49:52.000 To będzie, myślę, najważniejsze zadanie, 00:49:52.001 --> 00:49:56.000 oprócz bezpieczeństwa, oprócz wydatków na potencjał militarny, 00:49:56.200 --> 00:49:59.000 to generalnie znalezienie, zgodzenie się, 00:49:59.001 --> 00:50:01.592 żeby wszystkie państwa członkowskie chciały tego 00:50:01.593 --> 00:50:04.000 samego, a mianowicie nowych źródeł finansowania, 00:50:04.001 --> 00:50:07.301 projektów europejskich, bo te narodowe koperty nie 00:50:07.302 --> 00:50:10.000 rozwiązują, w których są pieniądze, nie rozwiązują, 00:50:10.001 --> 00:50:11.556 a wszystkie polityki mają pieniądze w narodowych 00:50:11.557 --> 00:50:14.000 kopertach, nie rozwiązują problemów europejskich. 00:50:14.001 --> 00:50:18.000 Potrzebujemy projektów europejskich, finansowania europejskiego. 00:50:18.001 --> 00:50:21.000 I moje marzenie jest takie, żeby Polska pchała w tę stronę, 00:50:21.001 --> 00:50:23.000 właśnie w stronę więcej Europy dla nas wszystkich. 00:50:23.001 --> 00:50:24.000 Tego potrzebujemy. 00:50:24.001 --> 00:50:26.000 Panie prezydent, chciałoby się odnieść. 00:50:26.250 --> 00:50:28.000 Pani prezydent mówiła o fake newsach 00:50:28.175 --> 00:50:31.000 i o walce informacyjnej, która idzie teraz. 00:50:31.325 --> 00:50:33.653 Proszę nie zapamiętać, że Rosja robi wszystko do 00:50:33.654 --> 00:50:37.000 tego, żeby finansować te partie ultraprawicowe. 00:50:37.001 --> 00:50:42.000 I dwa dni temu na górze był usunięty flaga Ukrainy 00:50:42.175 --> 00:50:47.000 przez deputowanego od ultraprawiecowej partii polskiego Sejmu. 00:50:47.200 --> 00:50:51.000 To jest ta sama partia, która robiła różne rzeczy antysemickie w polskim Sejmie, 00:50:51.075 --> 00:50:54.000 która była inicjatorą blokowania granicy ukraińskiej. 00:50:54.001 --> 00:50:56.000 Nie teraz, kiedy rolniki blokowali, 00:50:56.001 --> 00:50:59.000 a kiedy to robili przewoźniki, bez żadnego rezonu. 00:50:59.001 --> 00:51:05.000 I dzisiaj mamy newsy, że też w dwóch miejscach jest granica zablokowana dalej. 00:51:05.350 --> 00:51:08.000 Przez co to jest bardzo ważny czas. 00:51:08.001 --> 00:51:11.000 I Polska może być jak największym przyjacielem Unii Europejskiej. 00:51:11.225 --> 00:51:14.000 Oczywiście, że Rosja chce, żeby my byli wrogami. 00:51:14.001 --> 00:51:17.000 I wszystko dlatego robi przez tych prowokatorów ultraprawiecowych. 00:51:17.425 --> 00:51:20.000 I to jest nasza odpowiedzialność i odpowiedzialność tych posłów, 00:51:20.025 --> 00:51:23.000 które będą obrane do Unii Europejskiej w tym, 00:51:23.001 --> 00:51:28.000 żeby Polska nie była tylko największym konkurentem Ukrainy, 00:51:28.001 --> 00:51:31.000 bo to jest możliwe, a największym przyjacielem. 00:51:31.001 --> 00:51:36.000 Dlatego trzeba rozmawiać, dlatego trzeba rozumieć, 00:51:36.001 --> 00:51:39.000 że musimy być razem, tylko że to nie będzie prosto. 00:51:39.001 --> 00:51:44.000 Trzeba rozumieć, że Rosja będzie wszystko robić, dlatego żeby nigdy nie byli razem, 00:51:44.001 --> 00:51:45.447 dlatego że Ukraina nigdy nie była w Unii 00:51:45.448 --> 00:51:48.000 Europejskiej i żeby nigdy Polska jej nie podpierała. 00:51:48.001 --> 00:51:51.000 Przez to, przez te prowokacje i na granicy, 00:51:51.001 --> 00:51:57.000 i z flagą, jak o tym powiedział, już powiedział, 00:51:57.001 --> 00:52:02.000 wszystko to musi być zakazane przez państwo polskie. 00:52:02.001 --> 00:52:07.000 I dlatego to jest odpowiedzialność polityków polskich i władzy polskiej teraz. 00:52:07.001 --> 00:52:09.000 Władza nie musi zamknąć oczy na to, 00:52:09.001 --> 00:52:11.000 co się dzieje w tych prowokacjach antyukraińskich. 00:52:11.001 --> 00:52:13.000 Także mam nadzieję, że w tych wyborach 00:52:13.050 --> 00:52:17.000 zwycięży się siła demokratyczna, a nie te siły ultraprawicowe. 00:52:17.001 --> 00:52:18.000 Dziękuję. 00:52:18.001 --> 00:52:19.000 Zaczęliśmy od Ukrainy. 00:52:19.001 --> 00:52:24.000 Chcę, żebyśmy, bo powoli też zmierzamy do końca, zakończyć tematem Ukrainy i Europy. 00:52:24.001 --> 00:52:26.519 Jerzy Giedroyc, polski prawnik, polityk, publicysta, 00:52:26.520 --> 00:52:29.000 działacz, powiedział kiedyś, musimy za wszelką cenę 00:52:29.001 --> 00:52:32.000 utrzymać niepodległość Ukrainy, Litwy, Białorusi, 00:52:32.001 --> 00:52:34.000 bo to jest w naszym życiowym interesie. 00:52:34.001 --> 00:52:41.000 Gdyby Rosja wchłonęła Ukrainę, to jesteśmy ugotowani, wzięci za gardło. 00:52:41.001 --> 00:52:46.605 Panie dyrektorze, ta agresja i polityka Putina na Ukrainę 00:52:46.606 --> 00:52:52.000 dzisiaj, ona jest dla nas, dla Unii w takim wymiarze zagrożeniem? 00:52:52.001 --> 00:52:54.000 Czy właśnie ta Unia nas przed tym chroni? 00:52:54.001 --> 00:52:58.000 Zaszokowała mnie pani pozytywnie cytując Jerzego Giedroyca, 00:52:58.200 --> 00:53:01.000 bo Jerzy Giedroyc, który był wybitnym też urzędnikiem 00:53:01.200 --> 00:53:05.000 przed wojną Rzeczypospolitej i Patriotą, 00:53:05.775 --> 00:53:11.000 po wojnie wymyślił takie zdanie, które miał wyznaczyć kierunek polskości. 00:53:11.001 --> 00:53:18.000 Mianowicie to zdanie brzmi, Polacy, "Europejczycy z kantonu Polska". 00:53:18.400 --> 00:53:25.000 Generacja Jerzego Giedroyca wyciągnęła z II wojny światowej następującą konsekwencję. 00:53:25.750 --> 00:53:27.000 Trzeba wyjść z nacjonalizmu, z walki narodów, 00:53:27.001 --> 00:53:31.000 trzeba budować tą dodatkową przestrzeń europejską. 00:53:31.001 --> 00:53:33.000 I teraz pytała pani o Putina. 00:53:33.001 --> 00:53:35.000 Putin, ja to dzisiaj mówiłem w południe, 00:53:35.100 --> 00:53:40.000 Putin jest generacją tej władzy komunistycznej, 00:53:40.001 --> 00:53:43.000 która przeżyła traumat upadku swojego imperium. 00:53:43.500 --> 00:53:45.000 W '89 tu w Europie Środkowej, 00:53:45.225 --> 00:53:49.000 w '91 już sowieckiego. 00:53:49.100 --> 00:53:56.000 On otwarcie od lat komunikuje, że on się z tym nowym ładem europejskim nie zgadza. 00:53:56.001 --> 00:53:58.000 Z czym się nie zgadza? 00:53:58.001 --> 00:54:02.000 Z Polską, Czechami, Słowacją, Ukrainą jako niezależnymi podmiotami. 00:54:02.001 --> 00:54:05.000 Europa Środkowa była strefą wpływów mocarstw. 00:54:05.075 --> 00:54:07.000 On się nie zgadza z integracją europejską. 00:54:07.001 --> 00:54:12.000 On się nie zgadza z tak silnym sojuszem północnoatlantyckim. 00:54:12.300 --> 00:54:15.000 On chce to zmienić i on mówi otwarcie, 00:54:15.100 --> 00:54:18.000 kontrola Białorusi, inwazja w Ukrainie 00:54:18.700 --> 00:54:22.000 jest jego odpowiedzią na cały ład europejski. 00:54:22.001 --> 00:54:23.001 To nie są żarty. 00:54:23.050 --> 00:54:26.112 My chyba w ogóle za mało czytamy Putina i za mało 00:54:26.113 --> 00:54:32.000 doceniamy to, co mówi, a to mówi od 2007, 2008, od ilu lat. 00:54:32.650 --> 00:54:35.000 Ja chciałem jedno zdanie powiedzieć optymistyczne. 00:54:35.100 --> 00:54:39.350 Wiele jest głosów w Europie Zachodniej, które może nie 00:54:39.351 --> 00:54:45.000 rozumieją Ukrainy, ale coś nastąpiło nowego dwa lata temu. 00:54:45.050 --> 00:54:49.000 Europejczycy, nawet ci, którzy mieszkają bardzo daleko od Ukrainy, 00:54:49.001 --> 00:54:53.837 zaczęli rozumieć, że wojna w Europie znów stała 00:54:53.838 --> 00:54:59.000 się formą uprawiania polityki, takiej codziennej. 00:54:59.001 --> 00:55:04.000 I ja spotykam wielu Europejczyków, którzy się boją, ale którzy też zaczynają myśleć 00:55:04.300 --> 00:55:07.000 i rozumieją, czy lubią Ukrainę, czy znają, czy nie. 00:55:07.850 --> 00:55:10.000 To jest rewolucja, bo my myśleliśmy w Europie, 00:55:10.001 --> 00:55:14.000 że nawet z Rosją wszystko pokojowo załatwimy, a wojny to gdzieś Syria, Afryka. 00:55:14.500 --> 00:55:18.000 Także jestem przekonany, że jest ten potencjał solidarności z Ukrainą. 00:55:18.001 --> 00:55:20.000 Tym bardziej, że wszyscy zrozumieli, 00:55:20.500 --> 00:55:23.000 że to jest wojna przeciwko kobietom, dzieciom, 00:55:23.250 --> 00:55:26.000 starszym osobom codziennie. 00:55:26.550 --> 00:55:28.000 To mobilizuje solidarność. 00:55:28.750 --> 00:55:31.000 Tylko ważny jest lider, który mówi, 00:55:31.125 --> 00:55:33.000 ta solidarność jest konkretną polityką. 00:55:33.001 --> 00:55:39.000 I tutaj Polska jest bardzo ważnym liderem i my musimy być wiarygodni w tym. 00:55:39.650 --> 00:55:41.000 Musimy kończyć to krótko. 00:55:41.001 --> 00:55:43.000 Czego życzy pan, panie Zbigniewie, Europie? 00:55:43.001 --> 00:55:45.000 Dosłownie kilkanaście sekund. 00:55:45.001 --> 00:55:51.000 Drodzy Państwo, zakończę tak optymistycznie, bo to wypada, zakończyć optymistycznie. 00:55:51.001 --> 00:55:53.000 I powinienem to na początku zrobić. 00:55:53.001 --> 00:55:55.000 Starszy pan, jestem, więc zapomniałem, 00:55:55.150 --> 00:55:59.000 że trzy lata temu dyskutowałem z Władkiem Frasyniukem 00:55:59.001 --> 00:56:02.788 w TVN24 i na końcu, on się nie zgadza, on ze mną mówi, a panie 00:56:02.789 --> 00:56:06.000 redaktor, to Zbyszek, to jest taki zawsze wiecznie taki naiwny. 00:56:06.001 --> 00:56:08.000 I myślał, że mi przyłożył. 00:56:08.001 --> 00:56:10.878 Ja zadzwoniłem do niego i mówię, Władeczku, ty powiedziałaś 00:56:10.879 --> 00:56:14.000 największy komplement, jaki w ogóle mógł mnie spotkać w życiu. 00:56:14.100 --> 00:56:16.000 W życiu powiedział, że ja jestem naiwny. 00:56:16.001 --> 00:56:21.000 Może tak, ja dlatego przetrwałem, dlatego wierzyłem, jeździłem na granice, 00:56:21.001 --> 00:56:23.620 do moich przyjaciół, które były w bardzo dużo 00:56:23.621 --> 00:56:27.000 trudniejszej sytuacji, dlatego, że byłem taki naiwny. 00:56:27.001 --> 00:56:33.000 Dzisiaj nie muszę być aż taki naiwny, ale naiwnie wierzę w to, że Europa się obroni, 00:56:33.001 --> 00:56:39.000 że Ukraina będzie częścią Europy, że ja jeszcze tego dożyję 00:56:39.150 --> 00:56:42.384 i będzie częścią NATO i świata wolnego, bo 00:56:42.385 --> 00:56:46.000 jest w wolnym kraju, ale chcemy u siebie jej. 00:56:46.001 --> 00:56:47.000 I to też od nas wszystkich zależy. 00:56:47.001 --> 00:56:50.000 Pamiętajcie państwo, to jest rok wielkich rocznic. 00:56:50.001 --> 00:56:57.000 Dzisiaj świętujemy 35. rocznicę 4 czerwca, ale 1 września także w tym mieście, 00:56:57.001 --> 00:57:00.000 moim ukochanym mieście, rozpoczęła się II wojna światowa. 00:57:00.250 --> 00:57:04.186 Ale także tutaj dzięki umiejętności zdobycia 00:57:04.187 --> 00:57:08.000 dialogu, porozumienia narodziła się Solidarność. 00:57:08.001 --> 00:57:09.000 I to jest wszystko możliwe. 00:57:09.001 --> 00:57:14.000 To wszystko jest w naszych rękach, a dzisiaj tą ręką, w której mamy kartę wyborczą, 00:57:14.001 --> 00:57:16.000 to wszystko jest w naszych rękach 9 czerwca. 00:57:16.050 --> 00:57:19.000 Pani poseł, jeszcze dosłownie kilka sekund. 00:57:19.001 --> 00:57:21.000 Proszę. Czego życzy pani Europie dzisiaj? 00:57:21.001 --> 00:57:23.451 Ja życzę Europie, żeby ci wszyscy polscy 00:57:23.452 --> 00:57:26.000 posłowie, którzy zawędrują po wyborach do Europy, 00:57:26.001 --> 00:57:31.000 żeby oni tam walczyli o kapitał polityczny Polski w Europie, 00:57:31.450 --> 00:57:33.000 nie o swój własny kapitał polityczny. 00:57:33.001 --> 00:57:34.001 Panie pośle, na koniec. 00:57:34.175 --> 00:57:38.000 Bardzo krótko. Zwycięstwo nad Putinem i zwycięstwo demokracji w Europie. 00:57:38.050 --> 00:57:39.000 Ja nazywam się Arleta Zalewska. 00:57:39.001 --> 00:57:42.000 To była debata, za którą państwu serdecznie dziękuję. 00:57:42.001 --> 00:57:44.000 Debata w Europejskim Centrum Solidarności. 00:57:44.375 --> 00:57:48.000 A mamy jeszcze kilka godzin na świętowanie 4 czerwca. 00:57:48.150 --> 00:57:51.000 Jest co świętować. Także zapraszam. 00:57:57.000 --> 00:58:05.000 [oklaski] 00:58:05.001 --> 00:58:07.000 [muzyka] 00:58:40.001 --> 00:58:42.000 01:00:24.001 --> 01:00:26.000 01:00:30.001 --> 01:00:32.000